Đưa nghị quyết vào cuộc sống

Kỳ II: Nông nghiệp đổi mới, nông thôn khởi sắc

Từ khi các nghị quyết về phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn được triển khai thực hiện, diện mạo nông nghiệp và nông thôn trên địa bàn tỉnh đã có nhiều đổi thay theo hướng hiện đại, tập trung. Tư duy sản xuất của các chủ thể từng bước chuyển từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”. Nhiều mô hình sản xuất hiệu quả kinh tế cao được nhân rộng, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân. Chương trình xây dựng nông thôn mới và nông thôn mới nâng cao được triển khai hiệu quả, đưa đời sống khu vực nông thôn ngày càng tiệm cận với khu vực đô thị.

Đầu tư vào sơ chế, chế biến sâu góp phần nâng tầm giá trị cho nông sản, đúng định hướng Nghị quyết 19 về phát triển nông nghiệp, nông thôn hiện đại, bền vững (Ảnh: Sơ chế sản phẩm trước khi cung ứng cho đối tác tại HTX rau an toàn Tứ Xã, xã Phùng Nguyên).

Nâng tầm giá trị nông sản

Trong bối cảnh diện tích đất sản xuất nông nghiệp ngày càng thu hẹp, các địa phương trong tỉnh đã tập trung lựa chọn các loại cây trồng có hiệu quả kinh tế cao; đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ kỹ thuật; phát triển sản xuất theo tư duy kinh tế nông nghiệp; chú trọng an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường nông thôn.

Nhiều vùng sản xuất tập trung theo hướng hàng hóa đã được hình thành và phát triển như: Vùng chuyên canh chè tại các xã Long Cốc, Minh Đài, Yên Kỳ, Tây Cốc, An Nghĩa, Yên Thủy, Lương Sơn, Cao Dương; vùng cây ăn quả tập trung tại Bằng Luân, Chí Đám, Đoan Hùng, Cao Phong, Mường Thàng, Mường Động, Tân Lạc, Yên Trị, Vĩnh Phú, Liên Châu, Lập Thạch, Vĩnh Thành, Vĩnh Tường, Thịnh Minh, Hợp Kim; vùng sản xuất rau xanh tại Phùng Nguyên, Tam Đảo, Tam Dương, Vĩnh Tường, Hiền Lương, phường Phong Châu, Liên Minh, Đạo Trù, Kim Bôi, An Nghĩa; vùng sản xuất lúa chất lượng cao tại Tam Hồng, Vĩnh Tường, Xuân Lãng, Hoàng An, Lương Sơn, Mường Động, Nật Sơn, Phùng Nguyên, Bản Nguyên, Bình Phú, Liên Minh; vùng nguyên liệu mía tại Mường Thàng, Thung Nai, Mường Động, Tân Lạc, Mường Bi, Mường Hoa; vùng trồng cây dược liệu tập trung tại Mường Động, Nật Sơn, Lương Sơn, Cao Dương, Hạ Hòa, Liên Sơn, Cao Sơn...

Nhiều sản phẩm nông nghiệp của tỉnh như rau an toàn, mì gạo, chè, trái cây, thịt lợn, thịt gà, mía, măng khô đặc sản, bưởi, cam, mật ong... từng bước khẳng định chỗ đứng trên thị trường trong nước và quốc tế. Riêng năm 2025, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm sản và thủy sản của tỉnh đạt trên 1.791 tỷ đồng, với tổng sản lượng xuất khẩu xấp xỉ 204 nghìn tấn.

Bên cạnh các loại cây trồng chủ lực, lĩnh vực chăn nuôi và thủy sản cũng có bước chuyển biến rõ nét. Chăn nuôi trên địa bàn tỉnh phát triển theo hướng tăng quy mô trang trại, hình thành các vùng chăn nuôi tập trung.

Hiện tổng đàn trâu, bò toàn tỉnh đạt trên 409,1 nghìn con; tổng đàn lợn khoảng 1,82 triệu con; tổng đàn gia cầm trên 37,5 triệu con, trong đó có khoảng 33,5 triệu con gà. Năm 2025, tổng sản lượng thịt hơi đạt xấp xỉ 471 nghìn tấn; sản lượng trứng gia cầm đạt 1,65 tỷ quả; sản lượng sữa tươi đạt trên 62 nghìn tấn.

Toàn tỉnh hiện có trên 5.300 trang trại chăn nuôi, trong đó có hơn 100 trang trại quy mô lớn, khoảng 800 trang trại quy mô vừa và hơn 4.000 trang trại quy mô nhỏ. Việc cơ cấu lại sản xuất chăn nuôi chuyển biến tích cực theo hướng giảm dần chăn nuôi nhỏ lẻ, tăng tỷ trọng chăn nuôi tập trung, ứng dụng công nghệ cao, từng bước hình thành các vùng chăn nuôi công nghiệp.

Tỷ lệ chăn nuôi tập trung đối với đàn lợn đạt 43,4% tổng đàn; đàn gia cầm đạt 32,2% tổng đàn. Toàn tỉnh đã thu hút 46 doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực chăn nuôi; quy mô đàn lợn của doanh nghiệp chiếm khoảng 30% tổng đàn, đàn gà chiếm khoảng 20% tổng đàn toàn tỉnh.

Tập trung phát triên cây trồng, vật nuôi có lợi thế và hiệu quả kinh tế cao phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương góp phần nâng cao giá trị nông sản (Ảnh: Phát triển nghề nuôi cá lồng trên lòng hồ Hòa Bình).

