Siết chặt quản lý thị trường để bảo vệ môi trường kinh doanh

Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng Quản lý thị trường tỉnh đã kiểm tra 807 vụ, xử lý 528 vụ vi phạm; Công an tỉnh phát hiện, xử lý 332 vụ liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Những con số này cho thấy các hành vi vi phạm trong hoạt động thương mại vẫn diễn biến phức tạp, đòi hỏi các lực lượng chức năng tiếp tục siết chặt kiểm soát để bảo vệ người tiêu dùng và môi trường kinh doanh bình đẳng, minh bạch.

Lực lượng chức năng kiểm tra, phát hiện hàng hóa giả mạo các thương hiệu thời trang cao cấp tại một cơ sở kinh doanh trên địa bàn phường Việt Trì.

Nhận diện những thủ đoạn tinh vi

Những tháng đầu năm, dù chịu tác động từ biến động kinh tế thế giới, thị trường trong tỉnh vẫn cơ bản ổn định. Hàng hóa dồi dào, đa dạng, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tăng cao, nhất là dịp Tết Nguyên đán, Giỗ Tổ Hùng Vương và các ngày lễ. Trên địa bàn không xảy ra tình trạng khan hàng, đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý hoặc tung tin thất thiệt gây rối loạn thị trường.

Tuy nhiên, buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả vẫn xuất hiện ở nhiều lĩnh vực, từ thực phẩm, rượu bia, thuốc chữa bệnh, thực phẩm chức năng đến vật tư nông nghiệp, quần áo, giày dép và sản phẩm động vật. Đáng chú ý, tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ ngày càng tác động trực tiếp đến quyền lợi của doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Phương thức vi phạm cũng ngày càng tinh vi. Nhiều đối tượng chuyển sang quảng cáo, giao dịch trên mạng xã hội; chia nhỏ hàng hóa và vận chuyển qua dịch vụ chuyển phát nhanh. Có trường hợp nơi sản xuất, kho chứa và điểm tiêu thụ được bố trí ở nhiều địa bàn, mỗi đối tượng đảm nhiệm một công đoạn nhằm che giấu đầu mối. Vì vậy, việc truy nguồn gốc, xác định chủ thể vi phạm gặp nhiều khó khăn.

Điển hình, ngày 22/5/2026, Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh kiểm tra cửa hàng GIOR tại số 61, đường Ngô Quyền, phường Vĩnh Phúc, phát hiện 617 sản phẩm quần áo, giày dép, túi, ví mang dấu hiệu của các nhãn hiệu Louis Vuitton, Gucci, Christian Dior, Burberry, Lacoste, Adidas, Hermès... nhưng không có căn cứ, chứng từ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ.

Kết quả giám định cho thấy toàn bộ số hàng trên giả mạo nhãn hiệu đang được bảo hộ tại Việt Nam, tổng trị giá hơn 491 triệu đồng. Ngày 5/6/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh khởi tố vụ án; ngày 8/6 khởi tố bị can đối với chủ cơ sở về hành vi “Xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp”. Vụ việc cho thấy hàng giả có thể được trưng bày tại những cửa hàng khá chuyên nghiệp, dễ khiến khách hàng nhầm tưởng là hàng chính hãng.

Vi phạm sở hữu trí tuệ còn xuất hiện trong lĩnh vực công nghệ. Qua công tác nghiệp vụ, Phòng Cảnh sát kinh tế phát hiện Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Hoàng Lam có dấu hiệu cài đặt hệ điều hành Windows và phần mềm Microsoft Office bằng công cụ “crack” để kích hoạt trái phép. Ngày 11/6/2026, cơ quan điều tra đã khởi tố vụ án để xác minh, xử lý theo quy định.

