Logo of Phú Thọ Logo of Phú Thọ

Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương -  Bản sắc văn hóa của người Việt

Thứ tư, 29/09/2021, 15:31 (GMT +7)
thumbnail
thumbnail
Print + | - Font Size: A

den-hung-1618560405
Con Lạc cháu Hồng trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm 2019.

(baophutho.vn) - Nhiều năm qua, Phú Thọ đã có những chủ trương, chính sách, biện pháp tích cực để bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa bền vững, tạo nên một vị thế mới, một tầm nhìn chiến lược trong thời kỳ hội nhập và phát triển của đất nước.

Hai di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại đã được UNESCO vinh danh là “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương ở Phú Thọ” và “Hát Xoan Phú Thọ” tiếp tục được lan tỏa,  khẳng định sự đoàn kết cùng những nỗ lực, cố gắng của tỉnh Phú Thọ trong việc bảo tồn, phát huy giá trị các di sản văn hóa trên quê hương Đất Tổ. 

Trong di sản văn hóa dân tộc, Đền Hùng và Giỗ Tổ Hùng Vương là biểu tượng của tinh thần yêu nước và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân. Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương đã trở thành bản sắc văn hóa, đạo lý truyền thống của người Việt Nam. Dù làm gì, ở đâu, mỗi người con đất Việt đều hướng về cội nguồn, hướng về tổ tiên với tấm lòng thành kính, tri ân. 

Thờ cúng các Vua Hùng không chỉ là hoạt động tâm linh cầu mong Quốc Tổ phù hộ cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, đất nước yên vui, thịnh vượng mà còn có ý nghĩa sâu xa nhắc nhở, kết nối, củng cố tình đoàn kết, thương yêu, đùm bọc lẫn nhau của cộng đồng dân tộc Việt Nam, những người cùng chung một cội nguồn. Trải qua biết bao thăng trầm của lịch sử, tín ngưỡng thờ cúng các Vua Hùng vẫn được bền bỉ trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, góp phần hun đúc tâm hồn, tình cảm và ý chí của cả dân tộc. Đây chính là nguồn gốc tạo nên sức mạnh để dân tộc Việt Nam vượt qua mọi khó khăn, thử thách, trường tồn và không ngừng phát triển.

Từ ngàn đời nay, người Việt đã lập đền thờ và thờ cúng các Vua Hùng tại núi Nghĩa Lĩnh, xã Hy Cương, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Ngoài ra, còn có rất nhiều đình, đền, miếu… thờ cúng Hùng Vương, vợ con và các tướng lĩnh thời đại Hùng Vương ở Phú Thọ và nhiều tỉnh, thành trong cả nước. Trong tiến trình lịch sử đấu tranh giữ nước của dân tộc, Đền Hùng luôn được các triều đại và nhân dân gìn giữ, hương khói phụng thờ Quốc Tổ. Từ khi nước nhà được độc lập, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta luôn đặc biệt quan tâm tới việc thờ tự các Vua Hùng, đầu tư tu bổ, tôn tạo Khu Di tích lịch sử Đền Hùng ngày càng khang trang hơn, xứng tầm là nơi thờ tự tổ tiên chung của dân tộc. 

Giỗ Tổ Hùng Vương đã trở thành biểu tượng tôn kính, thiêng liêng, quy tụ và gắn bó người dân đất Việt. Niềm tự hào, tôn kính ấy càng được nhân lên khi UNESCO chính thức thông qua quyết định công nhận “Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương ở Phú Thọ” là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại (ngày 6/2/2012), trở thành di sản đầu tiên ở loại hình tín ngưỡng của Việt Nam được UNESCO vinh danh.

Đền Hùng gắn với Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương trở thành là nơi thực hành tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên cao nhất của người Việt. Hàng năm, Khu Di tích lịch sử Đền Hùng lại đón hàng triệu lượt đồng bào về viếng Mộ Tổ, tri ân công đức tổ tiên. Cùng với đồng bào trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài vẫn luôn thành tâm hướng về nguồn cội. Đó là lý do vì sao ý tưởng tổ chức Ngày Quốc Tổ Việt Nam toàn cầu (từ năm 2015) đã nhanh chóng nhận được sự hưởng ứng của xã hội với mong muốn trở thành ngày đại đoàn kết dân tộc và tôn vinh giá trị Việt, để người Việt ở khắp 5 châu cùng hướng về nguồn cội. 


hat-xoan-1618560489
Những đào Xoan nhí của thành phố Việt Trì biểu diễn hát Xoan, góp phần gìn giữ và lan tỏa Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại trong cộng đồng. 

