Logo of Phú Thọ Logo of Phú Thọ

Hướng tới mục tiêu quản lý rừng bền vững

Thứ sáu, 25/01/2019, 05:40:49
Print + | - Font Size: A
Hướng tới mục tiêu quản lý rừng bền vững

Hướng tới mục tiêu quản lý rừng bền vững

A Font Size: - | +

Kỳ II: Cần nhiều biện pháp căn cơ 

img6162-1548369682
Công ty CP thương mại Lương Sơn chuyên sản xuất dăm gỗ, viên gỗ nén từ nguyên liệu gỗ đã được cấp chứng chỉ FSC, sản phẩm đã được xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản.

>>>Kỳ I: Quản lý rừng bền vững - nhìn từ nhiều góc độ

PTĐT - Một trong những mục tiêu cơ bản của Chiến lược phát triển lâm nghiệp Việt Nam là đến năm 2020, phấn đấu có ít nhất 30% diện tích rừng sản xuất đạt tiêu chuẩn quản lý rừng bền vững (QLRBV) và được cấp chứng chỉ rừng (CCR).

Tuy nhiên, thực hiện mục tiêu này không đơn giản bởi những nguyên tắc, tiêu chí của FSC đưa ra khá nghiêm ngặt. Để gỡ khó, những năm qua, tỉnh ta đã đề ra nhiều giải pháp, từng bước giải quyết những khó khăn nhằm đạt mục tiêu QLRBV theo tiêu chuẩn quốc tế.

QLRBV và được cấp CCR theo tiêu chuẩn FSC mở ra những cơ hội lớn cho sự phát triển lâm nghiệp tỉnh. Các chủ rừng và nhất là người dân sẽ có lợi khi giá trị sản phẩm gỗ đem lại cao hơn và năng lực quản trị rừng được cải thiện. Chứng chỉ FSC có giá trị trong 5 năm và được chấp nhận trên quy mô toàn cầu. 

Tỉnh ta là một trong những địa phương có diện tích rừng và đất rừng lớn với 188.000ha, trong đó diện tích đất có rừng 170.000ha. Trong giai đoạn 2014-2018, bình quân mỗi năm cả tỉnh trồng khoảng 10.000ha rừng; sản lượng khai thác rừng  ước đạt 600.000m3/năm; năng suất rừng trồng trung bình đạt 12m3/ha/năm (khoảng trên 80m3/ha/chu kỳ 7 năm). Trong các loại cây lấy gỗ, keo chiếm 85 đến 90% diện tích, còn lại là các loại cây khác như bạch đàn, mỡ, bồ đề, quế... Tuy bình quân mỗi năm sản lượng khai thác rừng tăng 42% so với năm 2013, năng suất rừng tăng 20% so với giai đoạn trước nhưng giá trị kinh tế mà rừng mang lại chưa xứng với lợi thế sẵn có. Vậy để nâng cao năng suất, chất lượng rừng trồng, hướng tới QLRBV theo tiêu chuẩn FSC theo chủ trương của Chính phủ, tỉnh đã xây dựng Quy hoạch phát triển nông, lâm nghiệp, thủy sản đến năm 2020, định hướng đến năm 2030, trong đó có nội dung trồng và chuyển hóa rừng cây gỗ lớn 8.420ha (trồng 3.450ha, chuyển hóa rừng 4.970ha). Đồng thời, xây dựng Đề án “Tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững”, trong đó, phấn đấu với mục tiêu đến năm 2020, diện tích rừng sản xuất áp dụng tiêu chuẩn quản lý rừng bền vững (FSC) đạt trên 15%. 

Trao đổi về nội dung này, ông Trần Tú Anh - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp & PTNT cho biết: Thời gian qua, tỉnh có một số chính sách để hướng đến phát triển lâm nghiệp bền vững trên cơ sở hài hòa yếu tố kinh tế, xã hội, môi trường, từ đó tiệm cận đến tiêu chuẩn FSC. Theo Nghị quyết 01 của HĐND tỉnh về cơ chế hỗ trợ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2016-2020 có đưa ra chính sách hỗ trợ về giống cho trồng mới rừng sản xuất thâm canh có quy mô liền vùng từ 20ha trở lên, trong đó, hỗ trợ quy mô hộ từ 1ha trở lên với mức hỗ trợ 1 lần/chu kỳ chi phí mua cây giống, tối đa 2,5 triệu đồng/ha. Bên cạnh đó, tỉnh cũng chỉ đạo các địa phương thực hiện rà soát quy hoạch đối với rừng sản xuất, ưu tiên một diện tích phù hợp để trồng cây gỗ lớn, từng bước từ bỏ phương thức trồng rừng theo lối cũ. Trồng rừng gỗ lớn không chỉ mang lại lợi ích về mặt giá trị kinh tế mà còn góp phần đáng kể trong hoạt động bảo vệ môi trường sinh thái, ứng phó biến đổi khí hậu, giảm tải quá trình sử dụng đất. Hiện tỉnh đang tích cực triển khai nhân rộng mô hình này và đã tiến hành trồng, chuyển hóa rừng gỗ lớn ở một số địa phương. Đến nay cả tỉnh đã thực hiện trồng và chuyển hóa rừng gỗ lớn được trên 2.511ha, trong đó trồng là 765ha, chuyển hóa 1.746ha. 

