Cấp cứu sốc phản vệ ở trẻ sơ sinh - cuộc chạy đua với thời gian

Mới đây, các bác sĩ Khoa Cấp cứu Nhi sơ sinh - Bệnh viện Hữu nghị Lạc Việt đã kịp thời xử trí thành công một ca sốc phản vệ độ 3 ở trẻ sơ sinh (chỉ mới sinh được 8 giờ tuổi). Bệnh nhi là bé gái của gia đình anh N.M.H tại xã Tam Sơn (tỉnh Phú Thọ).

Theo chia sẻ của gia đình, trẻ là con lần thứ 2, đẻ mổ, quá trình mang thai mẹ khỏe mạnh, gia đình không có ai có bệnh lý dị ứng, sau đẻ trẻ khóc tốt, khỏe mạnh, được gia đình chăm sóc. Trẻ được ăn sữa công thức, bữa đầu trẻ bú được khoảng 10ml, 3 giờ sau gia đình cho trẻ ăn bữa thứ 2 cũng khoảng 10ml, gia đình thấy trẻ ngủ nhiều, mặt đỏ dần, nôn trớ, bụng chướng, đánh thức trẻ không dậy.

Theo chia sẻ của bác sĩ khoa Cấp cứu Nhi – Sơ sinh: “Ngay khi tiếp nhận trẻ lúc đầu tôi nghĩ nhiều đến tình trạng sốc nhiễm trùng vì trẻ li bì, da tái nhợt, nôn trớ, bụng chướng căng, trẻ chưa dùng bất cứ loại thuốc hay tác nhân gì ngoài sữa, nhưng thấy trẻ diễn biến quá nhanh, có ban da, thở rít, tím, nôn liên tục, mất ý thức rất nhanh nên tôi nghĩ đến sốc phản vệ và ngay lập tức cấp cứu theo phác đồ sốc phản vệ cho bé”.

Và đúng như chẩn đoán, sau xử trí khoảng vài phút trẻ bắt đầu hồng trở lại, và sau khoảng vài giờ sau mạch, các chỉ số sinh tồn của trẻ mới được ổn định. Sau 3 ngày điều trị tích cực, tình trạng của bé đã ổn định, được ghép mẹ.

Đây là trường hợp sốc phản vệ rất nặng nghi do sữa công thức vì trẻ sau đẻ chưa tiếp xúc với tác nhân nào khác ngoài sữa công thức, diễn biến rất nhanh, chẩn đoán ở trẻ sơ sinh rất khó, có thể nhầm với bệnh lý khác như: Nhiễm trùng, suy hô hấp.... trong khi sốc phản vệ đòi hỏi cấp cứu tối khẩn cấp chẩn đoán, xử trí ngay tức thì và chính xác mới cứu sống được tính mạng bệnh nhân.

Sốc phản vệ có thể xảy ra ngay cả ở trẻ sơ sinh. Điều nguy hiểm là rất dễ bỏ sót, vì trẻ không có biểu hiện rõ ràng.

Những dấu hiệu cảnh báo cần chú ý:

• Nổi ban đỏ, mề đay

• Tím môi, tím tay chân

• Thở nhanh, khó thở

• Lừ đừ, bú kém, quấy khóc bất thường

• Da tái lạnh

Các dấu hiệu có thể xuất hiện chỉ vài phút đến vài giờ sau khi ăn , dùng thuốc tiêm vaccine hoặc tiếp xúc với dị nguyên gây dị ứng.

Thông điệp dành cho cha mẹ:

• Theo dõi trẻ kỹ sau khi ăn sữa, thức ăn lần đầu, dùng thuốc hoặc tiêm ngừa.

• Khi thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Sốc phản vệ diễn tiến rất nhanh, nguy hiểm nhưng có thể cứu sống nếu phát hiện và xử trí kịp thời. Chỉ một phút chậm trễ có thể nguy hiểm đến tính mạng trẻ.

Ngọc Lan

Bệnh viện hữu nghị Lạc Việt