Đơn thuốc điện tử: Từ chính sách đến cuộc sống

Ngày 30/6/2025, Bộ Y tế ban hành Thông tư 26/2025/TT-BYT quy định về đơn thuốc và kê đơn thuốc hóa dược, sinh phẩm trong điều trị ngoại trú tại cơ sở khám, chữa bệnh. Đây không chỉ là một chính sách hành chính mà còn là một cuộc cách mạng trong chăm sóc sức khỏe, hướng tới nền y tế số hiện đại, minh bạch, an toàn và tiện lợi cho người dân.

Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ thực hiện bán thuốc theo đơn điện tử, đảm bảo tính minh bạch, tiện lợi và quản lý tốt nguồn thuốc.

Theo Thông tư 26/2025/TT-BYT, việc kê đơn thuốc bằng hình thức điện tử sẽ được triển khai theo 2 giai đoạn. Trước ngày 1/10/2025, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có cơ cấu tổ chức là bệnh viện phải thực hiện việc kê đơn thuốc bằng hình thức điện tử. Tất cả các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh khác phải thực hiện việc kê đơn thuốc bằng hình thức điện tử trước ngày 1/1/2026.

Theo đó, mọi đơn thuốc giờ đây phải có “định danh” thông qua mã số căn cước công dân (CCCD) và được liên thông trực tiếp lên hệ thống thông tin quốc gia. Việc làm này tạo ra một hệ sinh thái y tế minh bạch, nơi mỗi viên thuốc bán ra đều có sự giám sát của cơ quan quản lý và trách nhiệm pháp lý của bác sĩ.

Phú Thọ là một trong những địa phương đi đầu trong việc hiện thực hóa lộ trình này. Tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh, quy trình khám chữa bệnh đã thay đổi hoàn toàn. Thay vì cầm giấy tờ, người bệnh nay chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh.

Ông Nguyễn Văn Hùng ở phường Thanh Miếu phấn khởi chia sẻ: “Giờ có đơn điện tử trên ứng dụng điện thoại, mọi thứ rõ ràng, chính xác. Người bệnh có thể dễ dàng tra cứu thông tin về loại thuốc, liều dùng, hướng dẫn sử dụng và lịch sử điều trị. Đây là một công cụ hữu ích, giúp người bệnh chủ động theo dõi quá trình dùng thuốc của mình, góp phần tăng tính minh bạch và an toàn trong sử dụng thuốc”.

Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ đã nâng cấp hệ thống phần mềm HIS để đảm bảo kết nối chuẩn.

Để có được sự hài lòng đó, các cơ sở y tế đã phải chạy đua với công nghệ. Bác sĩ Vũ Thị Thu - Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Đa khoa tỉnh cho biết, đơn vị đã nâng cấp hệ thống phần mềm HIS - phần mềm quản lý tổng thể hoạt động của cơ sở khám, chữa bệnh để đảm bảo kết nối chuẩn. Bác sĩ Thu khẳng định: “100% bác sĩ tại đây được trang bị chứng thư số và ký số trực tiếp trên từng đơn thuốc. Chúng tôi kiểm tra chéo dữ liệu liên tục để đảm bảo tính chính xác tuyệt đối trước khi liên thông về Bộ Y tế”.

Ở Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc, công tác chuyển đổi sang đơn thuốc điện tử cũng được thực hiện nhanh chóng, khoa học. Bác sĩ Nguyễn Thu Thủy - Phó Giám đốc Bệnh viện cho biết: Sự tiện lợi của đơn thuốc điện tử, cùng với khả năng kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng thuốc, sẽ góp phần nâng cao ý thức tuân thủ điều trị và giảm thiểu tình trạng tự ý dùng thuốc, đặc biệt là kháng sinh. Đây là một bước tiến lớn, đặt nền móng cho một hệ thống y tế hiện đại, hiệu quả và lấy người bệnh làm trung tâm. Việc bắt buộc có mã định danh/CCCD trên đơn thuốc là chìa khóa để xây dựng sổ sức khỏe điện tử toàn dân, giúp dữ liệu y tế được thống nhất dù bệnh nhân khám ở bất kỳ đâu.

Đến thời điểm này, tất cả các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa, trung tâm y tế khu vực, các bệnh viện tư nhân đã hoàn thành việc nâng cấp phần mềm để thực hiện kê đơn thuốc điện tử và kết nối liên thông với hệ thống đơn thuốc quốc gia theo đúng yêu cầu. Sở Y tế đã cấp tài khoản quản trị cho 148 UBND xã, phường trên địa bàn để phối hợp theo dõi, giám sát việc triển khai hoạt động tại các địa phương. Trong tháng 12/2025, hơn 600 đại diện cơ sở kinh doanh thuốc và cán bộ 148 xã, phường đã được tập huấn bài bản về nội dung này. Đáng chú ý, Sở Y tế đã phối hợp với các đối tác công nghệ để hỗ trợ kinh phí thuê phần mềm cho các cơ sở y tế quy mô nhỏ trong năm đầu tiên. Những nhóm Zalo hỗ trợ kỹ thuật được thiết lập xuyên suốt từ cấp sở đến từng trạm y tế xã, giúp tháo gỡ khó khăn kịp thời trong quá trình triển khai thực hiện.

Tại Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc, công tác chuyển đổi sang đơn thuốc điện tử cũng được thực hiện tốt.

Thách thức lớn nhất không nằm ở các bệnh viện lớn mà ở các trạm y tế xã và phòng khám tư nhân. Ông Nguyễn Đắc Ca - Phó Giám đốc Sở Y tế cho biết, ngành y tế đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để “không ai bị bỏ lại phía sau” trong công cuộc số hóa lĩnh vực y tế. Mục tiêu xa hơn của đơn thuốc điện tử không chỉ là sự tiện lợi. Đó là công cụ để cơ quan quản lý hậu kiểm, từng bước chấm dứt tình trạng mua bán thuốc tự do và kiểm soát được nguồn gốc xuất xứ của thuốc.

Trong thời gian tới, Sở Y tế sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát việc liên thông đơn thuốc tại các cơ sở bán lẻ. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền về phòng, chống kháng thuốc và thuốc giả thông qua nền tảng số. Để đảm bảo hệ thống vận hành thông suốt, Sở Y tế đề nghị UBND các xã, phường chỉ đạo cán bộ chuyên trách tham gia vào mạng lưới hỗ trợ trực tuyến. Đây sẽ là cánh tay nối dài giúp chuyển đổi số y tế thực sự bén rễ vào đời sống, vì mục tiêu cao nhất: Chăm sóc và bảo vệ sức khỏe Nhân dân một cách hiện đại, an toàn và minh bạch.

Ngọc Thắng