Từ năm 2020, do tình hình dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp, tỉnh Phú Thọ chỉ tổ chức phần lễ, không tổ chức phần hội. Ban Dự án Ngày Quốc Tổ Việt Nam cũng quyết định không tổ chức Ngày Quốc Tổ Việt Nam toàn cầu trên môi trường thực tế - tức Lễ Giỗ Tổ tập trung để chuyển sang tổ chức trên không gian mạng internet với tên gọi “Ngày Quốc Tổ Việt Nam toàn cầu online”.

Năm nay cũng vậy, do dịch bệnh COVID-19 nên UBND tỉnh tiếp tục điều chỉnh nhiều nội dung song vẫn đảm bảo tổ chức phần lễ trang nghiêm, thành kính, an toàn, tiết kiệm, mang tính cộng đồng sâu sắc. Các địa phương trong tỉnh nơi có đền thờ Hùng Vương và các danh nhân, danh tướng thời Hùng Vương tổ chức dâng hương theo nghi lễ truyền thống cùng thời gian tỉnh Phú Thọ tổ chức Lễ dâng hương tại Đền Thượng trên núi Nghĩa Lĩnh. 

Theo kế hoạch, Giỗ Tổ Hùng Vương năm Tân Sửu 2021 chỉ tổ chức một số hoạt động lễ chính gồm: Lễ giỗ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân và dâng hương Tổ Mẫu Âu Cơ được tổ chức vào ngày 17/4/2021 (tức mùng 6/3 âm lịch); Lễ dâng hương Giỗ Tổ Hùng Vương và dâng hoa tại Bức phù điêu “Bác Hồ nói chuyện với cán bộ, chiến sĩ Đại đoàn quân Tiên Phong” bắt đầu 8 giờ ngày 21/4/2021 (tức mùng 10/3 âm lịch); Lễ dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng tại các di tích thờ Hùng Vương, các danh nhân, danh tướng thời Hùng Vương trên địa bàn các huyện, thành, thị. Tùy từng điều kiện, các cá nhân, đơn vị có thể tổ chức các đoàn dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng, song phải đảm bảo công tác phòng, chống dịch. 

Ban Tổ chức các hoạt động Giỗ Tổ Hùng Vương năm Tân Sửu - 2021, cũng khuyến khích nhân dân trong tỉnh và đồng bào cả nước tiếp tục thực hiện “mâm cơm tri ân” do gia đình tự chuẩn bị, đảm bảo trang nghiêm, đầm ấm để tưởng nhớ, tri ân công đức tổ tiên vào ngày 10/3 âm lịch.

Bên cạnh tổ chức phần lễ, tại thành phố Việt Trì sẽ diễn ra các nội dung như thi bơi chải mở rộng tại hồ Công viên Văn Lang (ngoài các đội chải tại TP Việt Trì có mời thêm các đội chải ở các huyện trong tỉnh tham dự) và bơi chải truyền thống trên sông Lô; tổ chức các hoạt động Hát Xoan, gói bánh chưng, giã bánh giầy cùng một số hoạt động văn hóa phù hợp khác trên địa bàn thành phố và Khu Di tích lịch sử Đền Hùng để phục vụ nhân dân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương.

Bên cạnh đó, UBND tỉnh Phú Thọ cũng phối hợp, hỗ trợ một số nghi thức, hiện vật để UBND thành phố Cần Thơ khánh thành và đưa vào hành lễ Đền thờ Vua Hùng tại quận Bình Thủy, thành phố Cần Thơ vào dịp Giỗ Tổ năm nay. 

Giỗ Tổ Hùng Vương năm Tân Sửu là sự tiếp nối truyền thống, tôn vinh các giá trị văn hóa dân tộc, khẳng định sự đoàn kết, đồng lòng của toàn dân tộc trong xây dựng và phát triển đất nước, nhất là năm 2021 là năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIX và Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp cũng là năm diễn ra cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021- 2026.
 
Việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa là một việc làm hết sức cần thiết, để mỗi người dân Phú Thọ nói riêng và nhân dân cả nước nói chung tự hào về nền văn hóa mà ông cha để lại, đồng thời có trách nhiệm gìn giữ những tài sản vô giá đó, để Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Hát Xoan Phú Thọ cũng như sắc màu văn hoá vùng Đất Tổ mãi trường tồn cùng đất nước.

Hồ Đại Dũng

Ý kiến bạn đọc ( )
Bình luận bài viết
security