Đánh thức tiềm năng, lợi thế dòng khoáng nóng nơi mảnh đất “Chén vàng”

Kỳ II: “Nàng công chúa” giữa đại ngàn Mường Động thức giấc

Hành trình đưa tiềm năng khoáng nóng Kim Bôi bừng tỉnh sau nhiều năm lặng lẽ, để vùng đất từng âm thầm ẩn mình giữa núi rừng nay từng bước chuyển mình trở thành điểm đến nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe giàu bản sắc của miền Bắc.

Du khách đến với An Lạc Ecofarm and Hot Springs (xã Kim Bôi).

Cuộc đua đầu tư vào “sức khỏe”

Từ một “điểm tắm khoáng” quen thuộc ở khu vực miền núi phía Nam của tỉnh, dòng khoáng Kim Bôi đang bước vào hành trình xây dựng thương hiệu nghỉ dưỡng quy mô lớn. Nhưng để “vàng trắng” thực sự tạo ra giá trị bền vững, vùng đất Mường Động cần một chiến lược dài hơi, đủ bản sắc và đủ sức cạnh tranh.

Nhắc đến từ nước khoáng Kim Bôi hôm nay không còn chỉ nói đến là điểm tắm khoáng cuối tuần. Vùng đất Mường Động đang được kỳ vọng trở thành trung tâm nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe của miền Bắc trong bối cảnh “kinh tế sức khỏe” phát triển mạnh trên cả nước.

Đặc biệt, sau đại dịch COVID-19, nhu cầu tìm về thiên nhiên, nghỉ dưỡng phục hồi thể chất và tinh thần tăng nhanh. Các địa phương sở hữu nguồn khoáng nóng tự nhiên bước vào cuộc cạnh tranh mới nhằm thu hút dòng khách chất lượng cao. Thực tế, ngay trên địa bàn tỉnh tỉnh, vùng nước khoáng nóng Thanh Thuỷ cũng đang từng bước bứt phá mạnh mẽ về đầu tư hạ tầng, thu hút khách du lịch thập phương.

Tuy nhiên, vùng Mường Động vẫn nổi bật với ba lợi thế lớn: Nguồn khoáng nóng quý hiếm, không gian sinh thái còn khá nguyên sơ và vị trí gần Hà Nội. Chính vì vậy, những năm gần đây, nhiều nhà đầu tư lớn đã tìm đến vùng đất này.

Tâm điểm là tổ hợp nghỉ dưỡng khoáng nóng của Sun Group với tổng vốn đầu tư hơn 21.000 tỷ đồng, định hướng hình thành quần thể đô thị sinh thái, nghỉ dưỡng cao cấp và hệ thống vui chơi giải trí quy mô lớn.

Trong đó, dự án quần thể khu đô thị sinh thái, vui chơi giải trí cao cấp và hệ thống cáp treo Cuối Hạ có tổng vốn hơn 6.600 tỷ đồng, quy hoạch khoảng 1.200 căn biệt thự và 700 căn nhà liền kề kết hợp thương mại. Toàn bộ không gian được phát triển theo hướng nghỉ dưỡng sinh thái gắn với khoáng nóng và cảnh quan núi rừng. Ga cáp treo Kim Bôi lấy cảm hứng từ nhà sàn người Mường, trong khi ga Đồi Thung mang phong cách kiến trúc châu Âu.

Theo giới chuyên môn, đây không chỉ là dự án bất động sản nghỉ dưỡng mà còn là cú hích định vị thương hiệu du lịch Mường Động - Kim Bôi trên bản đồ nghỉ dưỡng miền Bắc.

Ông Nguyễn Mạnh Cường, đại diện một doanh nghiệp đầu tư nghỉ dưỡng tại vùng Mường Động cho biết: “Khách hiện nay không chỉ tìm nơi nghỉ mà muốn được tái tạo năng lượng. Trong khu vực vừa có nước khoáng nóng Kim Bôi chất lượng vừa có thiên nhiên và văn hóa bản địa”.

Theo ông Cường, xu hướng wellness tourism đang hướng tới các sản phẩm nghỉ dưỡng kết hợp thiền, yoga, detox và trị liệu tự nhiên. “Điều quan trọng là phải tạo được bản sắc riêng thay vì phát triển đại trà”, ông nhấn mạnh.

