Mở rộng thị trường xuất khẩu trong thời kỳ hội nhập

Trước những yêu cầu mới của tiến trình hội nhập quốc tế, việc thực hiện Nghị quyết số 59-NQ/TW của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới đã tạo cơ sở quan trọng để tỉnh Phú Thọ đổi mới tư duy phát triển kinh tế đối ngoại, lấy hội nhập làm động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường xuất khẩu. Với định hướng phát triển bền vững, tỉnh đang tập trung khai thác hiệu quả các lợi thế, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, từng bước đưa hàng hóa của Phú Thọ vươn xa trên thị trường quốc tế.

Sản phẩm xoài cấp đông được Công ty TNHH Đầu tư Thương mại Tiến Ngân sơ chế, đóng gói theo tiêu chuẩn xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc.

Chủ động hội nhập, khai thác hiệu quả các thị trường quốc tế

Nghị quyết số 59-NQ/TW của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới đã mở ra những định hướng quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả hội nhập, phát huy nội lực và tranh thủ tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ phát triển đất nước. Nghị quyết không chỉ là cơ sở chính trị quan trọng mà còn tạo động lực để địa phương đổi mới tư duy phát triển kinh tế đối ngoại, xem xuất khẩu là một bộ phận quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế.

Sau sáp nhập đơn vị hành chính, không gian phát triển của tỉnh được mở rộng, tạo điều kiện thuận lợi để liên kết vùng, phát triển đồng bộ các lĩnh vực công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ và logistics. Đây là cơ hội để Phú Thọ tái cơ cấu hoạt động xuất khẩu theo hướng tập trung vào các ngành hàng có lợi thế cạnh tranh, những thị trường phát triển và các doanh nghiệp có khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.

Theo định hướng của tỉnh, xuất khẩu không phát triển theo hướng dàn trải mà tập trung vào các nhóm ngành chủ lực như công nghiệp chế biến, chế tạo, linh kiện điện tử, hàng may mặc, sản phẩm gỗ, chè và nông sản chế biến. Đây là những lĩnh vực có lợi thế về nguồn nguyên liệu, lao động, kinh nghiệm sản xuất và đã từng bước khẳng định vị thế tại nhiều thị trường quốc tế.

Những năm gần đây, nhiều sản phẩm của tỉnh đã có mặt tại các thị trường khó tính như Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc và các nước Trung Đông. Việc tham gia các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như EVFTA, CPTPP, UKVFTA hay RCEP đã mở ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp tiếp cận thị trường với mức thuế ưu đãi, góp phần nâng cao sức cạnh tranh và mở rộng quy mô xuất khẩu.

Trong 5 tháng đầu năm, toàn tỉnh có 31 cơ sở tham gia xuất khẩu nông sản với tổng sản lượng gần 25.000 tấn sản phẩm, đạt giá trị xuất khẩu khoảng 25,48 triệu USD. Trong đó, chè là mặt hàng chủ lực với gần 11.000 tấn xuất khẩu sang các thị trường Trung Đông, Ấn Độ, Pakistan và Afghanistan. Nhiều sản phẩm khác như măng chế biến, rau củ muối, bánh thanh cua, đậu tẩm gia vị, cam, bưởi, hoa hồi, quế, mật ong, cà phê, ớt tươi, thủy sản chế biến và thực phẩm ăn liền cũng đã có mặt tại nhiều thị trường lớn trên thế giới.

Điển hình là Công ty TNHH Đầu tư Thương mại Tiến Ngân (phường Hòa Bình) vừa tổ chức xuất khẩu thành công chuyến hàng mía cấp đông đầu tiên của tỉnh sang thị trường Hàn Quốc. Theo kế hoạch đã ký kết với Công ty Tomas của Hàn Quốc, ngay từ đầu năm doanh nghiệp đã chủ động liên kết với các vùng nguyên liệu tại địa phương để bảo đảm nguồn cung phục vụ xuất khẩu. Chuyến hàng đầu tiên gồm 24 tấn mía cấp đông, sau khi sơ chế, đóng gói tại cơ sở của doanh nghiệp, sản phẩm được vận chuyển về kho trung chuyển tại Hà Nội trước khi xuất khẩu sang Hàn Quốc.

