Phát triển cây chè ở Văn Miếu

Những năm gần đây, xã Văn Miếu tập trung tuyên truyền, vận động người trồng chè sản xuất theo hướng nâng cao hiệu quả kinh tế, chất lượng và an toàn thực phẩm; đẩy mạnh áp dụng các mô hình sản xuất theo tiêu chuẩn GAP, hướng tới sản xuất hữu cơ, ứng dụng quy trình sản xuất, chế biến hiện đại. Qua đó, từng bước nâng cao giá trị, xây dựng thương hiệu chè địa phương, thu hút đầu tư và thúc đẩy liên kết bền vững giữa sản xuất, chế biến và tiêu thụ, góp phần tăng thu nhập cho người dân.

Gia đình bà Hoàng Thị Thơm ở khu Mật 1, xã Văn Miếu có trên 1ha chè, cho thu bình quân khoảng 15 tấn/năm. Bà Thơm cho biết: Khoảng 6-7 năm trở lại đây, được sự hướng dẫn của Trạm Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, gia đình tôi tiến hành chăm sóc, thu hoạch chè theo nguyên tắc 4 đúng: Đúng loại thuốc, đúng thời điểm, đúng nồng độ, liều lượng và đúng cách song song với việc áp dụng biện pháp IPM (Quản lý dịch hại tổng hợp trên cây trồng). Nhờ đó, chè của gia đình tôi đã đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về an toàn thực phẩm, được Công ty Chè Phú Đa ký kết hợp đồng tiêu thụ sản phẩm ổn định và lâu dài.

Thành viên HTX chè an toàn Văn Miếu thu hoạch chè theo phương pháp thủ công để sản xuất chè xanh chất lượng cao.

Tổng diện tích chè hiện có của xã là 320.9ha. Cây chè sinh trưởng phát triển tốt, năng suất ước đạt 16 tấn/ha/năm. Tổng sản lượng hàng năm ước đạt 5.120 tấn/năm. Giai đoạn 2021-2025 không có diện tích trồng mới, chủ yếu trồng lại trên diện tích hiện có với các giống chè hạt truyền thống, PH11, PH1, LDP1, LDP2, Bát tiên... trong đó giống chủ lực vẫn là PH11.

HTX chè an toàn Văn Miếu quản lý hơn 30ha chè và liên kết với 70ha của các hộ trong xã để sản suất chè an toàn. Tuy nhiên, cái khó của sản xuất chè an toàn không chỉ là nguồn nguyên liệu đầu vào đảm bảo theo tiêu chuẩn “một tôm hai lá”, hái hoàn toàn bằng tay mà còn phải có kỹ thuật chế biến chuyên nghiệp, thành thạo việc điều chỉnh nhiệt, thời gian xao, tốc độ quay để cánh chè xoăn và giữ được màu sắc đẹp.

Theo tính toán, trung bình 1ha sản xuất theo quy trình an toàn cho thu nhập khoảng 100 triệu đồng, cao gấp 2 lần so với sản xuất chè truyền thống. Thế nhưng, việc chuyển từ sản xuất chè truyền thống sang chè an toàn đòi hỏi người dân phải thực hiện nghiêm ngặt các quy trình kỹ thuật, tốn thời gian và công sức.

Ông Đặng Đình Thành - Giám đốc HTX chia sẻ: Toàn bộ hệ thống máy quay sấy, máy sao chè được sắp xếp theo dây chuyền khép kín, đảm bảo quy trình sản suất một cách khoa học... Ngoài ra, việc thành lập hợp tác xã còn nhằm đến mục tiêu liên kết các hợp tác xã khác với nhau, qua đó sẽ tạo nên những thế mạnh vượt trội so với việc phát triển theo hộ, mạnh ai người nấy làm. Các hộ sẽ đảm bảo được nguồn nguyên liệu đầu vào, đầu ra ổn định; sản phẩm bán ra thị trường có xuất xứ rõ ràng thông qua việc truy xuất nguồn gốc.

Người trồng chè ở Văn Miếu chăm sóc cây chè vụ Đông để vụ chè Xuân đầu năm có kết quả tốt.

Không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người dân, những đồi chè xanh mát nằm thoai thoải dọc theo miền trung du còn là địa điểm thu hút khách du lịch ghé thăm. Theo người dân địa phương cho biết, cứ đến mùa cưới nhiều cặp đôi lại ưu ái chọn nơi đây làm điểm chụp ảnh, lưu giữ những khoảnh khắc trọng đại trong đời. Cùng với đó, vẻ đẹp của đồi chè còn thu hút hàng trăm lượt khách du lịch ghé thăm mỗi dịp cuối tuần.

Đồng chí Hà Tiến Công - Phó Chủ tịch UBND xã cho biết: Thời gian tới, địa phương rất mong muốn được các cơ quan chuyên môn hỗ trợ tổ chức các lớp tập huấn chuyên môn sâu về kỹ thuật canh tác tiên tiến, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Hỗ trợ người dân ứng dụng thiết bị phù hợp, kỹ thuật tiên tiến như tưới tiết kiệm, công cụ thu hái, bón phân cân đối... để nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất.

Chế biến chè bằng biện pháp thủ công vẫn được nhiều hộ gia đình ở Văn Miếu áp dụng.

Xác định cây chè là một trong những cây trồng chủ lực, mang lại hiệu quả kinh tế cao, thời gian tới xã Văn Miếu sẽ tập trung xây dựng và triển khai các cơ chế, chính sách nhằm khuyến khích người dân áp dụng quy trình sản xuất chè theo các tiêu chuẩn an toàn như VietGAP, GlobalGAP. Địa phương định hướng đẩy mạnh sử dụng phân bón hữu cơ, hạn chế thuốc bảo vệ thực vật hóa học, qua đó bảo đảm phát triển sản xuất chè gắn với bảo vệ môi trường và sức khỏe người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, Văn Miếu sẽ khuyến khích, hỗ trợ các cá nhân, hợp tác xã và doanh nghiệp đầu tư nâng cấp, mở rộng hoặc thành lập mới các cơ sở sản xuất, chế biến chè xanh, chè đặc sản chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường, góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm chè địa phương.

Song song với phát triển sản xuất, địa phương cũng chú trọng vận động người dân cải tạo, nâng cấp đồi chè; đầu tư phát triển hạ tầng nông thôn gắn với du lịch cộng đồng. Qua đó, tạo thêm nguồn thu nhập đa dạng, ổn định cho người trồng chè, góp phần nâng cao đời sống Nhân dân và tiếp tục hoàn thiện các tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới.

Quân Lâm