Tinh gọn để quản trị hiệu quả hơn

Sắp xếp mạng lưới trường học không chỉ nhằm giảm số lượng đầu mối mà còn hướng tới tổ chức lại nguồn lực, nâng cao hiệu quả quản trị và bảo đảm điều kiện học tập thuận lợi cho học sinh. Tại xã Cẩm Khê, các phân hiệu, điểm trường cần thiết vẫn được duy trì, giúp bộ máy quản lý được tinh gọn nhưng mạng lưới phục vụ việc dạy và học cơ bản ổn định.

Học sinh Trường THCS Sông Thao quyết tâm đạt thành tích cao trong năm học 2026-2027.

Tinh gọn đầu mối, giữ ổn định việc học

Từ 25 trường, mạng lưới giáo dục công lập trên địa bàn xã Cẩm Khê được tổ chức lại còn 5 trường, gồm 1 trường mầm non, 2 trường tiểu học và 2 trường THCS, giảm 20 đầu mối, tương ứng 80%. Riêng Trường THCS Sông Thao được giữ nguyên.

Các trường mới được hình thành trên cơ sở kế thừa mạng lưới, cơ sở vật chất và địa điểm dạy học của các trường trước đây. Cách làm này nhằm hạn chế xáo trộn đối với học sinh, giáo viên và phụ huynh, đồng thời tạo điều kiện để các nhà trường từng bước vận hành theo mô hình quản lý thống nhất.

Tinh gọn đầu mối nhưng vẫn duy trì các phân hiệu, điểm trường cần thiết để bảo đảm việc học tập của trẻ Trường Mầm non Cẩm Khê.

Ở cấp mầm non, 9 trường được tổ chức lại thành Trường Mầm non Cẩm Khê, song vẫn duy trì 1 trường chính, 8 phân hiệu và 5 điểm trường. Việc giữ các địa điểm học tập này cơ bản bảo đảm sự ổn định cho trẻ, nhất là ở những khu vực xa trung tâm, hạn chế việc phụ huynh phải đưa đón con trên quãng đường dài.

Cô giáo Nguyễn Thị Thu Hương - Hiệu trưởng Trường Mầm non Cẩm Khê cho biết: “Việc hợp nhất các cơ sở giáo dục đặt ra yêu cầu vừa ổn định tổ chức, vừa bảo đảm hoạt động chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ diễn ra liên tục. Vì vậy, một trong những nhiệm vụ được nhà trường đặt lên hàng đầu là bảo đảm quyền lợi của tất cả học sinh”.

Giờ học của thầy và trò Trường Tiểu học Cẩm Khê.

Ở cấp tiểu học, 9 trường được tổ chức lại thành 2 trường. Trường Tiểu học Cẩm Khê được hình thành trên cơ sở sắp xếp 5 trường; Trường Tiểu học Sông Thao hình thành từ 4 trường. Các phân hiệu tại những địa bàn cần thiết tiếp tục được duy trì để bảo đảm việc học của học sinh.

Theo thầy giáo Phạm Ngọc Thu - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Sông Thao, nhiệm vụ trước mắt của nhà trường là xây dựng phương thức quản trị phù hợp mô hình mới. Cơ chế phối hợp giữa trường chính và các phân hiệu phải rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm. Cùng với đó, nhà trường chú trọng sinh hoạt chuyên môn liên phân hiệu, chia sẻ học liệu, kinh nghiệm và hỗ trợ giáo viên giữa các địa điểm.

Ở cấp THCS, các trường Phùng Xá, Phương Xá, Cấp Dẫn, Xương Thịnh, Sơn Tình và Sai Nga được tổ chức lại thành Trường THCS Cẩm Khê. Trường chính đặt tại cơ sở Trường THCS Phùng Xá trước đây, quy mô gồm 1 trường chính và 5 phân hiệu. Riêng Trường THCS Sông Thao giữ nguyên với 25 lớp, 1.096 học sinh.

Sau sắp xếp, 5 trường có 9.518 học sinh, trẻ. Về cơ bản, các trường mới kế thừa quy mô học sinh, cơ sở vật chất và địa điểm tổ chức dạy học của các trường cũ.