Theo chị Lê Thị Nhâm - Phó Giám đốc Công ty TNHH Đầu tư Thương mại Tiến Ngân, việc xuất khẩu thành công lô hàng đầu tiên là tín hiệu tích cực, mở ra cơ hội tiêu thụ ổn định cho người trồng mía, đồng thời khẳng định tiềm năng phát triển của sản phẩm nông nghiệp địa phương trên thị trường quốc tế.

Nâng cao năng lực cạnh tranh, hướng tới xuất khẩu bền vững

Để hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu, thời gian qua tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Công tác xúc tiến thương mại được đổi mới theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, kết hợp giữa hình thức trực tiếp và trực tuyến. Nhiều doanh nghiệp được hỗ trợ tham gia hội chợ, triển lãm trong và ngoài nước; kết nối giao thương với các đối tác quốc tế; tiếp cận các nền tảng thương mại điện tử và ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Bên cạnh đó, tỉnh đặc biệt chú trọng phát huy vai trò của ngoại giao kinh tế, tăng cường phối hợp với hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài, các hiệp hội ngành hàng, tổ chức xúc tiến thương mại quốc tế và các tập đoàn đa quốc gia nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm đối tác, mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Cùng với việc mở rộng thị trường, nâng cao chất lượng sản phẩm được xác định là yếu tố then chốt. Tỉnh tập trung hỗ trợ doanh nghiệp áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến; xây dựng vùng nguyên liệu đạt tiêu chuẩn; thực hiện truy xuất nguồn gốc; đăng ký bảo hộ nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý và các chứng nhận chất lượng quốc tế. Đồng thời khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ, tiết kiệm năng lượng, phát triển sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của các thị trường nhập khẩu.

Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu của tỉnh vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Đối với lĩnh vực nông lâm thủy sản, quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, phân tán; liên kết chuỗi giá trị chưa chặt chẽ; việc xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, cấp mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc còn hạn chế. Năng lực chế biến sâu và bảo quản sau thu hoạch chưa đáp ứng yêu cầu, khiến nhiều sản phẩm vẫn chủ yếu xuất khẩu ở dạng thô, giá trị gia tăng thấp.

Bên cạnh đó, hệ thống logistics chưa phát triển đồng bộ, chi phí vận chuyển cao do khoảng cách xa các cảng biển lớn và cửa khẩu quốc tế. Những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, đặc biệt là xung đột tại khu vực Trung Đông, đã khiến giá nhiên liệu tăng mạnh, kéo theo chi phí logistics gia tăng, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả xuất khẩu.

Ông Lê Hồng Phương - Phó Chi cục trưởng Chi cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường cho biết, ngành Nông nghiệp đang tập trung hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng các vùng nguyên liệu đạt chuẩn, mở rộng mã số vùng trồng, nâng cao chất lượng sản phẩm và đẩy mạnh xúc tiến thương mại nhằm gia tăng khả năng xuất khẩu chính ngạch.

Thời gian tới, tỉnh tiếp tục duy trì và mở rộng các thị trường truyền thống như Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc và các nước Trung Đông; đồng thời khai thác hiệu quả các thị trường tiềm năng tại Nam Á, châu Phi và Mỹ Latinh. Cùng với đó là đẩy mạnh cải cách hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, thu hút các dự án công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ và chế biến sâu; phát triển hệ thống logistics và hạ tầng thương mại; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ và xây dựng thương hiệu.

Với những giải pháp đồng bộ cùng quyết tâm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 59-NQ/TW, Phú Thọ đang từng bước khẳng định vị thế trong tiến trình hội nhập quốc tế, mở rộng thị trường xuất khẩu theo hướng bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế địa phương và tạo động lực quan trọng cho tăng trưởng trong giai đoạn mới.

Hoàng Hương