Vi phạm về an toàn thực phẩm, thú y và vật tư nông nghiệp cũng được phát hiện. Kiểm tra 39 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, lực lượng chức năng phát hiện ba cơ sở vi phạm, xử phạt 26 triệu đồng. Trong 86 tổ chức, cá nhân được kiểm tra ở lĩnh vực nông nghiệp, có 11 trường hợp vi phạm bị xử phạt hơn 70 triệu đồng. Các lực lượng còn buộc tiêu hủy hàng nghìn kilôgam động vật, sản phẩm động vật không bảo đảm vệ sinh thú y, an toàn thực phẩm.

Lập lại kỷ cương, tạo dựng cạnh tranh bình đẳng

Trước diễn biến mới, Ban Chỉ đạo 389 tỉnh bám sát chỉ đạo của Chính phủ, Ban Chỉ đạo 389 quốc gia và UBND tỉnh, yêu cầu các sở, ngành, địa phương triển khai đồng bộ biện pháp nghiệp vụ, tăng kiểm tra chuyên đề và cao điểm. Trọng tâm là những mặt hàng thiết yếu, có nhu cầu cao hoặc ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe như thực phẩm, thuốc chữa bệnh, thực phẩm chức năng, vật tư nông nghiệp, xăng dầu, khoáng sản, động vật và sản phẩm động vật.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng Quản lý thị trường kiểm tra 807 vụ, xử lý 528 vụ, thu nộp ngân sách hơn 3,13 tỷ đồng. Công an tỉnh phát hiện, xử lý 332 vụ; trong đó xử lý hành chính 217 vụ, thu nộp ngân sách hơn 5,06 tỷ đồng; đồng thời điều tra, khởi tố nhiều vụ án, bị can. Các ngành Y tế, Nông nghiệp và Môi trường, Thuế cùng chính quyền cơ sở tăng cường kiểm tra theo lĩnh vực, ngăn chặn hàng vi phạm xâm nhập thị trường.

Theo đồng chí Trần Quang Tuấn - Giám đốc Sở Công Thương, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo 389 tỉnh, hiện nay, các hành vi vi phạm ngày càng chuyển mạnh sang môi trường số, diễn ra tại nhiều địa bàn với phương thức che giấu tinh vi. Các lực lượng chức năng phải thường xuyên cập nhật thủ đoạn mới, tăng cường phối hợp, chia sẻ thông tin và ứng dụng công nghệ trong kiểm tra, truy xuất nguồn gốc. Quan điểm của tỉnh là xử lý nghiêm vi phạm nhưng không cản trở hoạt động sản xuất, lưu thông hàng hóa hợp pháp, bảo đảm quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp và người dân.

Cùng với kiểm tra, xử lý, các cơ quan chức năng thường xuyên theo dõi tình hình cung - cầu, giá cả, nhất là những mặt hàng có nguy cơ bị đầu cơ, găm hàng; chia sẻ dữ liệu về đối tượng, kho hàng, dòng tiền và phương thức vận chuyển. Hoạt động kiểm tra có trọng tâm, tránh chồng chéo, không gây phiền hà cho doanh nghiệp tuân thủ pháp luật. Đồng thời, đề cao trách nhiệm người đứng đầu, kiên quyết xử lý trường hợp buông lỏng quản lý, bao che hoặc tiếp tay cho vi phạm.

Giữ kỷ cương thị trường không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan quản lý. Mỗi cơ sở sản xuất, kinh doanh phải tuân thủ quy định về nguồn gốc, chất lượng, ghi nhãn hàng hóa; đẩy mạnh sử dụng tem truy xuất, hóa đơn điện tử và công nghệ xác thực sản phẩm. Người tiêu dùng cần lựa chọn hàng có xuất xứ rõ ràng, không tiếp tay cho hàng giả vì ham giá rẻ và kịp thời phản ánh dấu hiệu bất thường...

Siết chặt quản lý thị trường không nhằm tạo thêm rào cản kinh doanh, mà để loại bỏ cạnh tranh bất chính, bảo vệ người tiêu dùng và doanh nghiệp chân chính. Khi kỷ cương được giữ vững, niềm tin được củng cố, thị trường sẽ trở thành nền tảng lành mạnh cho sản xuất, đầu tư và tăng trưởng bền vững.

Minh Vũ