Cập nhật: 12/06/2022 11:17 GMT+7

Từ chuyện “Tiến sĩ cầu lông” đến... ngăn ngừa hội chứng!

Gần đây, câu chuyện “Tiến sĩ cầu lông” đã gây xôn xao trong dư luận và đó cũng là cụm từ xuất hiện nhiều trên báo chí, truyền thông, mạng xã hội, thu hút nhiều ý kiến luận bàn, trong đó có cả những ý kiến trái chiều, phản biện. Ở đây, xin không nói về nội dung của luận án tiến sĩ nói trên, chỉ xin đề cập đến những khía cạnh mà từ câu chuyện này đã nảy sinh ra những vấn đề khiến dư luận quan tâm, đặc biệt là làm sao để ngăn ngừa hội chứng...“Tiến sĩ cầu lông” bởi biết đâu sẽ chẳng có thêm những “Tiến sĩ bóng bàn”, “Tiến sĩ bóng chuyền hơi”, “Tiến sĩ kéo co”, “Tiến sĩ nhảy dây”, “Tiến sĩ đi bộ”...?

Từ chuyện “Tiến sĩ cầu lông” đến... ngăn ngừa hội chứng!

Lãnh đạo Trường Đại học Hùng Vương trao Bằng tốt nghiệp cho các tân thạc sĩ.

Trở lại câu chuyện “Tiến sĩ cầu lông”, mọi chuyện sẽ chẳng có gì đáng nói nếu không có sự xuất hiện của luận án tiến sĩ với tiêu đề “Nghiên cứu giải pháp phát triển môn cầu lông cho công chức, viên chức thành phố Sơn La” của nghiên cứu sinh Đ.H.A (được hướng dẫn và bảo vệ tại Viện Khoa học thể dục thể thao, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch). Từ luận án này, nhiều ý kiến bàn luận được đưa ra, đánh giá, nhìn nhận ở nhiều góc độ khác nhau, đặc biệt là sự quan tâm của dư luận đến những vấn đề vừa mang tính tổng thể, vĩ mô vừa cụ thể như hàm lượng tri thức, khoa học hàm chứa trong các luận án tiến sĩ nói chung, tính thiết thực, hiệu quả của nó trong đời sống xã hội, công tác đào tạo tiến sĩ như thế nào cho thực chất, hiệu quả...? - những điều khiến không chỉ giới nghiên cứu khoa học, học thuật mà cả những nhà quản lý phải lên tiếng.

Hiện nay, không khó để nhận thấy một thực tế là, dù xuất phát từ ý nghĩa cao đẹp, đào tạo tiến sĩ là đào tạo những nhà khoa học có trình độ cao về lý thuyết và năng lực thực hành, có khả năng nghiên cứu độc lập, sáng tạo, phát hiện, giải quyết được những vấn đề mới, có ý nghĩa về khoa học, công nghệ hay những vấn đề của thực tiễn cuộc sống đặt ra; bản thân những người làm luận án tiến sĩ là để thể hiện quyết tâm dấn thân vào con đường nghiên cứu khoa học, vào lĩnh vực học thuật chứ không phải để làm quan, càng không phải để làm giàu, nhưng hiện tại ở nước ta, không ít người còn coi tấm bằng Tiến sĩ như một tấm giấy thông hành để bước vào quan lộ... như cách nói của GS.TS, Nhà giáo Nhân dân Trần Đức Viên - Phó Chủ tịch Hội đồng Giáo sư liên ngành Nông nghiệp, Lâm nghiệp, nguyên Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam khi trao đổi với phóng viên báo Dân trí gần đây.

Từ chuyện “Tiến sĩ cầu lông” đến... ngăn ngừa hội chứng!

Lãnh đạo Trường Đại học Luật Hà Nội và Đại học Hùng Vương trao giấy khen cho các học viên xuất sắc lớp Cao học Luật khóa 6 tại Phú Thọ.

Như thế, có thể thấy một thực tế buồn ở một bộ phận những con người cơ hội nhưng có lẽ cũng không thể không nói thêm điều này, tuy quy trình đào tạo tiến sĩ ở nước ta được quy định rất nghiêm ngặt và chặt chẽ, thường bao gồm từ 9-12 bước, từ thông báo xét tuyển đến duyệt đề cương nghiên cứu, cử cán bộ hướng dẫn, thẩm định hồ sơ, bảo vệ luận án cấp bộ môn, phân công người giới thiệu luận án, phản biện độc lập (phản biện kín), phản biện chính thức, bảo vệ luận án cấp cơ sở đào tạo... nhưng trong quá trình thực hiện không phải là không có kẽ hở, lỗ hổng do không quản lý tốt quy trình, quy định nói trên, thậm chí là thực thi chưa nghiêm túc, chưa thượng tôn, lấy chất lượng, hiệu quả thực tiễn làm đầu, còn thiếu chế tài thưởng phạt nghiêm khắc, thiếu các quy định cụ thể cùng tiêu chí khả thi, khả tín về chất lượng luận văn, luận án, thiếu quy định kiểm tra, giám sát từ cơ quan Nhà nước có thẩm quyền, cơ sở đào tạo... dẫn đến còn tình trạng cho “ra lò” những “tiến sĩ giấy”, hữu danh vô thực.

