Chuyển đổi số ở Yên Thủy: Lấy người dân làm trung tâm

Ở xã Yên Thủy, chuyển đổi số (CĐS) được xác định không phải câu chuyện của công nghệ hay phần mềm mà là quá trình xây dựng chính quyền phục vụ, phát triển xã hội số và tạo động lực mới cho kinh tế - xã hội. Trong đó, người dân vừa là trung tâm vừa là chủ thể và là động lực của quá trình CĐS.

Từ chính quyền điện tử đến nền hành chính phục vụ

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (CĐS) quốc gia đã được Yên Thủy cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, gắn với từng lĩnh vực của đời sống. Theo đồng chí Bùi Anh Tuấn - Bí thư Đảng ủy xã Yên Thủy, quan điểm xuyên suốt của địa phương là hiệu quả CĐS không nằm ở số lượng ứng dụng được đưa vào sử dụng mà được đo bằng chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và những thay đổi cụ thể trong hoạt động quản lý, điều hành ở cơ sở.

Yên Thủy xác định người dân vừa là trung tâm vừa là chủ thể và là động lực của quá trình CĐS.

Một trong những chuyển biến rõ nét nhất được thể hiện trong cải cách hành chính (CCHC). Chính quyền địa phương từng bước chuyển từ phương thức quản lý truyền thống sang quản trị dựa trên dữ liệu và nền tảng số; đồng thời lấy thời gian giải quyết công việc, mức độ hài lòng của người dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của bộ máy.

Theo thống kê, trong những tháng đầu năm 2026, tổng số hồ sơ tiếp nhận và xử lý thuộc thẩm quyền của UBND xã, Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Yên Thủy và Bảo hiểm xã hội (BHXH) là 6.258 hồ sơ. Trong đó, UBND xã tiếp nhận 3.065 hồ sơ; Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Yên Thủy 2.593 hồ sơ và BHXH 600 hồ sơ. Riêng đối với các hồ sơ thuộc thẩm quyền UBND xã, có 3.039 hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến, cùng 26 hồ sơ chuyển từ kỳ trước.

Đến nay, 2.992 hồ sơ đã được giải quyết, trong đó 2.268 hồ sơ trước hạn, 718 hồ sơ đúng hạn và chỉ 6 hồ sơ quá hạn. Đáng chú ý, số hồ sơ nộp trực tuyến được giải quyết theo hình thức toàn trình đạt 99,47% và tỷ lệ số hóa kết quả giải quyết TTHC đạt 100%. Điều này cho thấy CĐS đang từng bước thay đổi cách người dân tiếp cận chính quyền.

Thay vì phải đi lại nhiều lần, người dân có thể thực hiện giao dịch hành chính trên môi trường mạng, theo dõi quá trình xử lý và nhận kết quả thuận tiện hơn. Cùng với đó, việc công khai, minh bạch quy trình giải quyết hồ sơ góp phần nâng cao trách nhiệm của cán bộ, công chức, hạn chế những khâu trung gian không cần thiết.

Chị Bùi Thị Bình, ở thôn Mường Rậm, đánh giá cao những chuyển biến trong giải quyết TTHC trên môi trường mạng. Theo chị Bình, trước đây mỗi lần làm thủ tục, người dân thường phải trực tiếp đến trụ sở cơ quan hành chính, có khi phải đi lại nhiều lần nếu hồ sơ còn thiếu hoặc cần bổ sung giấy tờ. Nay, với việc đẩy mạnh tiếp nhận và giải quyết hồ sơ trực tuyến, nhiều TTHC có thể thực hiện ngay tại nhà, vừa tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại, vừa thuận tiện theo dõi quá trình xử lý hồ sơ, biết hồ sơ đang được giải quyết ở bước nào.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Yên Thủy hướng dẫn người dân nộp hồ sơ thủ tục hành chính qua Cổng dịch vụ công quốc gia.

