Mở đường cho phát triển bền vững

Những năm qua, tỉnh Phú Thọ tập trung huy động và lồng ghép nhiều nguồn lực để đầu tư phát triển hạ tầng giao thông theo hướng đồng bộ, từng bước hiện đại. Không chỉ đóng vai trò là “mạch máu” của nền kinh tế, giao thông còn được xác định là một trong những khâu đột phá chiến lược, tạo nền tảng thúc đẩy tăng trưởng, giảm nghèo và nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân. Từ miền núi đến nông thôn, từ nội vùng đến liên vùng, những tuyến đường mới đang mở ra không gian phát triển rộng lớn, đưa Đất Tổ từng bước bứt phá.

Kỳ I: Khởi sắc hạ tầng giao thông miền núi

Phát triển hạ tầng giao thông tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, giữ vai trò nền tảng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo bền vững và từng bước thu hẹp khoảng cách giữa miền núi với vùng đồng bằng. Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN, những năm qua, tỉnh đã huy động, lồng ghép nhiều nguồn lực đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, tạo chuyển biến rõ nét tại các địa bàn khó khăn.

Ưu tiên nguồn lực phát triển hạ tầng giao thông

Phú Thọ được xác định là tỉnh có đông đồng bào DTTS&MN với 2.094 thôn thuộc khu vực này, trong đó có 745 thôn đặc biệt khó khăn. Toàn tỉnh có 72 xã, phường thuộc vùng DTTS&MN, gồm 9 xã, phường khu vực I; 11 xã, phường khu vực II và 52 xã, phường khu vực III. Đáng chú ý, tỉnh có 27 xã không thuộc vùng DTTS&MN nhưng có thôn nằm trong khu vực này. Toàn tỉnh có trên 1 triệu người DTTS, chiếm 26,4% dân số.

Với đặc thù địa hình phức tạp, dân cư phân tán và tỷ lệ đồng bào DTTS cao, việc đầu tư hạ tầng giao thông được xác định là khâu đột phá nhằm mở đường cho phát triển.

Từng là địa bàn đặc biệt khó khăn của tỉnh, khu Giếng Ống (xã Cự Đồng) với 160 hộ dân nay đã “thay da đổi thịt” khi hệ thống đường giao thông được đầu tư bê tông hóa. Ông Nguyễn Xuân Quý - Trưởng khu dân cư chia sẻ: “Trước đây, nhiều tuyến đường trong khu chỉ là lối nhỏ, lầy lội vào mùa mưa, nay đã được đổ bê tông rộng rãi, tạo thuận lợi cho việc đi lại nên người dân vô cùng phấn khởi, có thêm động lực vươn lên thoát nghèo, xây dựng khu dân cư nông thôn mới, ấm no, hạnh phúc.”

Không chỉ riêng khu Giếng Ống, nhiều khu dân cư khó khăn, đặc biệt khó khăn khác của xã Cự Đồng cũng được đầu tư xây dựng hạ tầng đồng bộ.

Hạ tầng giao thông xã miền núi xã Tân Sơn ngày càng được quan tâm đầu tư phát triển đồng bộ.

Tuyến đường nối từ Quốc lộ 6 với đường 12B qua phường Thống Nhất và xã Nật Sơn hiện lên như một “chấm sáng” nổi bật trên bản đồ giao thông vùng cao. Con đường dài hơn 18km được khởi công từ tháng 12/2024 với tổng mức đầu tư gần 460 tỷ đồng đang góp phần thay đổi diện mạo giao thông của nhiều xã miền núi.

Ông Bùi Văn Du - Trưởng xóm Bãi Tam, xã Nật Sơn chia sẻ: "Việc đầu tư xây dựng tuyến đường là mong mỏi từ lâu của Nhân dân trong khu vực. Dù dự án chưa hoàn thành nhưng việc đi lại từ xã Nật Sơn ra Quốc lộ 6 hay về vùng thấp đã thuận tiện hơn trước nhiều. Người dân rất phấn khởi và hoàn toàn ủng hộ dự án, bởi khi tuyến đường hoàn thành, việc giao thương hàng hóa với các vùng lân cận sẽ thuận lợi hơn, mở ra nhiều cơ hội phát triển kinh tế."

Nhờ nguồn vốn thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN, từ năm 2021 đến nay, toàn tỉnh đã đầu tư xây dựng và đưa vào sử dụng 415 công trình giao thông; duy tu, bảo dưỡng 1.110 công trình, trong đó có nhiều công trình giao thông tại các xã, thôn đặc biệt khó khăn. Nhờ đó, hệ thống giao thông ở nhiều xã, thôn, bản đã có sự thay đổi rõ rệt, tạo điều kiện thuận lợi cho đi lại, giao thương và tiếp cận dịch vụ thiết yếu.