Trao đổi về những ồn ào quanh câu chuyện “Tiến sĩ cầu lông” và để đảm bảo quy trình, chất lượng công tác đào tạo nhân lực trình độ cao, nhất là đào tạo tiến sĩ, bà Nguyễn Thu Thủy - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GD&ĐT cho rằng, với những luận án có phản ánh, ý kiến của dư luận, Bộ GD&ĐT sẽ tiến hành thẩm định theo đúng quy chế hiện hành. Các Hội đồng xét duyệt và người hướng dẫn cần nghiêm túc, nghiêm minh, không duyệt những đề tài có phạm vi quá hẹp, không đủ tầm của một luận án tiến sĩ, gây dư luận xã hội lan truyền. Theo bà Thủy, cần nâng cao nhận thức, vai trò giám sát, phản biện của cộng đồng khoa học trong đánh giá luận án tiến sĩ, giữ gìn đạo đức khoa học, tránh nể nang, dễ dãi để đảm bảo giá trị khoa học của từng luận án, góp phần gia tăng tri thức khoa học của lĩnh vực nghiên cứu hoặc đề xuất ý tưởng, giải pháp mới giải quyết những vấn đề đang đặt ra trong từng hoàn cảnh thực tiễn, cụ thể.

Ở một góc nhìn khác, cuối tháng 4 năm 2022, Thanh tra Chính phủ đã có Kết luận đối với Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam, trong đó có các vi phạm liên quan đến đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ trong giai đoạn 2015-2019. Có thể kể ra một số vi phạm tại Viện và các đơn vị trực thuộc như quy trình đào tạo thạc sĩ thiếu quy định chi tiết về đối tượng, điều kiện dự thi, điều kiện bảo vệ luận văn, thiếu quy định về trình độ ngoại ngữ trước khi bảo vệ luận văn, không ban hành chương trình đào tạo trình độ tiến sĩ. Quy chế tuyển sinh và đào tạo trình độ tiến sĩ thiếu quy định về kinh nghiệm quản lý, thâm niên công tác theo yêu cầu của từng ngành học, không xây dựng kế hoạch chi tiết dự kiến chỉ tiêu từng ngành, chuyên ngành đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ, học viên đăng ký ngành này nhưng được cấp bằng ngành khác, một số đề tài không có đóng góp về khoa học...

Để khắc phục kịp thời những tồn tại, hạn chế, nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao, đặc biệt là đào tạo trình độ thạc sĩ, tiến sĩ, mới đây, ngày 11/5/2022, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam đã ký Chỉ thị số 03/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực trình độ cao, trong đó yêu cầu thực hiện đồng bộ các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo sau đại học tiệm cận với chuẩn mực đào tạo quốc tế, đặc biệt ở các ngành có nhu cầu đáp ứng Cách mạng công nghiệp 4.0; tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định về đào tạo sau đại học tại các cơ sở đào tạo, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định...

Đối với tỉnh ta, đơn cử như ở Trường Đại học Hùng Vương - cái nôi đào tạo trình độ đại học và sau đại học, công tác đào tạo nói chung, đào tạo sau đại học nói riêng đi vào nền nếp, việc cử cán bộ, giảng viên, nghiên cứu sinh đi đào tạo trình độ tiến sĩ đảm bảo chặt chẽ, đúng quy trình, quy định. “Căn cứ Quy chế tuyển sinh và đào tạo trình độ thạc sĩ của Bộ GD&ĐT, Trường đã xây dựng quy định đào tạo trình độ thạc sĩ để tạo cơ sở pháp lý, đảm bảo cho hoạt động đào tạo cụ thể, chặt chẽ. Tất cả các mặt công tác tuyển sinh, nhập học, xây dựng chương trình đào tạo, tổ chức giảng dạy, đánh giá kết quả học tập của học viên, xét chọn và giao đề tài luận văn, phân công người hướng dẫn... đều đảm bảo nghiêm túc, chặt chẽ, đúng quy chế. Trong gần 500 học viên được đào tạo, cấp bằng thạc sĩ thuộc bẩy chuyên ngành tại Trường đều phát huy tốt kiến thức, kỹ năng, vận dụng sáng tạo, hiệu quả vào thực tiễn”, Tiến sĩ Hoàng Công Kiên - Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng Trường Đại học Hùng Vương khẳng định.

Tiến Dũng


Tiến Dũng

Các tin đã đưa

Câu chuyện tăng lương

Câu chuyện tăng lương
2022-11-19 07:09:00

baophutho.vn Những ngày gần đây, từ nghị trường kỳ họp thứ Tư, Quốc hội khóa XV, nhiều nội dung quan trọng đã được bàn thảo, xem xét, quyết định, trong đó...

Kẽ hở pháp luật và lỗ hổng đạo đức

Kẽ hở pháp luật và lỗ hổng đạo đức
2022-05-22 09:54:00

baophutho.vn Một ngày sau khi Hoa Công Hậu (60 tuổi) - nguyên Giám đốc Sở Y tế Tây Ninh bị khởi tố để điều tra hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu...

Chặn bàn tay “Hỏa tặc”

Chặn bàn tay “Hỏa tặc”
2022-05-15 07:52:00

baophutho.vn So sánh với những thảm họa xảy ra trong cuộc sống, “hỏa tặc” luôn là mối đe dọa lớn đối với con người và môi trường sinh thái bởi cho dù với...

Giải pháp thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa

Giải pháp thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa
2022-03-28 06:50:00

baophutho.vn Những năm gần đây, mặc dù chịu ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19 nhưng sản xuất trên địa bàn tỉnh vẫn được duy trì và phát triển, trong đó thị...

Không để... “bập bênh” giá kit !

Không để... “bập bênh” giá kit !
2022-03-05 09:51:00

baophutho.vn Chưa khi nào cụm từ “kit test nhanh kháng nguyên” lại được nhắc nhiều như những ngày gần đây. Số lượng người mắc COVID-19 ở một số địa phương...

Tin liên quan

Gợi ý

Tin địa phương

Xem thêm Thành phố Việt Trì

Thời tiết

POWERED BY
Việt Long