Phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường

Duy trì tổ chức các lễ hội truyền thống; thành lập các CLB, đội văn nghệ dân gian; phát triển du lịch cộng đồng tạo sinh kế bền vững là những hành động thiết thực nhằm bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường trên địa bàn xã Ngọc Sơn.

CLB bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa Mường xã Ngọc Sơn giao lưu hát đúm với các CLB trong không gian lễ hội Đình Băng.

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, xã vùng cao Ngọc Sơn có dân số trên 9.000 người, nhiều dân tộc anh em cùng sinh sống, trong đó dân tộc Mường chiếm 98%. Nơi đây được biết đến có nền văn hóa mang đậm bản sắc dân tộc với nhiều phong tục, tập quán lâu đời được lưu truyền qua nhiều thế hệ, như: Mo Mường, hát dân ca Thường Rang - Bộ Mẹng, trình tấu chiêng Mường.

Cùng với bề dày lịch sử lâu đời, các giá trị văn hóa dân tộc Mường nổi bật được cộng đồng Mường gìn giữ: Lễ hội Đình Băng; lễ Khai hạ miếu thờ Thành Hoàng Làng xóm Bói; tiếng nói, trang phục, ẩm thực và nghệ thuật dân gian. Hệ thống di tích lịch sử - văn hóa, tín ngưỡng, di tích danh lam thắng cảnh phong phú là điều kiện thuận lợi để bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa gắn với phát triển du lịch.

Theo thống kê trên địa bàn có 16 nhà văn hóa; 16 đội văn nghệ; 2 CLB bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường do UBND xã quản lý. Các hoạt động văn nghệ, thể thao diễn ra thường xuyên, là cơ sở giữ gìn và phát huy truyền thống bản sắc văn hóa của quê hương, tạo nên sự phong phú, đa dạng về văn hóa truyền thống.

Đồng chí Vũ Quốc Tam - Chủ tịch UBND xã cho biết: Những năm qua, cán bộ và nhân dân các dân tộc trong xã luôn đoàn kết thống nhất thực hiện thắng lợi các chỉ tiêu KT - XH được giao. Tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội đảm bảo, đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao. Hoạt động văn hóa, thể thao luôn được quan tâm, vừa là động lực vừa là mục tiêu cho sự phát triển xã hội.

Cùng với việc lưu giữ nhiều giá trị di sản văn hóa truyền thống, địa phương quan tâm thực hiện có hiệu quả Đề án bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa phi vật thể tiêu biểu các dân tộc tỉnh, giai đoạn 2018 - 2030. Các hoạt động triển khai, gồm: Nghiên cứu, sưu tầm, bảo tồn di sản nghệ thuật hát Thường rang - Bộ mẹng, hát đúm dân tộc Mường; thành lập CLB hát tiếng Mường Mường Khụ thu hút 29 thành viên tham gia. Cộng đồng Mường nơi đây còn bảo tồn được các di sản văn hóa vật thể độc đáo là nếp nhà sàn truyền thống, nhạc cụ chiêng Mường; thành lập và duy trì hoạt động của 1 CLB nhạc cụ dân tộc Mường ở xóm Cha với 17 thành viên.

Ngoài bảo tồn kiến trúc nhà sàn, cộng đồng Mường nơi đây còn lưu giữ được nếp sinh hoạt và nhiều dụng cụ lao động sản xuất truyền thống làm từ nguyên liệu sẵn có trong tự nhiên, như: Khung dệt vải, cung, nỏ, dụng cụ làm ruộng, làm nương rẫy... hình thành nên tập quán riêng trong đời sống sinh hoạt, cũng như trong lao động sản xuất hàng ngày.

Bản sắc văn hóa dân tộc Mường còn được cộng đồng Mường nơi đây phát huy thông qua mô hình du lịch kết hợp với sinh kế bền vững, tạo động lực cho chính quyền và người dân phục dựng, gìn giữ các giá trị truyền thống. Đến với điểm du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng trên địa bàn xã, du khách được lưu trú tại các bản làng mang vẻ đẹp yên bình, hoang sơ; trải nghiệm cuộc sống thuần nông cùng các hoạt động nông nghiệp thú vị; lắng nghe những cô gái Mường duyên dáng trong trang phục truyền thống giới thiệu về nghề dệt và sản phẩm thổ cẩm; thưởng thức các món ăn đặc trưng của người Mường; giao lưu văn nghệ đậm đà bản sắc dân tộc với những điệu múa, những câu hát dân ca và âm thanh vang vọng của chiêng Mường.

Bùi Minh