Kết nối đồng bộ, lan tỏa hiệu quả

Hạ tầng giao thông phát triển đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ đến mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội. Đến nay, 100% xã vùng DTTS&MN của tỉnh có đường ô tô đến trung tâm được cứng hóa; 100% thôn có đường ô tô đi lại thuận tiện. Kết quả này không chỉ mang ý nghĩa về hạ tầng mà còn phản ánh bước tiến trong việc tiếp cận cơ hội phát triển của người dân vùng cao.

Giao thông thuận lợi giúp người dân tiếp cận tốt hơn với các dịch vụ thiết yếu như y tế, giáo dục, văn hóa. Trẻ em đến trường an toàn hơn, người bệnh được cấp cứu kịp thời, các hoạt động giao lưu văn hóa được mở rộng, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đời sống tinh thần.

Trong lĩnh vực kinh tế, giao thông đóng vai trò “cầu nối thị trường”. Nông sản, hàng hóa của người dân không còn phụ thuộc vào thương lái nhỏ lẻ mà có thể tiếp cận các kênh tiêu thụ rộng lớn hơn. Điều này tạo điều kiện hình thành các vùng sản xuất hàng hóa tập trung, nâng cao giá trị sản phẩm, từng bước chuyển từ sản xuất tự cung tự cấp sang sản xuất hàng hóa.

Hệ thống giao thông được đầu tư xây dựng, từng bước hoàn thiện, tạo thuận lợi phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN.

Đồng chí Trần Đức Dương - Trưởng phòng Kinh tế xã Toàn Thắng cho biết: “Hiện nay, hầu hết các thôn, bản trong xã đã có đường ô tô đến trung tâm, được trải nhựa hoặc bê tông hóa. Nhờ giao thông thuận lợi, người dân có điều kiện phát triển kinh tế, nhiều hộ đã mạnh dạn mở rộng mô hình sản xuất, kinh doanh. Nhờ đó, năm 2025, thu nhập bình quân đầu người trên địa bàn xã ước đạt 42,3 triệu đồng, tăng 2,2 lần so với năm 2020. Tỷ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo trong đồng bào DTTS mỗi năm giảm trung bình trên 4%.”

Đáng chú ý, hạ tầng giao thông còn thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại khu vực miền núi. Nhiều địa phương đã tận dụng lợi thế cảnh quan, văn hóa để phát triển du lịch cộng đồng; thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, lâm nghiệp, chế biến. Đây là những hướng đi quan trọng nhằm tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Hiệu quả từ đầu tư hạ tầng được thể hiện rõ qua các chỉ số phát triển: giai đoạn 2021 - 2025, tốc độ tăng trưởng kinh tế vùng DTTS&MN đạt bình quân 7,5 - 8,5%/năm; tỷ lệ hộ nghèo giảm nhanh, bình quân 2 - 3%/năm. Những con số này không chỉ phản ánh kết quả trước mắt mà còn khẳng định tính đúng đắn của chủ trương lấy hạ tầng giao thông làm khâu đột phá.

Hệ thống hạ tầng giao thông được đầu tư xây dựng, tạo thuận lợi để người dân xã Cao Dương phát triển mô hình sản xuất bưởi theo hướng hàng hóa, nâng cao giá trị kinh tế.

Theo đồng chí Đỗ Duy Sâm - Trưởng Phòng Tuyên truyền, Sở Dân tộc và Tôn giáo, việc đầu tư các tuyến đường phục vụ sản xuất, đời sống đã làm thay đổi căn bản diện mạo nông thôn vùng đồng bào DTTS&MN; tạo thuận lợi cho việc đi lại, vận chuyển hàng hóa, giảm chi phí cho người dân, góp phần thúc đẩy kinh tế tăng trưởng bền vững.

Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN, các địa phương cần xác định đầu tư cơ sở hạ tầng là một trong các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội bền vững, từ đó đăng ký đầu tư, mở rộng nâng cấp các tuyến đường, xây dựng các công trình kè chống sạt lở dọc các tuyến sông, suối trên địa bàn nhằm bảo vệ các khu dân cư; nâng cao khả năng phòng, chống thiên tai, ứng phó với mưa lũ. Qua đó, góp phần thực hiện mục tiêu về giảm nghèo và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

Lệ Oanh