Đồng chí Hoàng Mạnh Thông - Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản cho biết: “Chăn nuôi trên địa bàn tỉnh đang từng bước phát triển theo chiều sâu, chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm. Thực hiện nghị quyết của Đại hội Đảng bộ tỉnh và định hướng của ngành nông nghiệp, Chi cục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các cơ sở chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản xây dựng cơ sở an toàn dịch bệnh, tiến tới xây dựng vùng an toàn dịch bệnh theo tiêu chuẩn quốc tế, đáp ứng yêu cầu tiêu thụ trong nước và xuất khẩu”.

Nông thôn đổi mới

Từ khi Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới được triển khai, nhiều đảng viên đã phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu trong hiến đất mở đường, xây dựng mô hình sản xuất hiệu quả, góp phần tạo sự đồng thuận trong Nhân dân. Nhờ đó, diện mạo nông thôn ngày càng đổi mới theo hướng khang trang, sạch đẹp.

Đến nay, toàn tỉnh có 84/133 xã đạt chuẩn nông thôn mới, chiếm 63,2% tổng số xã; trong đó có 3 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, chiếm 3,6% số xã đạt chuẩn nông thôn mới; 525 khu dân cư đạt chuẩn khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu.

Thực hiện phương châm “Xây dựng nông thôn mới chỉ có điểm khởi đầu, không có điểm kết thúc”, sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 263/QĐ-TTg ngày 22/2/2022 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025, trước thời điểm hợp nhất, các tỉnh đã ban hành nhiều nghị quyết, quyết định, kế hoạch và chính sách nhằm tiếp tục hỗ trợ thực hiện hiệu quả chương trình xây dựng nông thôn mới, nông thôn mới nâng cao, khu dân cư kiểu mẫu, khu dân cư thông minh.

Phát triển kinh tế hộ, nâng cao thu nhập cho người dân tạo điều kiện thuận lợi trong xã hội hóa xây dựng nông thôn mới, nông thôn mới nâng cao (Ảnh: Mô hình trồng thanh long ruột đỏ ở xã Hợp Lý mang lại hiệu quả kinh tế cao).

Nhằm hỗ trợ người dân phát triển kinh tế hộ và nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả, hàng nghìn mô hình trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản, chế biến nông - lâm sản đã được xây dựng và nhân rộng. Đặc biệt, kinh tế tập thể tại khu vực nông thôn có bước phát triển tích cực.

Đến nay, toàn tỉnh có 1.148 hợp tác xã hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp; 1.234 trang trại đạt tiêu chí theo quy định; 451 tổ hợp tác sản xuất nông nghiệp. Đồng thời, tỉnh đã xây dựng 207 chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn đối với các sản phẩm chủ lực như chè, bưởi, chuối, rau, gạo, hồng không hạt, thịt và các sản phẩm từ thịt, thủy sản, sản phẩm OCOP...

Nhiều hợp tác xã đã hình thành các chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm; vừa mở rộng vùng nguyên liệu, vừa góp phần thúc đẩy tiêu thụ nông sản cho người dân, hạn chế tình trạng “được mùa mất giá”.

Thu nhập bình quân của người dân nông thôn hiện đạt trên 55 triệu đồng/người/năm. Điều này góp phần quan trọng làm thay đổi diện mạo nông thôn theo hướng tích cực; đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng được nâng cao.

Nhờ chương trình xây dựng nông thôn mới, hạ tầng nông thôn, đặc biệt là hạ tầng phục vụ sản xuất như đường nội đồng, đường liên xã, liên thôn, hệ thống kênh mương, điện lưới... được quan tâm đầu tư, nâng cấp, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển sản xuất.

Sau hợp nhất, 100% xã có đường giao thông được kiên cố hóa đến trung tâm xã; tỷ lệ đường giao thông nông thôn được kiên cố hóa đạt 81,5%. Hệ thống thủy lợi, điện, cơ sở hạ tầng y tế, giáo dục, văn hóa - thể thao tiếp tục được đầu tư đồng bộ, từng bước đáp ứng yêu cầu phát triển.

Đây là nền tảng quan trọng để ngành Nông nghiệp tiếp tục triển khai hiệu quả cơ cấu lại ngành theo hướng hiện đại, bền vững gắn với lợi thế cạnh tranh và nhu cầu thị trường; phát triển công nghiệp, ngành nghề, dịch vụ ở khu vực nông thôn; tạo việc làm tại chỗ cho lao động địa phương; tiếp tục thực hiện hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới gắn với quá trình đô thị hóa, xây dựng nông thôn văn minh, hiện đại.

Quy hoạch vùng sản xuất tập trung theo hướng hàng hóa, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn, đẩy nhanh tiến trình xây dựng nông thôn mới nâng cao (Ảnh: Vùng trồng rau an toàn tập trung theo hướng hàng hóa ở xã Phùng Nguyên).

Đồng chí Nguyễn Nam Cường - Phó Chánh Văn phòng Điều phối nông thôn mới cho biết: “Để tiếp tục nâng cao chất lượng các tiêu chí xây dựng nông thôn mới và nông thôn mới nâng cao, các địa phương đang tập trung lồng ghép hiệu quả các nguồn vốn ngân sách; huy động nguồn lực trong Nhân dân, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội. Đồng thời triển khai hiệu quả các chính sách về nông nghiệp, nông dân, nông thôn; đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.

Cùng với đó, công tác đào tạo nguồn nhân lực cho khu vực nông nghiệp, nông thôn; quản lý, sử dụng hiệu quả tài nguyên; nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu; phòng, chống thiên tai và bảo vệ môi trường nông thôn tiếp tục được xác định là những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tiếp theo.

(Còn nữa)

Quân Lâm