Nhà nông “bén duyên” công nghệ

Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, nông nghiệp Phú Thọ đang chuyển mình mạnh mẽ cả về quy mô sản xuất lẫn tư duy canh tác. Từ chỗ phụ thuộc vào kinh nghiệm truyền thống, nông dân Đất Tổ từng bước làm chủ quy trình công nghệ, đưa khoa học kỹ thuật trở thành chìa khóa nâng cao giá trị và mở rộng thị trường. Sự phối hợp hiệu quả giữa Sở Khoa học và Công nghệ với Hội Nông dân các cấp đã góp phần đưa tiến bộ kỹ thuật vào thực tiễn, tạo nên những mùa vụ bội thu.

Từ nỗ lực bảo tồn và phát triển nguồn gen và sự hỗ trợ kỹ thuật về quy trình chăn nuôi, gà nhiều cựa Tân Sơn nay đã trở thành sản phẩm hàng hóa có giá trị kinh tế cao.

Sức mạnh của KHKT đang hiện hữu sinh động qua từng mô hình kinh tế cụ thể. Từ những vùng đất đồi cằn cỗi đến những bãi bồi ven sông Hồng, sông Lô, sự hiện diện của các giống cây trồng mới và quy trình canh tác tiên tiến đã làm thay đổi diện mạo nông thôn.

Điển hình như mô hình vải chín sớm PH40, không chỉ giúp nông dân mở rộng diện tích mà còn giải quyết bài toán về năng suất và giá trị kinh tế cao hơn hẳn so với các giống truyền thống. Hay như việc bảo tồn và phát triển nguồn gen quý hiếm của giống gà nhiều cựa Tân Sơn - sản phẩm bản địa mang đậm giá trị văn hóa và lịch sử, nay đã trở thành hàng hóa có giá trị kinh tế cao nhờ sự hỗ trợ kỹ thuật về quy trình chăn nuôi an toàn sinh học...

Những nỗ lực ấy đã giúp người nông dân nhận ra rằng, chỉ có ứng dụng KHKT mới là con đường ngắn nhất để thoát nghèo và vươn lên làm giàu bền vững.

Khoa học công nghệ giúp người trồng chè ở xã Minh Đài thu được năng suất cao, sản phẩm chất lượng tốt, đạt yêu cầu xuất khẩu.

Điểm sáng đáng ghi nhận trong công tác phối hợp giữa cơ quan quản lý và tổ chức hội chính là việc chú trọng phát triển tài sản trí tuệ. Trong nền kinh tế thị trường, một sản phẩm nông sản dù chất lượng tốt đến đâu nhưng nếu không có thương hiệu, không được bảo hộ sở hữu trí tuệ thì khó lòng vươn xa.

Nhận thức rõ điều này, hàng loạt nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu chứng nhận đã được xác lập cho các sản phẩm đặc thù của địa phương. Những cái tên như Chè đá Hen, Tương làng Bợ, Gà đồi Thanh Ba, hay Rượu ngô Tân Sơn... nay đã không còn xa lạ với người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh.

Việc được cấp văn bằng bảo hộ không chỉ là sự khẳng định về chất lượng, mà còn là “tấm thẻ thông hành” giúp sản phẩm nông sản Phú Thọ tự tin bước vào các hệ thống siêu thị lớn và các sàn thương mại điện tử.

Đây là hiệu quả rõ nét cho việc khoa học không chỉ dừng lại ở kỹ thuật canh tác mà còn len lỏi vào khâu quản trị, xây dựng hình ảnh và giá trị gia tăng cho nông sản.

Nông dân xã Văn Lang ứng dụng công nghệ sấy lạnh giúp tăng giá trị sản phẩm nông sản địa phương.

Hiện nay, việc chuyển đổi số trong nông nghiệp không còn là khái niệm xa vời khi nhiều hội viên nông dân đã biết sử dụng điện thoại thông minh để thực hiện truy xuất nguồn gốc điện tử, áp dụng hệ thống tưới tự động qua cảm biến hay ghi chép nhật ký sản xuất trên các nền tảng số.

Việc áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế như ISO, VietGAP, HACCP vào sản xuất đã giúp các hợp tác xã, tổ hợp tác chuẩn hóa quy trình, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Đặc biệt, sự thành công của các dự án liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm như trà hoa đu đủ hay thịt chua ống nứa đã cho thấy vai trò cầu nối quan trọng của Hội Nông dân trong việc thúc đẩy chuyển đổi số, tạo ra kênh tiêu thụ ổn định và bền vững cho bà con.

Các giống bưởi đặc sản tại nhiều vùng, miền được trồng tại xã Chân Mộng cho chất lượng cao, giá thành ổn định.

Tuy nhiên, hành trình đưa KHKT về với nhà nông vẫn còn không ít rào cản. Năng lực tiếp thu công nghệ của một bộ phận nông dân, nhất là ở vùng sâu vùng xa, còn hạn chế; mối liên kết giữa “bốn nhà” đôi khi còn lỏng lẻo, chưa tạo thành một chuỗi giá trị khép kín và chặt chẽ.

Thời gian thẩm định, xác lập quyền sở hữu trí tuệ còn kéo dài cũng phần nào ảnh hưởng đến tâm lý của doanh nghiệp và người dân. Những nút thắt này đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt hơn nữa của các cấp, các ngành trong việc đổi mới phương thức tiếp cận, tăng cường đào tạo kỹ năng số và xây dựng thêm nhiều mô hình điểm để bà con “mắt thấy, tai nghe” và làm theo.

Nhiệm kỳ 2025-2030, mục tiêu được Hội Nông dân tỉnh đặt ra là phải đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thực sự trở thành động lực chính để phát triển kinh tế nông nghiệp. Điều này đòi hỏi công tác tuyên truyền cần phải đi trước một bước để thay đổi tư duy từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”.

Các mô hình ứng dụng công nghệ số cần được nhân rộng theo hướng chiều sâu, gắn kết chặt chẽ với các chuỗi giá trị nông sản chủ lực của tỉnh. Đồng thời, việc đào tạo kỹ năng số cho nông dân phải được thực hiện thường xuyên, thực chất, giúp bà con không chỉ biết sản xuất ra sản phẩm tốt mà còn biết bán hàng trên không gian mạng, biết kết nối với thị trường toàn cầu.

Sự gắn kết giữa Sở Khoa học và Công nghệ với Hội Nông dân các cấp chính là “đòn bẩy” quan trọng để hiện thực hóa khát vọng về một nền nông nghiệp hiện đại, nông thôn văn minh và nông dân giàu có.

Với sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, tin tưởng rằng những tiến bộ khoa học kỹ thuật sẽ tiếp tục lan tỏa mạnh mẽ, thấm sâu vào từng thửa ruộng, khu vườn, mang lại những mùa màng bội thu và cuộc sống ấm no cho người nông dân Đất Tổ.

Lê Hoàng