Độc đáo hội chọi dê trong Lễ hội xuống đồng của dân tộc Cao Lan

Giữa không khí rộn ràng đầu xuân, hội chọi dê trong Lễ hội xuống đồng của người Cao Lan (xã Yên Lãng) trở thành điểm nhấn đặc sắc, thu hút đông đảo Nhân dân và du khách. Không chỉ là hoạt động thi đấu, chọi dê còn hàm chứa ý nghĩa tâm linh, gửi gắm ước vọng về một năm mới no đủ, mùa màng bội thu.

Nơi diễn ra hội chọi dê thu hút đông đảo người dân và du khách.

30 “ông cầu dê” và khí thế ngày hội

Năm nay, hội chọi dê quy tụ 30 “ông cầu dê” - cách gọi đầy trân trọng của người Cao Lan dành cho những con dê đực khỏe mạnh tham gia tranh tài. Mỗi “ông cầu dê” là kết quả của quá trình tuyển chọn, chăm sóc công phu trong nhiều tháng. Chủ dê không chỉ chú trọng chế độ ăn uống, luyện tập mà còn chăm sóc kỹ lưỡng như một thành viên trong gia đình.

Từ sáng sớm, nơi diễn ra hội chọi dê đông kín người. Cờ hội rực rỡ, tiếng trống thúc giục, tiếng gọi nhau í ới hòa cùng sắc màu trang phục truyền thống của đồng bào tạo nên một không gian lễ hội sôi động mà vẫn linh thiêng. Khi từng cặp dê được dắt vào sới, người xem hồi hộp dõi theo từng pha so sức. Những màn tranh tài diễn ra quyết liệt nhưng bảo đảm an toàn, được Ban Tổ chức giám sát chặt chẽ. Mỗi cú húc vang dội lại làm bùng lên những tràng pháo tay, tiếng reo hò cổ vũ.

Song vượt lên trên yếu tố thắng - thua là tinh thần giao lưu, sự hào hứng và niềm tự hào của các chủ dê. Hội chọi dê không chỉ là nơi tranh tài mà còn là dịp để bà con gặp gỡ, chia sẻ kinh nghiệm chăn nuôi, thắt chặt tình đoàn kết cộng đồng.

Những màn so sức quyết liệt giữa các “ông cầu dê” trong tiếng reo hò cổ vũ của khán giả.

Biểu tượng của sức mạnh và no đủ

Theo các bậc cao niên, chọi dê đã tồn tại từ lâu trong đời sống văn hóa của người Cao Lan. Con dê gắn bó mật thiết với sinh kế của bà con, tượng trưng cho sự sinh sôi, phát triển và nguồn của cải tích lũy. Vì vậy, việc tổ chức chọi dê trong dịp xuống đồng đầu xuân không đơn thuần là trò chơi dân gian mà còn mang ý nghĩa cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, chăn nuôi phát triển. Những “ông cầu dê” khỏe mạnh, sung sức chính là hình ảnh ẩn dụ cho một năm mới tràn đầy sinh khí.

Trước khi bước vào thi đấu, các chủ dê thường thực hiện nghi thức cầu may, xin phép thần linh, tổ tiên. Điều đó cho thấy hội chọi dê không tách rời phần lễ mà gắn kết chặt chẽ với yếu tố tín ngưỡng trong Lễ hội xuống đồng - một nghi lễ nông nghiệp quan trọng của người Cao Lan. Trong không gian văn hóa truyền thống, hội chọi dê góp phần làm phong phú thêm lễ hội, thu hút du khách thập phương. Ban Tổ chức luôn đề cao yếu tố truyền thống, hạn chế tối đa biểu hiện thương mại hóa, bảo đảm hoạt động diễn ra an toàn, nhân văn.

Khán giả hồi hộp dõi theo từng pha ra đòn, tiếng cổ vũ rộn ràng làm nóng không gian lễ hội.

Giữa nhịp sống hiện đại hối hả, tiếng hò reo trong hội chọi dê đầu xuân như một nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại. 30 “ông cầu dê” khỏe mạnh không chỉ đại diện cho sức mạnh mà còn biểu trưng cho sức sống bền bỉ của cộng đồng người Cao Lan - những con người luôn trân trọng cội nguồn, gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Và mỗi độ xuân về, khi những thửa ruộng chuẩn bị vào vụ mới, khi bàn tay người nông dân sẵn sàng gieo những hạt giống đầu tiên, hội chọi dê lại vang lên như lời chúc năm mới đầy sinh khí, gửi gắm niềm tin vào mùa vàng thắng lợi.

Hoàng Thủy