Kết nối để hợp tác xã phát triển bền vững

Trong quá trình phát triển kinh tế nông nghiệp, hợp tác xã (HTX) đóng vai trò cầu nối giữa người sản xuất với thị trường. Không chỉ tổ chức sản xuất, xây dựng vùng nguyên liệu, nhiều HTX chủ động liên kết với nhau để đa dạng nguồn hàng, mở rộng thị trường, nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm. Từ đó, năng lực sản xuất, tiêu thụ của các HTX từng bước được nâng lên, góp phần tạo việc làm, tăng thu nhập cho thành viên.

Hợp tác xã Rau an toàn Trường Thịnh (phường Phong Châu) có hơn 40ha rau được sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP.

Với hơn 15 năm hoạt động, HTX Rau an toàn Trường Thịnh (phường Phong Châu) đã xây dựng được nền tảng sản xuất tương đối ổn định với 60 thành viên, tổng diện tích sản xuất rau an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP hơn 40ha. Việc duy trì vùng sản xuất tập trung, kiểm soát quy trình từ khâu gieo trồng, chăm sóc đến thu hoạch giúp HTX từng bước tạo dựng uy tín đối với khách hàng. Bên cạnh tổ chức sản xuất, tiêu thụ sản phẩm của các thành viên, HTX chủ động kết nối với những đơn vị cùng lĩnh vực để bổ sung nguồn hàng, tạo nguồn cung đa dạng, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường. Ông Vũ Xuân Phượng - Giám đốc HTX Rau an toàn Trường Thịnh cho biết: Liên kết với các HTX khác trong cùng lĩnh vực giúp đơn vị chủ động hơn trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, đồng thời nâng cao giá trị hàng hóa. Khi có đơn hàng với số lượng lớn hoặc yêu cầu đa dạng về chủng loại, HTX có thể phối hợp với các đơn vị liên kết để bảo đảm nguồn cung, thay vì chỉ phụ thuộc vào sản lượng của một vùng sản xuất.

Liên kết không chỉ đơn thuần là hỗ trợ nhau về nguồn hàng mà còn là quá trình chia sẻ kinh nghiệm sản xuất, thông tin thị trường, phương thức tổ chức tiêu thụ. Khi các HTX cùng tuân thủ những yêu cầu về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, việc xây dựng thương hiệu chung cho nhóm sản phẩm nông nghiệp cũng thuận lợi hơn. Từ thực tiễn hoạt động, nhiều HTX đã nhận thức rõ việc sản xuất tốt nhưng thiếu đầu ra ổn định thì cũng khó phát triển lâu dài. Ngược lại, khi thị trường có nhu cầu, nếu quy mô sản xuất nhỏ lẻ, nguồn hàng không ổn định, chất lượng không đồng đều cũng khó đáp ứng. Vì vậy, kết nối giữa các HTX trở thành hướng đi thiết thực, giúp khắc phục tình trạng sản xuất manh mún, tạo điều kiện để nông sản tiếp cận những kênh phân phối có yêu cầu cao.

Toàn tỉnh hiện có hơn 1.100 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, thu hút gần 130 nghìn thành viên tham gia, tạo việc làm thường xuyên cho hơn 20 nghìn lao động, với thu nhập bình quân gần 5 triệu đồng/người/tháng. Đây là lực lượng quan trọng trong tổ chức lại sản xuất, phát triển kinh tế nông thôn và hình thành các vùng sản xuất hàng hóa. Cùng với phát triển các HTX, tỉnh xây dựng được hơn 200 chuỗi cung ứng thực phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn với nhiều nhóm sản phẩm chủ lực như chè, rau, bưởi, thịt lợn, thịt gà, nấm... Các doanh nghiệp, HTX, tổ hợp tác và hộ sản xuất từng bước hình thành mối quan hệ liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ. Nhiều sản phẩm đã được đưa vào hệ thống siêu thị như GO!, Co.opmart, WinMart, mở rộng cơ hội tiếp cận người tiêu dùng ở những thị trường có sức mua lớn.

Để những chuỗi liên kết phát huy hiệu quả lâu dài, vấn đề quan trọng là nâng cao chất lượng hoạt động của HTX. Các HTX cần tiếp tục đổi mới phương thức quản trị, chủ động nắm bắt nhu cầu thị trường, xây dựng thương hiệu, ứng dụng khoa học kỹ thuật; tăng cường liên kết với doanh nghiệp, cơ sở phân phối và các HTX khác để hình thành những vùng nguyên liệu đủ lớn, có khả năng cung ứng ổn định. Đối với các HTX sản xuất nông nghiệp, chất lượng, uy tín sản phẩm phải được đặt lên hàng đầu. Việc liên kết sẽ chỉ bền vững khi các bên cùng thống nhất về quy trình sản xuất, tiêu chuẩn chất lượng, sản lượng và trách nhiệm trong thực hiện hợp đồng. Khi từng thành viên, từng hộ sản xuất đều tuân thủ quy trình, sản phẩm của HTX mới có thể giữ được chất lượng ổn định, tạo dựng thương hiệu và duy trì thị trường.

Thời gian tới, việc thúc đẩy liên kết giữa các HTX, HTX với doanh nghiệp và các hộ sản xuất cần tiếp tục được quan tâm, gắn với xây dựng vùng nguyên liệu, chuẩn hóa sản phẩm, mở rộng thị trường. Khi các mối liên kết ngày càng chặt chẽ, HTX không chỉ là nơi tập hợp thành viên mà thực sự trở thành tổ chức kinh tế có khả năng tổ chức sản xuất, kết nối thị trường, dẫn dắt người dân phát triển sản xuất theo hướng hàng hóa. Đây là nền tảng quan trọng để kinh tế tập thể phát triển ổn định, hiệu quả, bền vững.

Hoàng Hương