Xin chữ đầu năm nơi cửa Phật - Nét đẹp văn hóa tâm linh

Mỗi độ xuân về, khi tiếng chuông chùa ngân vang giữa không gian thanh tịnh, nhiều người dân lại tìm về cửa Phật không chỉ để dâng hương cầu an, mà còn để xin chữ đầu năm. Trong không gian trầm mặc của chùa chiền, hình ảnh các sư thầy nắn nót từng nét bút trao chữ cho phật tử đã trở thành một nét đẹp văn hóa giàu ý nghĩa tâm linh. Khác với xin chữ nơi phố ông đồ, xin chữ ở chùa mang sắc thái thiền vị, lắng đọng và hướng nội hơn. Ở đó, con chữ không chỉ là lời chúc may mắn, mà còn là lời nhắc nhở về đạo lý làm người.

Góc cho chữ đầu Xuân được bài trí giản dị nhưng trang nghiêm trong khuôn viên chùa.

Con chữ giữa không gian thiền môn

Tại nhiều ngôi chùa trên địa bàn tỉnh Phú Thọ, hoạt động cho chữ đầu xuân đã trở thành thông lệ. Trong đó, Chùa Tùng Vân ở xã Thổ Tang và chùa Bầu tại phường Vĩnh Phúc là một trong những điểm đến thu hút đông đảo phật tử và du khách mỗi dịp Tết đến, Xuân về.

Giữa khói hương bảng lảng, tiếng tụng kinh trầm ấm, một góc nhỏ trong khuôn viên chùa được bài trí trang trọng: Bàn gỗ, nghiên mực, giấy đỏ, bút lông. Các sư thầy, sau thời khóa lễ, ngồi lại viết chữ theo lời thỉnh cầu của phật tử. Mỗi con chữ được viết ra không vội vàng, mà chậm rãi, tập trung, như một quá trình hành thiền.

Người xin chữ thường chắp tay cung kính, trình bày mong muốn của mình: cầu bình an cho gia đình, cầu sức khỏe cho cha mẹ, cầu học hành tấn tới cho con cái. Sư thầy lắng nghe, mỉm cười hiền hòa rồi chọn chữ phù hợp. Nếu như ngoài phố, người ta thường xin chữ “Phúc”, “Lộc”, “Tài”, thì ở chùa, những chữ được thỉnh nhiều nhất lại là “Tâm”, “Nhẫn”, “An”, “Thiện”, “Hiếu”, “Trí”. Đó là những giá trị cốt lõi trong giáo lý nhà Phật.

Chữ “Tâm” nhắc con người giữ lòng trong sáng giữa bộn bề đời sống. Chữ “Nhẫn” dạy sự kiên trì, bao dung trước nghịch cảnh. Chữ “An” là ước nguyện sâu xa nhất: Tâm an thì vạn sự an. Trong tinh thần Phật giáo, mọi điều tốt đẹp không đến từ cầu xin bên ngoài mà bắt nguồn từ sự chuyển hóa bên trong.

Vì vậy, khi trao chữ, các sư thầy thường gửi kèm lời giảng giải ngắn gọn: Sống thiện lành, giữ giới, biết đủ và biết buông. Con chữ vì thế không chỉ để treo trong nhà, mà để treo trong lòng. Giáo lý từ bi, trí tuệ của Thích Ca Mâu Ni từ hàng nghìn năm trước vẫn được truyển tải qua từng nét mực đầu Xuân như một sự tiếp nối truyền thống tâm linh.

Sư thầy nắn nót từng nét bút trên nền giấy đỏ, trao gửi con chữ đầu năm đầy ý nghĩa.

Mọi người cùng nhau xin chữ đầu năm, coi đó như lời nhắc nhở về đạo hiếu và sự thiện lành.

Sự khác biệt của “cho chữ” nơi cửa Phật

Điểm đặc biệt của xin chữ tại chùa là tính thanh tịnh và không đặt nặng yếu tố vật chất. Phật tử có thể tùy tâm công đức, nhưng điều được coi trọng nhất vẫn là sự thành kính. Không khí nơi đây không ồn ào, chen lấn. Người xin chữ chờ đợi trong trật tự, giữ sự trang nghiêm. Khi nhận chữ, nhiều người cúi đầu cảm tạ.

Có người xúc động đến rưng rưng khi được sư thầy giảng giải ý nghĩa chữ “Hiếu” trong những ngày đầu năm như một lời nhắc phải quan tâm cha mẹ nhiều hơn khi còn có thể. Trong không gian ấy, con chữ trở thành phương tiện kết nối giữa đạo và đời. Nhà chùa không chỉ là nơi gửi gắm ước nguyện, mà còn là nơi gieo mầm giá trị sống tích cực.

Trẻ em cung kính khi nhận chữ, thể hiện sự trân trọng đối với giá trị tinh thần.

Gìn giữ nét đẹp trong đời sống hiện đại

Trong nhịp sống hối hả, việc tìm về chùa xin một con chữ đầu năm chính là cách để con người chậm lại. Giữa những lo toan cơm áo, một chữ “An” treo trong phòng khách có thể trở thành điểm tựa tinh thần. Một chữ “Nhẫn” nơi bàn làm việc có thể giúp ta bình tĩnh trước áp lực. Nhiều ngôi chùa hiện nay đã kết hợp cho chữ với các buổi pháp thoại đầu Xuân, giúp phật tử hiểu rõ hơn ý nghĩa của từng con chữ.

Đây là hướng đi tích cực, vừa bảo tồn truyền thống, vừa lan tỏa giá trị đạo đức trong cộng đồng. Xuân là thời điểm khởi đầu. Con người thường đặt ra những dự định, mong ước cho năm mới. Xin chữ nơi cửa Phật vì thế mang ý nghĩa như một lời phát nguyện. Nhận chữ là nhận trách nhiệm sống đúng với điều mình cầu mong.

Con chữ đỏ thắm giữa sắc xuân rực rỡ, trở thành điểm tựa tinh thần cho hành trình năm mới.

Giữa không gian thanh tịnh của chùa chiền, tiếng chuông ngân xa, từng nét mực thấm vào giấy đỏ cũng như thấm vào lòng người. Con chữ đầu năm không chỉ là vật trang trí, mà là biểu tượng của niềm tin vào điều thiện, vào sự chuyển hóa nội tâm. Xin chữ đầu năm nơi cửa Phật vì thế không chỉ là một phong tục, mà là một hành trình trở về với chính mình, nơi con người tìm thấy sự bình an từ bên trong để bước vào năm mới với tâm thế vững vàng, sáng suốt và thiện lành.

Hoàng Thủy