Tạo sinh kế, mở hướng thoát nghèo bền vững

Những năm qua, từ nguồn lực mạnh mẽ của các Chương trình mục tiêu quốc gia, nhiều địa phương vùng sâu, vùng xa đã có thêm “luồng sinh khí mới” để bứt phá đi lên. Cùng với việc hoàn thiện hạ tầng thiết yếu theo phương châm đi trước một bước, các chương trình đã tập trung “bám rễ” vào đời sống thực tế thông qua việc hỗ trợ phát triển sản xuất, chuyển giao kỹ thuật và kết nối tiêu thụ nông sản. Đây chính là đòn bẩy vững chắc giúp nâng cao thu nhập, mở ra sinh kế ổn định và bền vững cho đồng bào các dân tộc thiểu số trên hành trình giảm nghèo.

Trung tâm xã Lai Đồng ngày càng khang trang.

Đi dọc theo những con suối uốn lượn ở xã Lai Đồng, tiếng suối chảy róc rách hòa cùng tiếng reo vui từ các gia trại chăn nuôi nhỏ lẻ đang giúp xã vùng cao dần thay da đổi thịt. Thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia, mô hình nuôi vịt suối bản địa đã được triển khai thí điểm cho 10 hộ nghèo và cận nghèo tại đây.

Mỗi hộ dân được hỗ trợ 150 con giống, đi kèm với đó là sự hướng dẫn về kỹ thuật làm chuồng trại, cách thức cho ăn cũng như quy trình phòng, chống dịch bệnh nghiêm ngặt. Được tiếp sức kịp thời, người dân bản địa đã mạnh dạn chuyển từ phương thức chăn nuôi thả rông, nhỏ lẻ xưa cũ sang phát triển theo hướng hàng hóa tập trung, từng bước làm chủ kinh tế gia đình.

Với địa hình, điều kiện tự nhiên phù hợp, đàn vịt nhà chị Luyến sinh trưởng tốt, mở ra hướng đi triển vọng nhằm xây dựng thương hiệu sản phẩm OCOP tại địa phương.

Gia đình chị Hà Thị Luyến (xóm Vường 2) là một trong những hộ được hỗ trợ và cũng là nhân tố tích cực, tiên phong đầu tư mở rộng quy mô chuồng trại để phát triển kinh tế bền vững. Sau hơn hai tháng chăm sóc đúng quy trình kỹ thuật, đàn vịt lớn nhanh, bơi lội tung tăng trên dòng nước suối trong vắt. Thành công bước đầu này không chỉ mang lại nguồn thu nhập “nhìn thấy được”, mà còn mở ra hướng đi đầy triển vọng nhằm xây dựng thương hiệu sản phẩm OCOP mang tên “Vịt suối Lai Đồng”.

Chị Luyến chia sẻ: “Trước đây, do thiếu vốn và chưa biết cách phòng trừ bệnh tật nên chăn nuôi bấp bênh. Nay được nhà nước cho con giống tốt, lại có cán bộ khuyến nông cầm tay chỉ việc, đàn vịt lớn nhanh, khỏe mạnh. Nghĩ đến những lứa vịt xuất bán tới đây, có thêm kinh tế để trang trải cuộc sống và nuôi các con ăn học đàng hoàng, chúng tôi rất mừng”.

Sản phẩm OCOP chè sương sớm Xuân Sơn được hỗ trợ kinh phí để thiết kế tem nhãn, cải tiến bao bì giúp nâng cao giá thành và năng lực cạnh tranh trên thị trường.

Song song với bài toán hỗ trợ phát triển sản xuất trực tiếp, các chương trình mục tiêu quốc gia còn đặc biệt chú trọng tới việc xây dựng thương hiệu, nâng tầm giá trị cho những sản vật đặc trưng của địa phương. Rời Lai Đồng, ngược đại ngàn lên xã Xuân Đài, mùi thơm nồng nàn, chát ngọt của những búp chè xanh non như níu chân lữ khách.

Tại đây, sản phẩm chè sương sớm Xuân Sơn danh tiếng đã được hỗ trợ kinh phí để thiết kế tem nhãn bài bản, cải tiến bao bì bắt mắt, giúp nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường. Việc hoàn thiện bộ nhận diện sản phẩm không chỉ giúp khẳng định chất lượng, uy tín của búp chè vùng cao mà còn mở rộng cánh cửa kết nối tiêu thụ tại các siêu thị, đại lý lớn, hướng tới việc xây dựng chuỗi giá trị nông sản bền vững.

Bà Hà Thị Thanh Nguyện - Bí thư Chi bộ khu Dụ, xã Xuân Đài cho biết: “Từ ngày được hỗ trợ máy móc, trang thiết bị để chế biến chè đặc sản và hướng dẫn làm bao bì, nhãn mác hoàn chỉnh, giá trị búp chè của địa phương đã tăng lên rõ rệt. Bà con xã viên và Nhân dân trong khu phấn khởi lắm, không còn lo cảnh chè làm ra bị ép giá nữa. Có đầu ra ổn định, giá bán cao hơn trước giúp thu nhập của người dân làm chè ngày càng ổn định, đời sống khấm khá lên từng ngày”.

Sức sống mới trên vùng đất khó Xuân Đài.

Từ những mô hình chăn nuôi vịt suối, trồng trọt cho đến phát triển các sản phẩm OCOP thế mạnh, có thể thấy các phương thức sản xuất đang được linh hoạt triển khai, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu của từng dải đất. Những ngày đầu không tránh khỏi sự bỡ ngỡ, nhưng nhờ sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân, tỷ lệ hộ nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương đã giảm bình quân khoảng 3% mỗi năm, một con số biết nói minh chứng cho những nỗ lực không ngừng nghỉ.

Đồng chí Đinh Thị Tuyết Mai - Bí thư Đảng ủy xã Lai Đồng nhấn mạnh: “Trong quá trình triển khai các nguồn lực, chúng tôi luôn quán triệt phương châm lấy người dân làm trung tâm, để dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra và dân thụ hưởng. Xã tập trung chỉ đạo xây dựng và nhân rộng các mô hình sản xuất phù hợp với thế mạnh bản địa, đồng thời lồng ghép linh hoạt, hiệu quả các chương trình, dự án khác nhau nhằm tạo ra sức mạnh tổng hợp, giúp bà con an tâm lạc nghiệp, vươn lên thoát nghèo bền vững”.

Việc ưu tiên nguồn lực cho các xã đặc biệt khó khăn, địa bàn vùng sâu, vùng xa đang tạo nên những chuyển biến tích cực, làm thay đổi căn bản diện mạo nông thôn miền núi. Những mô hình sinh kế hiệu quả, thiết thực xuất hiện ngày càng nhiều chính là chiếc “chìa khóa vàng” giúp đồng bào tháo gỡ “nút thắt” nghèo đói.

Đây cũng là nền tảng vững chắc để thực hiện thắng lợi mục tiêu đến năm 2030: Thu nhập bình quân của đồng bào dân tộc thiểu số đạt khoảng 70% mức bình quân chung của toàn tỉnh, cơ bản không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều, xây dựng đời sống ấm no trên những bản làng vùng cao.

Lê Hoàng