Logo of Phú Thọ Logo of Phú Thọ

Độc đáo trang phục thầy cúng dân tộc Cao Lan

Thứ ba, 24/12/2019, 11:10:16
Print + | - Font Size: A
Độc đáo trang phục thầy cúng dân tộc Cao Lan

Độc đáo trang phục thầy cúng dân tộc Cao Lan

A Font Size: - | +

img2085-1577160670
Đáp ứng nhu cầu của người mặc, trang phục truyền thống của phụ nữ Cao Lan được thiết kế hiện đại với nhiều màu sắc bắt mắt hơn

PTĐT - Đời sống văn hóa của người dân tộc Cao Lan vô cùng phong phú và tinh tế, được thể hiện rõ nét qua trang phục thầy cúng, mang nhiều yếu tố tâm linh, với những đường nét thêu trang trí, thể hiện quan điểm thẩm mỹ, bộ trang phục cũng thể hiện những ước mơ khát vọng của họ về một tương lai tươi sáng. 

Bộ trang phục của thầy cúng thường gồm: Áo, quần, mũ, gậy chống, tù và (sừng trâu), dép cao su phù hợp với từng trường hợp cúng cụ thể… Áo khoác bên ngoài được làm khá cầu kỳ có màu đen hoặc chàm, với họa tiết thêu tinh xảo. Mặt trước áo là hình các linh vật như rồng, ngựa, người đầu cá… bằng các chỉ đỏ, trắng, vàng, mang ý nghĩa linh thiêng, áp chế hung khí, tiêu trừ tiểu nhân, tạo sự uy nghiêm, mang lại vượng khí và tài lộc. Thân sau được thêu thùa dày đặc những chữ Hán cổ và các họa tiết hình người cưỡi chim, người cưỡi chó,… đó là những hình vẽ về các tiết âm dương ngũ hành và các quẻ trong Kinh dịch. Cổ áo, viền áo và nẹp tay áo được may bằng vải màu đỏ. Hai tay áo rộng, phía trên ngắn, rủ dần xuống phía dưới. Bên dưới gấu áo là đường thêu chỉ màu đỏ xen lẫn màu vàng. Áo dài quá gối người mặc, không có cúc, được buộc bằng dây, thắt đai. Quần cùng màu với áo, ống rộng, đũng quần thường dài đến đầu gối, gấu quần dài chùm hết bàn chân.

Mũ của thầy cúng được thiết kế theo hình chóp hướng lên trên, nền mũ thường màu đen, chàm, ngoài viền mũ thêu chỉ vàng, đỏ thành một đường nẹp chắc chắn, trên thân mũ là hình thêu trang trí bằng hình thần linh, chim muông.


img2099-1577160723
Trang phục thầy cúng và trang phục áo chàm truyền thống của người Cao Lan được trưng bày tại Bảo tàng Hùng Vương

Có thể nói, thầy cúng đóng vai trò quan trọng trong đời sống tín ngưỡng của người Cao Lan: Từ tục cưới xin, ma chay, ngày tết, lễ hội làng,… Thông qua thầy cúng, người dân muốn gửi gắm những mong ước, khát vọng cầu cho mưa thuận gió hòa, cuộc sống bình yên… 

Trang phục thầy cúng thể hiện giá trị đặc sắc trong nghề trồng bông, dệt vải, nhuộm chàm của dân tộc Cao Lan. Bông được bật thành từng mảng mịn, cuộn thành con cúi, từ con cúi họ kéo thành những sợi nhỏ, cho sợi bông nấu cùng với gạo để cho sợi săn chắc và bóng. Họ dệt thành những tấm vải trắng rộng khoảng 40 đến 50 cm, độ dài tùy vào mục đích sử dụng để nhuộm. Nguyên liệu để nhuộm vải chủ yếu là cây Chàm, khi cây cao khoảng 60 - 70 cm thì thu hoạch. Họ bẻ gập cây làm 3 hoặc 4 lần cho vào vại sứ, đổ đầy nước, ngâm trong vòng một đến ba ngày màu nước trong vại chuyển sang màu xanh đen. Sau đó lấy một ít vôi trong cho vào nước chàm khuấy đều lên, đợi để cho nước lắng thì chắt bỏ nước trong đi, cặn còn lại trong vại sứ dùng để nhuộm vải. Công đoạn nhuộm vải là công đoạn khá công phu và mất nhiều thời gian.

Chị Lê Thị Minh Hải, cán bộ văn hóa xã Ngọc Quan cho biết: Hiện nay, bộ trang phục truyền thống chủ yếu được mặc vào các dịp hát Sình ca hoặc hội làng. Trong xu thế hội nhập giao thoa văn hóa, trang phục dân tộc Cao Lan đang bị mai một dần vì thế hệ trẻ tiếp thu chủ yếu văn hóa của người Kinh. Ngày nay, hầu hết trang phục dân tộc Cao Lan được may chứ không còn dệt và thêu tay nữa. 

Trải qua thời gian, trang phục truyền thống của người Cao Lan dần thay đổi hòa nhập với văn hóa chung của các tộc người khác. Mặc dù trang phục truyền thống đã có những biến đổi nhưng trang phục thầy cúng thầy cúng Cao Lan vẫn giữ được những giá trị văn hóa, ý nghĩa lịch sử và nét đẹp tinh túy của đồng bào dân tộc Cao Lan vùng Đất Tổ.

Như Quỳnh

Ý kiến bạn đọc ( 0 )
Bình luận bài viết
CAPTCHA Image security
TIN LIÊN QUAN
rss - Trở về đầu trang