Khi hiệu quả kinh tế và môi trường của rừng gỗ lớn được khẳng định thì việc thực hiện quản lý rừng bền vững theo tiêu chuẩn FSC sẽ thuận lợi. Đây chính là giải pháp thiết thực để các chủ rừng và hộ dân có rừng thấy được lợi ích to lớn của rừng gỗ lớn cũng như thấy được việc QLRBV theo FSC là rất cần thiết. Bởi đây là cách quản lý đảm bảo được các lợi ích lâu dài, bền vững cả về 3 phương diện: Kinh tế, môi trường và xã hội, đồng thời cân bằng giữa nhu cầu hiện tại và tương lai. Tuy nhiên, thực hiện được mục tiêu đó, chúng ta cần phải giải quyết từng bước. 


img4173-1548369709
Giống cây lâm nghiệp đảm bảo chất lượng, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng góp phần nâng cao chất lượng rừng, đây cũng là một trong những tiêu chí trong quản lý rừng bền vững.

Việc các hộ có diện tích rừng nhỏ tự tập hợp, cùng xây dựng chứng chỉ hiện trên địa bàn tỉnh chưa hình thành được do nhiều nguyên nhân, song tựu chung do nhận thức của người dân còn hạn chế, nhiều hộ chưa nhìn thấy các lợi ích từ việc thực hiện QLRBV theo tiêu chuẩn FSC và cùng với đó là hàng loạt các chi phí đầu tư cho việc cấp CCR. Do vậy, phải có doanh nghiệp đứng ra kết nối các hộ dân có rừng, đầu tư xây dựng chứng chỉ. Đây là điều cần thiết, phù hợp với hiện thực khách quan. Thời gian qua, các cấp, ngành, đơn vị chức năng trong tỉnh đã tích cực tuyên truyền, thực hiện nhiều cơ chế, chính sách thu hút, kêu gọi doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực này. Vừa qua, đã có hai đơn vị là Công ty CP thương mại Lương Sơn và HTX lâm nghiệp An Việt Phát vào khảo sát, xây dựng vùng nguyên liệu để cấp CCR bền vững tại một số huyện của tỉnh với hình thức liên doanh, liên kết với các hộ dân có rừng. Tỉnh cũng đã chỉ đạo các cơ quan chức năng và các địa phương phối hợp tuyên truyền, vận động, tạo mọi điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp triển khai, thực hiện đúng quy trình nhằm đạt được chứng chỉ của FSC.

Trao đổi với ông Lương Sơn Hải - Chủ tịch HĐQT Công ty CP thương mại Lương Sơn được biết: Công ty quyết định đầu tư cho dự án QLRBV theo FSC tại huyện Thanh Sơn. Công ty đã tiến hành rà soát diện tích rừng trồng tại 11 xã của huyện, kết quả có 9 xã với diện tích 8.574ha của khoảng 4.000 hộ dân cơ bản đủ điều kiện tham gia FSC. Tuy nhiên, trong quá trình hoàn thiện hồ sơ còn vướng một điều kiện đó là, trong số diện tích đất này chỉ có 3,53% số hộ đã được cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, số còn lại chưa được cấp đổi do việc đo đạc, chỉnh lý diện tích và đối chiếu với thực địa. QLRBV sẽ mang lại hiệu quả to lớn cho các chủ rừng và ngành lâm nghiệp. Việc có CCR là một yếu tố quan trọng trong tiêu thụ, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm nên công ty rất coi trọng vấn đề này. Nhưng để có được CCR bền vững thì phải đạt được các tiêu chuẩn mà FSC đưa ra. 

Theo ý kiến của doanh nghiệp và một số chủ rừng, để tham gia mô hình QLRBV thì Nhà nước nói chung và tỉnh nói riêng cần quan tâm hơn nữa, tiếp tục có những cơ chế, chính sách hỗ trợ chủ rừng, doanh nghiệp tham gia QLRBV và xây dựng CCR. 

Trong xu thế hội nhập, việc tuân theo “Luật chơi” của quốc tế là điều tất yếu. Thị trường thế giới đã từ xu hướng cần đáp ứng nhu cầu gỗ và sản phẩm từ gỗ nói chung chuyển sang chỉ sử dụng sản phẩm từ rừng có nguồn gốc hợp pháp hoặc có chứng nhận đã quản lý bền vững ngày càng gia tăng. Bởi vậy, nếu không đáp ứng đủ các điều kiện đó thì sẽ dẫn đến nguy cơ mất thị trường tiêu thụ gỗ và sản phẩm từ gỗ hoặc phải tiêu thụ qua bên thứ ba. Mặt khác, thực tế đã chứng minh, gỗ khai thác từ một khu rừng được cấp chứng chỉ QLRBV có thể mang lại giá trị kinh tế cao hơn hẳn gỗ khai thác từ rừng không có hoặc chưa được cấp chứng chỉ. Do đó, việc có CCR là điều mà các chủ rừng, các cơ sở chế biến phải hướng tới. 

Trong thời gian tới, để tiếp tục tháo gỡ những khó khăn trong triển khai mô hình QLRBV theo tiêu chuẩn FSC, các cấp ủy, chính quyền và các ngành chức năng cần tiếp tục kêu gọi, thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực này. Bên cạnh đó, tỉnh cần có cơ chế, chính sách ưu đãi, phù hợp nhằm đẩy mạnh thực hiện cấp CCR bền vững, trong đó đẩy nhanh tiến độ cấp, đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ dân, chủ rừng; tăng cường công tác quản lý giống lâm nghiệp nhằm nâng cao chất lượng giống, nâng cao năng suất chất lượng rừng; tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân để từ đó tạo sự đồng thuận, thúc đẩy hình thành nhóm hộ tham gia mô hình QLRBV theo tiêu chuẩn FSC. 

Thảo - Huế

Ý kiến bạn đọc ( 0 )
Bình luận bài viết
CAPTCHA Image security
TIN LIÊN QUAN
rss - Trở về đầu trang