Phát triển văn hóa - văn nghệ trên chặng đường mới

Góp ý vào các dự thảo văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng, nhà thơ Hải Thanh, Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Phú Thọ bày tỏ nhiều suy nghĩ tâm huyết về phát triển văn hóa, văn học, nghệ thuật – lĩnh vực ông cho rằng cần được chú trọng hơn nữa để thật sự trở thành nền tảng tinh thần, sức mạnh nội sinh của dân tộc.

Nhà thơ Hải Thanh

Dự thảo các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng là sự kết tinh nhuần nhuyễn giữa lý luận và thực tiễn qua 40 năm đổi mới, thể hiện quyết tâm chính trị, khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, vững bước trong kỷ nguyên mới.

Tôi đặc biệt quan tâm tới văn hóa - văn học, nghệ thuật (VHNT). Có thể nói cụm từ “xây dựng phát triển văn hóa, con người” được nhắc nhiều ở tất cả các văn kiện (Dự thảo). Vấn đề cốt lõi là xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng bộ trên nền tảng hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam. Quyết tâm của toàn Đảng, toàn dân là phát triển mạnh mẽ, toàn diện văn hóa và con người Việt Nam, lấy giá trị văn hóa, con người Việt Nam là nền tảng, động lực, sức mạnh nội sinh quan trọng đảm bảo phát triển bền vững.

Khẳng định vai trò của VHNT trong xây dựng xã hội, con người “Chân - Thiện - Mỹ”, Dự thảo Báo cáo chính trị nêu: “Xây dựng, phát triển VHNT xứng tầm với lịch sử văn hóa dân tộc và những thành quả, xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc” (Tr.35); “Có giải pháp đột phá phát triển VHNT, tinh hoa văn hóa của dân tộc trong kỷ nguyên mới” (Tr.335).

Văn hóa là lĩnh vực rộng dài. Những giải pháp mạnh mẽ để chấn hưng văn hóa, xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện phải được thực thi và hoàn toàn không dễ. Do đó, làm sao để văn hóa thực sự quan trọng, thực sự “soi đường cho quốc dân đi”, bởi văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, “là hệ điều tiết các mối quan hệ xã hội” (mới). Cần tạo môi trường tự do sáng tạo và đa dạng VHNT phát triển phong phú, có chiều sâu. Vì vậy, Văn kiện cần nhấn mạnh việc đảm bảo quyền tự do sáng tạo của văn nghệ sĩ theo đúng Hiến pháp và pháp luật; khuyến khích tìm tòi, thể nghiệm mới mẻ, đa dạng về phong cách, thể loại, đề tài và phương pháp biểu hiện; cần nâng cao nguồn lực và đãi ngộ cho văn nghệ sĩ.

Trong thời đại công nghệ và kỷ nguyên số, ngoại giao văn hóa, quảng bá VHNT phải có chiến lược và chương trình quảng bá VHNT Việt Nam ra thế giới một cách bài bản, chuyên nghiệp, có trọng tâm, trọng điểm. Điều này nên được ghi là đề án riêng trong Chương trình hành động, làm cơ sở cho việc thực hiện sau này...

Phương Thanh (ghi)