Một góc Serena Resort Kim Bôi.

Khát vọng từ những bản Mường

Sự phát triển du lịch đang tạo nên những đổi thay rõ nét trong đời sống người dân địa phương. Ở nhiều bản Mường, tiếng máy nổ, tiếng công nhân xây dựng xen lẫn tiếng cồng chiêng mỗi chiều. Nhiều gia đình chuyển từ sản xuất nông nghiệp sang kinh doanh du lịch cộng đồng.

Trong căn nhà sàn thơm mùi cơm lam và thịt nướng, chị Bùi Thị Hương, xã Hợp Kim tất bật chuẩn bị bữa trưa cho đoàn khách từ Hà Nội. “Trước đây chỉ làm ruộng, cuộc sống khó khăn lắm. Từ khi làm homestay, gia đình có thu nhập ổn định hơn”, chị Hương chia sẻ.

Cũng theo chị Hương, điều khiến du khách yêu thích vùng đất này không chỉ là tắm khoáng mà còn là trải nghiệm cuộc sống người Mường, những bữa cơm bên bếp lửa, tiếng chiêng đêm bản và cảm giác bình yên giữa núi rừng.

Cùng với đó, du lịch đang mở ra cơ hội để văn hóa Mường được biết đến nhiều hơn. “Tuy nhiên nếu chỉ xây resort mà quên văn hóa Mường thì nước khoáng Kim Bôi sẽ mất điều quý nhất”, chị nói.

Không ít thanh niên địa phương cũng đang trở về quê hương khởi nghiệp du lịch. Anh Bùi Văn Nam từng làm việc tại Hà Nội nhiều năm trước khi trở về mở mô hình homestay kết hợp trải nghiệm văn hóa. “Tôi muốn khách đến đây được sống chậm, hiểu hơn về người Mường và thiên nhiên Kim Bôi”, anh Nam chia sẻ.

Du lịch phát triển kéo theo sự sôi động của kinh tế địa phương. Trong vùng Mường Động, hiện tại xã Kim Bôi có khoảng 174 doanh nghiệp, 11 hợp tác xã và hơn 500 hộ kinh doanh hoạt động. Giai đoạn 2025 - 2030, địa phương phấn đấu thu hút khoảng 18.000 tỷ đồng vốn đầu tư và đón 1 triệu lượt khách du lịch.

Bài toán phát triển và môi trường

Cùng với cơ hội lớn, vùng đất Mường Động cũng đối mặt áp lực không nhỏ từ quá trình phát triển. Nhiều chuyên gia cảnh báo nếu khai thác thiếu kiểm soát, nguồn khoáng nóng có thể suy giảm cả về lưu lượng lẫn chất lượng.

Áp lực xây dựng, gia tăng lượng khách và nguy cơ ô nhiễm môi trường là bài toán không thể xem nhẹ. Một số khu vực quanh điểm khoáng nóng trên cả nước thực tế đã xuất hiện tình trạng phát triển dịch vụ thiếu đồng bộ.

Theo lãnh đạo một số xã trong vùng, quan điểm phát triển hiện nay là ưu tiên tăng trưởng xanh, bảo vệ tài nguyên và gìn giữ văn hóa Mường. Trao đỏi vấn đề này với đồng chí Nguyễn Hoàng Thư - Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch HĐND xã Mường Động, được biết: “Địa phương hiện đang tập trung quy hoạch, trong đó định hướng phát triển du lịch bền vững, bảo vệ rừng và cảnh quan sinh thái”.

Các chuyên gia cho rằng, giá trị lớn nhất của vùng khoáng nóng Kim Bôi không nằm ở những công trình đồ sộ mà ở chính không gian thiên nhiên và nhịp sống bình yên. Đó là buổi sáng mù sương bên triền đồi, tiếng suối chảy dưới chân núi hay mùi khói bếp trong những ngôi nhà sàn Mường.

Trong làn hơi khoáng nóng bảng lảng mỗi chiều, dòng khoáng Kim Bôi đang từng bước định hình thương hiệu riêng - thương hiệu được tạo nên không chỉ từ nguồn tài nguyên quý giá mà còn từ chiều sâu văn hóa và triết lý phát triển bền vững.

(Còn nữa)

Hồng Trung