Để chính sách đến đúng địa bàn

Xác định đúng địa bàn, đúng đối tượng là yếu tố then chốt để các chính sách dân tộc phát huy hiệu quả. Vì vậy, công tác rà soát, phân định vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) giai đoạn 2026-2030 được tỉnh Phú Thọ triển khai chặt chẽ, khách quan, sát thực tiễn, làm cơ sở tập trung nguồn lực phát triển bền vững.

Đoàn công tác Bộ Dân tộc và Tôn giáo kiểm tra, đánh giá tình hình thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn xã Lai Đồng.

Sau sáp nhập, tỉnh Phú Thọ có diện tích khoảng 9.361km², dân số trên 4 triệu người, với 33 dân tộc cùng sinh sống. Trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số hơn 1 triệu người, chiếm khoảng 25% dân số toàn tỉnh, chủ yếu là dân tộc Mường, Dao, Cao Lan, Tày, Mông, Sán Dìu, Thái...

Sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, toàn tỉnh có 148 đơn vị, gồm 133 xã, 15 phường. Qua rà soát, dự kiến phân định các xã theo tiêu chí mới, có 91 xã, phường thuộc vùng đồng bào DTTS&MN, trong đó, 43 xã khu vực III, 7 xã khu vực II và 41 xã khu vực I. Với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước thông qua các chương trình, dự án, cơ sở vật chất, hạ tầng vùng đồng bào DTTS&MN từng bước được hoàn thiện, đời sống vật chất, tinh thần của người dân ngày càng nâng cao. Tuy nhiên, năm 2025 là thời điểm kết thúc hiệu lực của các quyết định phân định vùng đồng bào DTTS&MN, vốn là cơ sở pháp lý để triển khai thực hiện chính sách dân tộc và công tác dân tộc. Do vậy, ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 272/2025/NĐ-CP về phân định vùng đồng bào DTTS&MN giai đoạn 2026-2030, ngày 19/10/2025, Bộ Dân tộc và Tôn giáo ban hành Công văn số 2350 về việc tổ chức triển khai Nghị định số 272 của Chính phủ. UBND tỉnh ban hành kế hoạch thực hiện rà soát, phân định vùng đồng bào DTTS&MN giai đoạn 2026-2030. Trên cơ sở đó, Sở Dân tộc và Tôn giáo ban hành văn bản triển khai rà soát, xác định, phân định thôn vùng đồng bào DTTS&MN, thôn đặc biệt khó khăn sau sắp xếp.

Từ kết quả rà soát, xác định, phân định của các xã, phường trong tỉnh, Sở Dân tộc và Tôn giáo phối hợp với các thành viên Hội đồng thẩm định thực hiện thẩm định các tiêu chí liên quan thuộc lĩnh vực phụ trách của các sở, ngành. Trong đó, tiêu chí miền núi, tiêu chí tỷ lệ hộ nghèo đa chiều do Sở Nông nghiệp và Môi trường thẩm định; tiêu chí đường giao thông do Sở Xây dựng thẩm định; tiêu chí điện do Sở Công Thương thẩm định... Ngày 13/1/2026, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 73 phê duyệt danh sách thôn vùng đồng bào DTTS&MN, thôn đặc biệt khó khăn; xã vùng đồng bào DTTS&MN, xã khu vực I, II, III trên địa bàn tỉnh Phú Thọ giai đoạn 2026-2030. Theo quyết định, UBND tỉnh phê duyệt danh sách 2.094 thôn vùng đồng bào DTTS&MN, 745 thôn đặc biệt khó khăn; 72 xã vùng đồng bào DTTS&MN; trong đó có 9 xã khu vực I, 11 xã khu vực II và 52 xã khu vực III (sau sắp xếp thôn, tổ dân phố, toàn tỉnh còn 487 thôn đặc biệt khó khăn và 753 thôn vùng đồng bào DTTS&MN).

Theo Sở Dân tộc và Tôn giáo, việc rà soát, phân định đóng vai trò quan trọng trong thực hiện các chính sách dân tộc, tôn giáo, bảo đảm đúng đối tượng thụ hưởng, tránh chồng chéo, trùng lặp chính sách. Đồng thời, đây cũng là cơ sở chính trị, pháp lý để triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS&MN năm 2026 và những năm tiếp theo. Ước lũy kế từ ngày 1/1/2026 đến ngày 31/5/2026, toàn tỉnh đã giải ngân hơn 24,6 tỷ đồng vốn đầu tư thực hiện Chương trình. Kết quả rà soát, phân định không chỉ bảo đảm chính sách dân tộc được triển khai đúng địa bàn, đúng đối tượng, mà còn là cơ sở để tỉnh chủ động bố trí, lồng ghép và sử dụng hiệu quả các nguồn lực đầu tư. Qua đó, tạo nền tảng thu hẹp khoảng cách phát triển, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào DTTS&MN, góp phần xây dựng vùng đồng bào dân tộc ngày càng ổn định, phát triển bền vững trong giai đoạn mới.

Quỳnh Chi