Cách làm này cho thấy, trọng tâm của việc sắp xếp tại Cẩm Khê là giảm đầu mối pháp nhân, tổ chức lại bộ máy quản lý, thống nhất hoạt động chuyên môn, thay vì thu hẹp mạng lưới phục vụ học sinh. Bộ máy được thu gọn nhưng khoảng cách địa lý không trở thành rào cản đối với việc học tập của học sinh.

Giảm tầng quản lý, tăng hiệu quả sử dụng nguồn lực

Tinh gọn mạng lưới trường học kéo theo yêu cầu tổ chức lại đội ngũ cán bộ quản lý và nhân viên. Trước sắp xếp, 25 trường có 25 hiệu trưởng và 41 phó hiệu trưởng. Sau sắp xếp, toàn xã còn 5 hiệu trưởng và 6 phó hiệu trưởng.

Số vị trí hiệu trưởng giảm tương ứng 80%; số vị trí phó hiệu trưởng tương ứng 85,37%. Trong đó, 20 hiệu trưởng không tiếp tục giữ chức vụ được bố trí làm phó hiệu trưởng; 35 phó hiệu trưởng giảm vị trí quản lý được bố trí làm tổ trưởng, tổ phó chuyên môn hoặc giáo viên, phù hợp chuyên môn, năng lực và vị trí việc làm.

Đối với giáo viên, các trường mới tiếp nhận nguyên trạng đội ngũ từ các cơ sở trước đây. Việc phân công được thực hiện thống nhất trong toàn trường, căn cứ cấp học, môn học, quy mô lớp và số lượng học sinh. Giáo viên được bố trí tại trường chính, phân hiệu, điểm trường; khi cần thiết có thể điều tiết giữa các cơ sở, qua đó, khai thác tốt hơn nguồn nhân lực hiện có.

Đội ngũ nhân viên kế toán, văn thư, thủ quỹ cũng được sắp xếp từ 32 người xuống còn 12 người. Nhân sự dôi dư được bố trí làm công việc khác tại trường hoặc các trường trên địa bàn, căn cứ vào tiêu chuẩn và yêu cầu của từng vị trí việc làm.

Tuy nhiên, mô hình mới cũng đặt ra những yêu cầu không nhỏ. Một số trường có quy mô lớn, quản lý nhiều phân hiệu, điểm trường; khoảng cách từ trường chính tới một số địa điểm còn xa, có nơi 13-14 km. Cơ sở vật chất giữa các địa điểm chưa đồng bộ, trong khi số cán bộ quản lý, nhân viên hành chính giảm nhưng phạm vi quản lý và khối lượng công việc lại tăng. Đây là bài toán xã Cẩm Khê phải tiếp tục giải quyết trong quá trình vận hành.

Thời gian tới, xã tập trung hoàn thiện tổ chức bộ máy, bố trí đội ngũ theo vị trí việc làm; rà soát nhu cầu giáo viên, nhất là giáo viên mầm non và những môn còn thiếu; xây dựng cơ chế phân công cán bộ quản lý phụ trách từng phân hiệu, điểm trường. Cùng với đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý, điều hành và sinh hoạt chuyên môn; thường xuyên theo dõi sĩ số, điều kiện học tập và việc đi lại của học sinh để kịp thời hỗ trợ những trường hợp khó khăn.

Hiệu quả của việc sắp xếp mạng lưới trường học không thể chỉ đo bằng số trường hay số vị trí quản lý giảm đi. Thước đo quan trọng hơn là nguồn lực được sử dụng hiệu quả, công tác quản trị thống nhất, cơ sở vật chất được khai thác tốt và chất lượng giáo dục được duy trì.

Với xã Cẩm Khê, thành công của quá trình tinh gọn sẽ được khẳng định từ sự ổn định của mỗi lớp học, hiệu quả vận hành của mỗi nhà trường và trên hết là cơ hội học tập, sự phát triển của từng học sinh được bảo đảm.

Hạnh Thúy