Liên kết vùng- tăng hiệu quả tiêu thụ nông sản

Thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về tổ chức lại sản xuất nông nghiệp, nhiều địa phương đang kết nối các hộ sản xuất nhỏ lẻ, hình thành vùng nguyên liệu tập trung và chuỗi liên kết giá trị. Tại các vùng sản xuất khác nhau nhiều HTX và doanh nghiệp cũng đang đẩy mạnh sự liên kết để đa dạng sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ. Đây chính là nền tảng để nâng cao hiệu quả sản xuất, gia tăng sức cạnh tranh và phát triển nông nghiệp bền vững.

HTX rau an toàn Tứ Xã, xã Phùng Nguyên thực hiện việc liên kết vùng giúp đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ, tăng thu nhập cho các thành viên.

Liên kết lớn trên những thửa ruộng nhỏ

Nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế trên cùng một diện tích đất sản xuất nông nghiệp, xã Thanh Thủy đã tích cực hỗ trợ các HTX Dịch vụ nông nghiệp trên địa bàn đưa giống cây mới vào sản xuất. Từ những thửa ruộng hai vụ lúa năng suất thấp, nông dân đã chuyển sang sản xuất giống lúa ST25 theo chuỗi liên kết. Từ đó, mô hình canh tác lúa chất lượng cao theo tiêu chuẩn VietGAP, đạt mục tiêu sản phẩm OCOP đã lần lượt ra đời và phát triển mạnh mẽ. Đồng thời, các HTX cũng có sự liên kết với các địa phương có thế mạnh về sản xuất lớn theo hình thức cánh đồng lớn cùng trà, cùng giống, liền khoảnh, cùng thời gian thu hoạch để đáp ứng nhu cầu của thị trường. Anh Nguyễn Văn Trung, giám đốc HTX Dịch vụ nông nghiệp Đoan Hạ, xã Thanh Thủy cho biết: Nhờ xây dựng vùng sản xuất tập trung quy mô lớn đã tạo điều kiện thuận lợi để HTX đưa cơ giới hóa vào đồng ruộng. Thông qua mô hình liên kết lớn, nông dân tiếp cận được quy trình canh tác tiên tiến, từng bước thay đổi tư duy sản xuất từ trồng lúa chỉ phục vụ nhu cầu lương thực của người và chăn nuôi thì nay bà con đã canh tác lúa thành hàng hóa. Hiện năng suất lúa của HTX đạt trung bình từ 60-70 tạ/ha, chưa kể giá trị dinh dưỡng và giá trị hàng hóa của gạo ST25 cũng cao hơn so với lúa thông thường cho nên nông dân rất yên tâm sản xuất.

Để duy trì và bảo đảm chuỗi liên kết được bền vững và đem lại hiệu quả kinh tế cao, HTX tham gia quá trình sản xuất ngay từ đầu vụ theo một quy trình khép kín: Từ chọn giống, cung ứng vật tư, hướng dẫn kỹ thuật, quản lý đồng ruộng đến thu hoạch và tiêu thụ sản phẩm; nhờ đó, hạn chế tối đa tình trạng chất lượng sản phẩm không đều, giá cả bấp bênh hoặc đơn vị thu mua phá vỡ hợp đồng...

Kết quả đạt được trong xây dựng các chuỗi liên kết giá trị đã góp phần thực hiện thành công đề án tái cơ cấu ngành Nông nghiệp của tỉnh. Từ đó, góp phần đưa tốc độ tăng tổng sản phẩm nông - lâm nghiệp, thủy sản của tỉnh hằng năm luôn đạt cao, nằm trong nhóm đứng đầu của khu vực và toàn quốc. Năm 2025, Giá trị tăng thêm (theo giá hiện hành) lĩnh vực nông, lâm nghiệp, thủy sản đạt 45.409 tỷ đồng, tốc độ tăng trưởng GRDP đạt 3,3%, đóng góp 0,37 điểm phần trăm vào mức tăng chung, chiếm tỷ trọng 12,5% tổng giá trị tăng thêm của các ngành kinh tế toàn tỉnh. 6 tháng đầu năm 2026, kết quả tăng trưởng khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản đạt 3,6% so với cùng kỳ năm 2025; trong đó: Dự kiến tăng trưởng lĩnh vực trồng trọt đạt khoảng 1,3%; chăn nuôi khoảng 5%; lâm nghiệp khoảng 4% và thủy sản khoảng 5% chất lượng, giá trị các sản phẩm chủ lực của tỉnh không ngừng được nâng lên.

