Gắn sản xuất với chế biến - nâng cao giá trị nông sản

Nhận thức đầy đủ về vai trò then chốt của chế biến trong nâng cao giá trị nông sản, những năm qua, tỉnh Phú Thọ đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách ưu đãi nhằm thu hút doanh nghiệp đầu tư, thúc đẩy sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa tập trung gắn với chế biến và tiêu thụ theo chuỗi giá trị. Qua thực tiễn cho thấy, công nghiệp chế biến không chỉ tăng giá trị, giảm tổn thất sau thu hoạch mà còn nâng cao sức cạnh tranh, mở rộng thị trường xuất khẩu cho nông sản địa phương.

Vùng cam Cao Phong có diện tích trồng lớn là điều kiện thuận lợi để thu hút các nhà đầu tư xây dựng nhà máy chế biến nông sản.

Xây dựng vùng nguyên liệu tập trung

Gắn sản xuất với chế biến góp phần nâng cao giá trị nông sản, tạo nguồn nguyên liệu ổn định, áp dụng công nghệ hiện đại vào chế biến để gia tăng giá trị sản phẩm được tỉnh Phú Thọ quan tâm đẩy mạnh trong sản xuất nông nghiệp. Việc liên kết chặt chẽ giữa người sản xuất và doanh nghiệp chế biến giúp đảm bảo đầu ra ổn định cho nông sản, giúp doanh nghiệp có nguồn nguyên liệu đầu vào an toàn, truy xuất nguồn gốc rõ ràng, tạo ra nhiều lợi nhuận hơn cho cả người nông dân và doanh nghiệp.

Hiện, toàn tỉnh đã xây dựng được 641 vùng sản xuất trồng trọt tập trung với diện tích gần 82,2 nghìn ha; thực hiện cấp 732 mã vùng trồng với tổng diện tích 9,1 nghìn ha trên các cây trồng: Bưởi, cam, chuối, thanh long, chè, rau... Trong đó có 101 mã vùng trồng xuất khẩu với diện tích 1,2 nghìn ha; nội địa 631 mã với diện tích 7,89 nghìn ha. Đồng thời, xây dựng được 219 chuỗi cung cấp thực phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn.

Ngay sau khi sáp nhập tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo rà soát, đánh giá kỹ các yếu tố thổ nhưỡng, khí hậu, điều kiện sản xuất của từng vùng để xây dựng lại quy hoạch vùng trồng hợp lý, đảm bảo cơ sở khoa học và thực tiễn cho phát triển bền vững của các cây trồng chủ lực, nhất là các loại cây ăn quả đặc sản đã khẳng định được thương hiệu. Đây được xem là bước đi quan trọng, giúp tỉnh chủ động định hướng sản xuất theo tiêu chuẩn chất lượng cao, tạo nền tảng lâu dài phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu.

Cùng với quy hoạch vùng trồng, Phú Thọ đang đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và công nghệ số trong sản xuất, chế biến và quản lý vùng trồng. Việc áp dụng giống mới, kỹ thuật thâm canh bền vững, công nghệ sau thu hoạch, số hóa dữ liệu vùng trồng và truy xuất nguồn gốc được xem là “chìa khóa” để nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và giá trị xuất khẩu.

Thu hút doanh nghiệp đầu tư vào chế biến nông sản

Đến nay, toàn tỉnh có 242 cơ sở và 35 làng nghề tham gia vào hoạt động chế biến, kinh doanh nông sản. Để tạo điều kiện thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực chế biến nông sản, thời gian qua, ngành Nông nghiệp và Môi trường khuyến khích các hộ nông dân liên kết, hình thành các HTX, tổ hợp tác nhằm đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật công nghệ cao, tăng năng suất, chất lượng, an toàn thực phẩm nông sản. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý truy xuất quá trình sản xuất nông sản, hỗ trợ xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu nông sản của tỉnh; xây dựng bản đồ số nhằm đánh giá được vùng sản xuất, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, từ đó hỗ trợ người sản xuất đưa sản phẩm an toàn lên sàn giao dịch thương mại điện tử, hỗ trợ công nghệ mã hóa vùng trồng theo đúng quy chuẩn quốc gia.

Cùng với sản xuất, Công ty TNHH Nấm Phùng Gia, xã Bình Nguyên đầu tư thêm hệ thống sơ chế nấm giúp tăng giá thành sản phẩm, kéo dài thời gian bảo quản và thuận lợi vận chuyển.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp chế biến nông sản trên địa bàn tỉnh đã góp phần tạo việc làm, nâng cao giá trị nông sản, hạn chế tình trạng “được mùa mất giá” và cung cấp ra thị trường nhiều sản phẩm mới, an toàn, chất lượng. Xác định chế biến nông sản là hướng đi trọng tâm nhằm khai thác hiệu quả tài nguyên nông nghiệp, nâng cao thu nhập cho nông dân và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nông thôn, thời gian tới, tỉnh tập trung quy hoạch vùng nguyên liệu cho từng nhóm sản phẩm chủ lực, bảo đảm tính ổn định và quy mô đủ lớn phục vụ nhà máy chế biến; khuyến khích liên kết chuỗi giữa doanh nghiệp - HTX - nông dân nhằm hài hòa lợi ích, kiểm soát tốt chất lượng và đầu ra sản phẩm. Đồng thời, ưu tiên phát triển các doanh nghiệp chế biến quy mô lớn, công nghệ hiện đại kết hợp với cơ sở sơ chế, bảo quản quy mô vừa và nhỏ để tạo sự lan tỏa đồng bộ theo chuỗi; đa dạng hóa sản phẩm, tăng tỷ trọng chế biến sâu, nhất là đối với các sản phẩm chủ lực xuất khẩu và phụ phẩm nông nghiệp.

Ông Bùi Duy Linh - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết: Phú Thọ sẽ chú trọng thu hút đầu tư, mở rộng cơ sở chế biến, bảo quản gắn với vùng nguyên liệu tập trung; khuyến khích ứng dụng công nghệ tiên tiến, thân thiện môi trường, hiện đại hóa trang thiết bị để giảm tổn thất sau thu hoạch, hạ giá thành, nâng cao khả năng cạnh tranh và truy xuất nguồn gốc. Cùng với đó, tỉnh triển khai các chính sách để xây dựng thương hiệu từ đặc sản địa phương, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp tiếp cận công nghệ, kết nối thị trường, đào tạo kỹ năng kinh doanh, phát triển nguồn nhân lực; huy động đa dạng nguồn lực xã hội, tạo môi trường thông thoáng, thuận lợi để thúc đẩy công nghiệp chế biến nông sản phát triển bền vững.

Phan Cường