Những chú ngựa ở đây là “người hiến máu đặc biệt”, góp phần tạo nên những kỳ tích của ngành y tế nước nhà bằng chính dòng máu nóng chảy trong huyết quản mình.
Sứ mệnh cứu người
Trại Chăn nuôi Suối Dầu hiện ra an yên, bình lặng. Đây là “đại bản doanh” của đàn ngựa lớn nhất Đông Nam Á thuộc Viện Vắc-xin và sinh phẩm y tế (IVAC), nơi chuyên nghiên cứu, sản xuất các loại vắc-xin, huyết thanh.
Lấy máu ngựa để khai thác huyết thanh.
Ông Nguyễn Văn Minh, Trưởng trại chăn nuôi Suối Dầu đón tôi bằng cái bắt tay ấm áp, đưa tôi đi dọc những dãy chuồng nuôi ngựa sạch sẽ, khép kín. Nơi đây đang nuôi dưỡng, chăm sóc gần 400 con ngựa có chung sứ mệnh: Hiến máu để sản xuất huyết thanh.
Để được đứng trong “đội quân” đặc biệt ấy, mỗi chú ngựa phải trải qua các khâu tuyển chọn nghiêm ngặt ở nhiều vùng trên cả nước, từ Đà Lạt, Phan Rang đến tận Lạng Sơn. Những chú ngựa khỏe mạnh nhất, không dị tật, không ký sinh trùng, đạt chuẩn sinh học về hồng cầu, bạch cầu mới được đưa về Suối Dầu.
Tại đây, những chú ngựa 4 - 6 tuổi phải sống cách ly khoảng 6 tháng để tiếp tục theo dõi, kiểm soát diễn biến tình hình sức khỏe cho đến khi đảm bảo hoàn toàn không có bệnh mới được “hoà nhập cộng đồng”.
Từng chú ngựa đều có mã số riêng, có hồ sơ theo dõi chặt chẽ từ miếng ăn, giấc ngủ đến từng chu kỳ lấy máu. Trung bình mỗi năm trại sẽ bổ sung từ 80 - 100 thành viên mới, đồng nghĩa sẽ có chừng đó số ngựa “về hưu”.
Mỗi ngày, đàn ngựa được chăm sóc theo chế độ đặc biệt. Chúng ăn từ 20 - 25 kg cỏ para tươi, cùng 2,5 - 3 kg thức ăn tinh. Trại dành riêng hàng chục hecta trồng cỏ và mía sạch để bảo đảm nguồn thức ăn an toàn. Những chú ngựa ở trại không chỉ vạm vỡ như ngựa chiến, mà còn được chải chuốt như ngựa chở khách để phục vụ công tác chăm sóc sức khỏe cho con người.
Liều thuốc sinh tử
Đàn ngựa được nuôi dưỡng, chăm sóc đặc biệt như “con cưng” để hiến máu... cứu người.
Dừng lại trước một chú ngựa cao lớn, bộ lông nâu sẫm bóng mượt, chỉ những vết sẹo mờ trên cổ, lưng... ngựa, ông Minh nói: Đó là dấu tích của những lần tiêm kháng nguyên và lấy máu. Với những người làm việc ở đây thì đó không phải là tổn thương của mỗi con ngựa mà là minh chứng của quá trình cống hiến.
Trực tiếp chứng kiến một buổi lấy máu khiến trái tim tôi như thắt lại. Chú ngựa đứng yên, ngoan ngoãn đến lạ. Không phản kháng, không hoảng sợ. Dường như có mối liên kết kỳ lạ giữa con người và loài vật. Không cần lời nói, không cần thỏa thuận, sự sống được trao đi một cách lặng lẽ.
Từ đàn ngựa ở Suối Dầu, mỗi năm ngành y tế được cung cấp khoảng 10.000 đến 12.000 lít huyết thanh thô. Trong đó có hơn 11.000 lít huyết thanh kháng uốn ván, 4.500 lít huyết thanh kháng dại, khoảng 1.000 lít huyết thanh kháng nọc rắn hổ cùng hàng trăm lít huyết thanh kháng nọc rắn lục, chàm quạp và cạp nia Bắc...
Tôi chạm tay lên thân một chú ngựa đang đứng yên lặng. Hơi ấm từ cơ thể ngựa truyền sang lòng bàn tay, rất thật. Khó có thể hình dung rằng, chính dòng máu đang chảy trong cơ thể hiền lành ấy lại là “liều thuốc sinh tử” cho những bệnh nhân bị uốn ván, dại, rắn độc cắn ở khắp mọi miền đất nước.
Tình người ở lại
Nếu đàn ngựa là những “chiến mã” thầm lặng thì những công nhân, bác sĩ thú y ở Suối Dầu chính là những người giữ mùa xuân ở lại nơi này. Ông Nguyễn Long Hồ (55 tuổi, ngụ xã Suối Dầu) có thâm niên hơn 30 năm gắn bó với trại kể rằng, chăm sóc ngựa cứu người không chỉ là công việc mà có mối ràng buộc rất sâu. Có những cái Tết, ông Hồ và đồng nghiệp đón giao thừa bên chuồng ngựa.
Khi ngoài kia pháo hoa rực sáng, ở Suối Dầu, họ vẫn lặng lẽ kiểm tra từng con, xem chúng ăn uống ra sao, có con nào sốt sau tiêm kháng nguyên hay không. Bởi, chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến cả quá trình tạo huyết thanh.
Những chú ngựa ngoan ngoãn bước theo người công nhân đến nơi “hiến máu”.
Mỗi công nhân ở đây phụ trách từ 50 - 60 con ngựa. Người chăm ngựa thuộc từng thói quen, từng ánh mắt. Sự gắn kết ấy thân thiết đến mức đến giờ ăn, chỉ cần một cái vỗ tay nhẹ, cả đàn ngựa tự giác tìm về đúng dãy chuồng của mình mà không bao giờ nhầm lẫn. Nhân viên chăm ngựa không chỉ dọn vệ sinh, tắm rửa, cắt tỉa bờm mà còn thường xuyên trò chuyện, an ủi, động viên các “đứa con” của mình. Họ hiểu rằng, mỗi bước chân khỏe mạnh của đàn ngựa chính là niềm hy vọng cho hàng triệu con người...
Từ nguồn huyết thanh thô ở Trại Suối Dầu, hàng triệu sản phẩm huyết thanh thành phẩm đã được tinh chế và phân phối đến các cơ sở y tế trên cả nước. Mỗi năm, khoảng 2 triệu ống huyết thanh kháng uốn ván, hơn 350.000 lọ huyết thanh kháng dại cùng hàng chục nghìn lọ huyết thanh kháng nọc rắn được đưa vào sử dụng.
Theo tienphong.vn
