Mai Châu gắn phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường

Hình thành từ việc sáp nhập thị trấn Mai Châu, các xã Nà Phòn, Thành Sơn, Tòng Đậu và một phần xã Đồng Tân, xã Mai Châu có diện tích hơn 147km², dân số hơn 19.000 người, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm khoảng 84%, chủ yếu là người Thái. Với lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, bản sắc văn hóa và tiềm năng du lịch, Mai Châu đang từng bước khai thác thế mạnh để phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường, hướng tới phát triển bền vững.

Mô hình homestay ở Mai Châu thân thiện với môi trường ngày càng thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến tham quan, trải nghiệm.

Nằm giữa thung lũng được bao bọc bởi núi rừng, xã Mai Châu có nhiều tiềm năng, lợi thế phát triển nông nghiệp, dịch vụ và du lịch cộng đồng. Phát huy lợi thế cảnh quan và bản sắc văn hóa, địa phương đang định hướng phát triển kinh tế theo hướng xanh, bền vững. Một trong những điểm nhấn là thôn Nà Chiềng, nơi đồng bào dân tộc Thái phát triển mạnh mô hình du lịch cộng đồng. Gia đình ông Hà Văn Sêm là một trong những hộ tiên phong xây dựng mô hình homestay kết hợp nghỉ dưỡng. Mô hình được đánh giá thân thiện với môi trường, tạo việc làm, thu nhập cho người dân. Ông Sêm chia sẻ: “Từ năm 2017, gia đình tôi đầu tư phát triển du lịch trên không gian làng bản, gắn hoạt động tham quan, lưu trú với trải nghiệm văn hóa, cảnh quan và sản phẩm địa phương, ngày càng thu hút đông đảo khách du lịch, đặc biệt là du khách nước ngoài”.

Tại các thôn, bảo vệ môi trường ngày càng gắn chặt với phát triển du lịch. Một số mô hình xử lý nước thải sinh hoạt quy mô cụm dân cư đã được nghiên cứu, triển khai thực hiện. Điển hình như mô hình xử lý nước thải sinh hoạt tại thôn Nà Chiềng cho 20 hộ với 44 nhân khẩu, công suất 5m3/ngày đêm, được vận hành theo các công đoạn tách dầu mỡ, xử lý kỵ khí, hiếu khí, khử trùng và lắng - lọc, góp phần kiểm soát nước thải trước khi xả ra môi trường.

Người dân xã Mai Châu tích cực vệ sinh, phát quang bụi rậm, chỉnh trang đường làng, ngõ xóm.

Không chỉ ở các điểm du lịch, phong trào xây dựng cảnh quan xanh - sạch - đẹp được triển khai rộng khắp trên địa bàn. Từ đầu năm 2026 đến nay, hoạt động “Ngày thứ Bảy cùng dân” đã thu hút hàng trăm lượt cán bộ, chiến sĩ, đoàn viên và người dân tham gia dọn vệ sinh, phát quang bụi rậm, trồng hoa, chỉnh trang đường làng. Bí thư Đảng ủy xã Mai Châu Hà Văn Di khẳng định: Địa phương xác định phát triển du lịch gắn với bảo tồn các giá trị văn hóa dân tộc, nhất là văn hóa dân tộc Thái; đồng thời hướng tới phát triển du lịch xanh, thân thiện với môi trường.

Từ những mô hình cụ thể ở Nà Chiềng, Nhót, Pom Coọng... đến các hoạt động cộng đồng trên toàn xã, Mai Châu đang từng bước phát triển hài hòa giữa kinh tế, văn hóa và môi trường, hướng tới một vùng quê miền núi xanh, đáng sống và phát triển bền vững. Phấn đấu đến năm 2030 trở thành khu du lịch sinh thái của cả nước.

Ngọc Lam