Hai cựu giám đốc OpenAI tố với tòa Sam Altman “nói dối”

Cựu CTO Mira Murati và cựu nhà khoa học trưởng Ilya Sutskever cùng khai tại tòa rằng Altman là người “không trung thực”, “gây mâu thuẫn” trong đội ngũ lãnh đạo OpenAI.

“Điều tôi lo ngại là Sam nói một đằng với người này và một nẻo với người kia”, Murati, cựu giám đốc công nghệ (CTO) của OpenAI nói trong đoạn băng ghi âm lời khai được phát tại tòa án liên bang ở Oakland, California ngày 6/5. Bà là một trong những nhân vật làm chứng tại phiên tòa Elon Musk kiện Altman và OpenAI vì đi chệch sứ mệnh phi lợi nhuận ban đầu.

Trong lời khai, Murati cho biết trước đây bà ủng hộ nỗ lực đưa Altman trở lại làm CEO sau khi ông bị “lật đổ” tạm thời cuối năm 2023, đồng thời yêu cầu các thành viên hội đồng quản trị đưa ra lời giải thích đầy đủ. “Tôi nhận ra rằng hội đồng quản trị đã không tuân theo một quy trình đáng tin cậy nào trong việc sa thải Sam”, Murati nói. “Như đã thấy, cách các thành viên hội đồng quản trị xử lý vấn đề này gây ra sự hỗn loạn hoàn toàn”.

Tuy nhiên, sau khi Altman lên nắm quyền trở lại, Murati nhận ra ông là một nhà lãnh đạo không đáng tin cậy, gây ra mâu thuẫn trong hàng ngũ lãnh đạo cấp cao OpenAI, tạo ra “một môi trường mà các giám đốc điều hành phải đối đầu với nhau” và tạo ra sự hỗn loạn theo cách “làm suy yếu” khả năng thực hiện công việc của nhiều người, trong đó có bà.

"Tôi đã phải làm một công việc vô cùng khó khăn trong một tổ chức rất phức tạp. Tôi đã yêu cầu Sam lãnh đạo, và lãnh đạo một cách rõ ràng, chứ không phải làm suy yếu khả năng làm việc của tôi", Murati tiếp tục.

Trong lời khai, khi nhận câu hỏi liệu bà có cảm thấy Altman luôn thẳng thắn với mình hay không, Murati trả lời: “Không phải lúc nào cũng vậy”.

Từ trái sang: Ilya Sutskever, Sam Altman, Mira Murati và Greg Brockman. Ảnh: Wired

Bên cạnh đó, Murati cũng cho rằng Altman đã nói dối bà về các tiêu chuẩn an toàn trên mô hình AI mới, rằng bộ phận pháp lý của OpenAI đã xác định một sản phẩm mới không cần phải thông qua hội đồng an toàn triển khai của công ty. “Theo như bà hiểu, ông Altman có nói sự thật khi đưa ra tuyên bố đó với bà không?”, Murati được hỏi trong lời khai. “Không”, bà trả lời.

Murati lấy ví dụ, sau một buổi họp với Altman, bà đã trực tiếp gặp Jason Kwon, người gia nhập OpenAI năm 2021 và là cố vấn pháp lý khi đó (hiện là giám đốc chiến lược). Sau cuộc trò chuyện với Kwon, bà nhận ra sự "không nhất quán" giữa lời nói mà cả hai đưa ra.

“OpenAI đang đứng trước nguy cơ sụp đổ thảm khốc”, bà nói. “Tôi lo ngại công ty sẽ hoàn toàn tan rã”.

Đây không phải là lời khai duy nhất tại phiên tòa tố Altman nói dối. Trước đó, đồng sáng lập và cựu nhà khoa học trưởng OpenAI Ilya Sutskever cũng đã gửi tài liệu dài 52 trang lên tòa án. Nội dung bên trong chỉ ra Altman “thể hiện một kiểu hành vi nhất quán là nói dối, làm suy yếu các giám đốc điều hành OpenAI và gây chia rẽ giữa họ”.

Theo The Verge, trước đây, một số nhân vật khác từng chỉ ra việc Altman gây chia rẽ nội bộ. Chẳng hạn, trong một podcast năm 2024, cựu thành viên hội đồng quản trị OpenAI Helen Toner cho biết các giám đốc OpenAI từng chia sẻ bằng chứng với hội đồng quản trị công ty về việc Altman “nói dối và thao túng trong những tình huống khác nhau”.

Tuy nhiên, Toner, người cũng làm chứng trong vụ kiện, cho biết qua video gửi đến tòa án rằng Murati “là người hai mặt” về việc sa thải Altman. “Bà ấy đang chờ xem gió sẽ thổi về hướng nào”, Toner nói. “Murati không muốn mạo hiểm, bà ta đang lo lắng về những phản ứng tiêu cực đối với sự nghiệp của mình”.

Sam Altman chưa đưa ra bình luận.

NYPost đánh giá, lời khai của Murati “gây chấn động”, có thể gây nên sự bất lợi cho Altman và OpenAI tại phiên tòa trước Elon Musk.

Murati, sinh năm 1988 tại San Francisco, từng học vượt lớp khi còn nhỏ. Cô theo ngành kỹ thuật cơ khí tại Đại học Dartmouth và được giữ lại trường làm trợ giảng trước khi đầu quân cho hãng nghiên cứu nổi tiếng Goldman Sach. Đến 2012, cô gia nhập công ty hàng không vũ trụ Zodiac Aerospace, sau đó là Tesla và SpaceX của Elon Musk.

Từ tháng 6/2018 đến tháng 12/2020, Mira Murati đảm nhiệm vị trí Phó chủ tịch về ứng dụng AI và quan hệ đối tác. Theo Reuters, bà được xem là nữ tướng thầm lặng ở OpenAI. Sau đó, bà chịu trách nhiệm phát triển toàn bộ sản phẩm của công ty và trở thành Giám đốc công nghệ (CTO) từ tháng 5/2022. Khi Altman bị sa thải thời gian ngắn, bà đảm nhận vai trò CEO. Đầu năm 2025, bà rời OpenAI và thành lập công ty AI riêng có tên Thinking Machines Lab, huy động số tiền tài trợ hạt giống kỷ lục hai tỷ USD, được định giá 12 tỷ USD sau thời gian ngắn.

Vụ kiện giữa Musk với Altman và OpenAI đã bước sang tuần xét xử thứ hai. Năm 2024, CEO Tesla đệ đơn kiện, cáo buộc công ty cũ OpenAI, Altman, Chủ tịch Greg Brockman và tập đoàn Microsoft - nhà đầu tư ban đầu vào OpenAI - phản bội sứ mệnh phi lợi nhuận.

Phiên xét xử đầu tiên, diễn ra tại tòa án liên bang California từ 28/4 và dự kiến kéo dài vài tuần tùy tiến độ tranh tụng, đánh dấu lần đầu Musk và Altman đối đầu tại tòa. Bồi thẩm đoàn 9 người sẽ cố vấn cho thẩm phán Yvonne Gonzalez Rogers về việc có chấp thuận các đề xuất của Musk hay không, bao gồm đưa OpenAI quay lại mô hình phi lợi nhuận, bãi nhiệm Altman và Brockman, đền bù 130 tỷ USD và nộp số tiền này vào quỹ phi lợi nhuận của OpenAI.

Đây được xem là một trong những tranh chấp pháp lý quan trọng nhất của ngành AI, không chỉ xoay quanh quyền kiểm soát OpenAI mà còn đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa lợi nhuận, trách nhiệm xã hội và an toàn trong phát triển trí tuệ nhân tạo.

Theo Vnexpress