Yên Thủy xác định để CĐS thực sự đi vào cuộc sống, người dân phải biết sử dụng và làm chủ công nghệ. Từ yêu cầu đó, phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai sâu rộng. 34 tổ công nghệ số cộng đồng với 341 thành viên ở các thôn trong toàn xã đã trực tiếp đến từng khu dân cư, hướng dẫn người dân cài đặt VNeID, kích hoạt tài khoản dịch vụ công...

Nhờ đó, đến nay toàn xã có 18.335 tài khoản VNeID mức độ 2, đạt 78,82% số người đủ điều kiện; 18.335 tài khoản dịch vụ công, 7.395 tài khoản ASXH được kích hoạt và 10.428 thẻ BHYT được tích hợp trên ứng dụng VNeID. Thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng phổ biến với 4.786/7.872 hóa đơn tiền điện được thanh toán qua ngân hàng, đạt 60,79%... Những kết quả trên cho thấy Yên Thủy đang thực hiện hiệu quả mục tiêu CĐS gắn với nhu cầu thực tế của người dân.

Tạo đồng thuận từ cơ sở

Không chỉ ứng dụng công nghệ trong giải quyết TTHC, Yên Thủy còn đưa CĐS vào công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân và tổ chức thực hiện các chủ trương lớn ở cơ sở. Xã đã chủ động tuyên truyền trên nhiều nền tảng, từ hệ thống truyền thanh, Cổng thông tin điện tử, mạng xã hội đến hội nghị, sinh hoạt chi bộ, đoàn thể và các cuộc họp tại khu dân cư.

Những nội dung liên quan trực tiếp đến địa bàn dân cư, quyền và nghĩa vụ của người dân, phương án tổ chức thôn mới được tuyên truyền theo hướng dễ tiếp cận, dễ hiểu, tạo điều kiện để người dân trao đổi, phản hồi và tham gia vào quá trình thực hiện. Cách làm này góp phần mở rộng không gian tuyên truyền, đưa thông tin chính thống đến gần hơn với người dân, hạn chế khoảng trống thông tin và những cách hiểu chưa đầy đủ về chủ trương, chính sách.

Thông qua công tác tuyên truyền, nhất là các nền tảng số góp phần đưa thông tin, chính sách của Đảng và Nhà nước đến với người dân xã Yên Thủy một cách đầy đủ, kịp thời.

Trong quá trình thực hiện việc sắp xếp 34 xóm, khu phố thành 19 thôn, Yên Thủy đã phát huy quyền làm chủ của Nhân dân thông qua việc lấy ý kiến cử tri tại cơ sở. Kết quả, đại đa số cử tri đồng tình, thống nhất cao với phương án sắp xếp. Sự đồng thuận ấy là kết quả của cả quá trình chuẩn bị, tuyên truyền, giải thích và đối thoại.

Từ việc được tuyên truyền đúng, đầy đủ, người dân thôn Hàng Trạm đồng thuận với chủ trương sáp nhập thôn.

Cùng với chính quyền số và xã hội số, Yên Thủy từng bước thúc đẩy kinh tế số. 100% doanh nghiệp trên địa bàn thực hiện kê khai, nộp thuế điện tử; 78% doanh nghiệp sử dụng hóa đơn điện tử. Các doanh nghiệp, HTX, hộ kinh doanh từng bước sử dụng Facebook, Zalo, TikTok, website để quảng bá sản phẩm, tìm kiếm khách hàng và mở rộng thị trường.

Từ giải quyết thủ tục hành chính đến tuyên truyền, từ tổ chức lại địa bàn dân cư đến sản xuất, kinh doanh, CĐS ở Yên Thủy đang dần trở thành phương thức làm việc và tương tác mới, nâng cao hiệu quả quản trị, cải thiện chất lượng phục vụ, củng cố đồng thuận xã hội và tạo động lực phát triển bền vững tại địa phương.

Mạnh Hùng