Chìa khóa phát triển nông nghiệp bền vững

HTX Nông nghiệp dịch vụ và cung ứng thực phẩm Đà Bắc, xã Đà Bắc mỗi năm cung ứng cho các bếp ăn tập thể ở các xã, phường thuộc khu vực Hòa Bình (cũ) trên 300 tấn rau, củ, thịt... các loại. Ngoài diện tích đất sản xuất của mình, HTX đã ký hợp đồng liên kết với 22 hộ trong xã để tăng diện tích sản xuất. Không chỉ vậy, HTX còn xây dựng chuỗi liên kết với một số hộ ở các xã lân cận đa dạng hóa sản phẩm, bảo đảm nguồn cung cho các đối tác, mang lại doanh thu gần 5 tỷ đồng/năm. Bà Đinh Thị Thường, giám đốc HTX cho biết: Đối với sản xuất nông nghiệp hiện nay, việc thực hiện các chuỗi liên kết, đặc biệt là liên kết vùng mở ra cơ hội phát triển cho các HTX, doanh nghiệp một cách bền vững. Trong chuỗi liên kết, mỗi cơ sở sản xuất sẽ có những sản phẩm chủ lực mà vùng khác sản xuất không thuận lợi, từ đó hỗ trợ nhau trong việc cung ứng sản phẩm, đáp ứng yêu cầu của thị trường ở những vùng khác nhau, giúp cả người sản xuất, doanh nghiệp cung ứng và người tiêu dùng đều có lợi.

Hiện toàn tỉnh có 686 vùng trồng trọt tập trung các sản phẩm chủ lực, có lợi thế với diện tích 82,8 nghìn ha, bước đầu thu hút được các doanh nghiệp, HTX đầu tư công nghiệp chế biến một số sản phẩm chủ lực như gỗ, chè, măng, cây ăn quả, chuối... Toàn tỉnh cũng đã triển khai 207 chuỗi liên kết cung ứng thực phẩm an toàn đối với các sản phẩm chủ lực, đặc trưng, sản phẩm OCOP...; 75 cơ sở áp dụng tiêu chuẩn VietGAP, HACCP, ISO và 132 cơ sở được cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện đảm bảo ATTP theo quy định với sự tham gia của 65 doanh nghiệp, 122 hợp tác xã, tổ hợp tác, 20 hộ kinh doanh cá thể. Có thể khẳng định, việc hợp tác, liên kết trong sản xuất, tiêu thụ nông sản là xu hướng tất yếu trong sản xuất nông sản hàng hóa hiện nay. Tuy nhiên, làm thế nào tránh tình trạng đứt gãy luôn là trăn trở, là câu hỏi của mỗi chủ thể tham gia chuỗi liên kết đặt ra, cần có giải pháp tháo gỡ. Ông Nguyễn Thanh Tùng, Phó giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh nhận định: Để các chuỗi liên kết sản xuất không bị đứt gãy, phát huy được hiệu quả rất cần sự chủ động, tích cực của cả người dân và doanh nghiệp. Các địa phương cần tích cực tuyên truyền để người dân thấy được tầm quan trọng của việc tuân thủ các điều khoản trong hợp đồng liên kết; thường xuyên đánh giá, dự báo cung cầu hàng hóa nông sản của thị trường để giúp các chuỗi điều chỉnh hướng sản xuất, kinh doanh hợp lý. Cộng đồng doanh nghiệp, HTX và người sản xuất tham gia chuỗi cần phải tuân thủ nguyên tắc bảo đảm lợi ích hài hòa giữa các bên, tuân thủ nghiêm các điều khoản trong hợp đồng; cùng chia sẻ lợi ích cũng như rủi ro, khó khăn trong quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Ngoài ra, cần nâng cao năng lực quản trị, xây dựng phương án sản xuất, kết nối thị trường cho các HTX để làm trung gian liên kết giữa nông dân với doanh nghiệp...

Để tiếp tục phát triển các chuỗi liên kết, trong đó có liên kết vùng, các địa phương trong tỉnh cần triển khai một số giải pháp như: Thực hiện tốt công tác quy hoạch, hình thành các vùng sản xuất tập trung, mô hình cánh đồng lớn; công khai quy hoạch sử dụng đất nông nghiệp, khuyến khích dồn điền, đổi thửa, tích tụ ruộng đất; thực hiện đồng bộ các giải pháp thu hút mọi thành phần kinh tế đầu tư xây dựng chuỗi liên kết sản xuất, chế biến với phân phối và tiêu thụ sản phẩm. Hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất theo liên kết chuỗi nhằm khai thác, tận dụng tốt các cơ hội để đẩy mạnh tiêu thụ sản phẩm trong nước và xuất khẩu.

Quân Lâm