Hội trại văn hóa - Điểm nhấn đặc sắc tại Lễ hội Đền Hùng 2026

Nằm trong khuôn khổ các hoạt động của Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm 2026, hội trại văn hóa tại đồi Phú Bùng (thuộc Khu Di tích lịch sử Đền Hùng) hứa hẹn sẽ trở thành một trong những điểm nhấn nổi bật, thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách thập phương. Với sự tham gia của 18 cụm xã, phường trong tỉnh, hội trại không chỉ tái hiện sinh động đời sống văn hóa truyền thống mà còn góp phần quảng bá hình ảnh con người, vùng Đất Tổ.

Những ngày này, không khí thi công, hoàn thiện các công trình hội trại diễn ra khẩn trương, sôi nổi. Các địa phương đang tập trung lắp đặt, trang trí, hoàn tất không gian trưng bày nhằm phục vụ tốt nhất cho dịp Giỗ Tổ Hùng Vương.

Mỗi cụm trại không chỉ là nơi tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ mà còn là không gian giới thiệu sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP, góp phần quảng bá tiềm năng du lịch và phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Theo quy hoạch chung, mỗi trại có diện tích khoảng 150m2, được thiết kế hài hòa giữa yếu tố truyền thống và sáng tạo. Kiến trúc các trại khai thác hình ảnh nhà ở truyền thống, kết hợp họa tiết đặc trưng thời đại Hùng Vương, tạo nên không gian đậm đà bản sắc văn hóa. Bố cục mỗi trại gồm nhà chính, cổng trại, khu trưng bày sản vật và khu tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa.

Các cụm xã, phường khẩn trương hoàn tất lắp dựng các trại văn hóa tại khu vực Đồi Phú Bùng, Khu di tích lịch sử Đền Hùng.

Cụm số 4 bao gồm các xã thuộc khu vực huyện Lâm Thao, Phù Ninh cũ, do xã Lâm Thao làm cụm trưởng. Do đặc thù các xã nằm trong khu vực đồng bằng, trung du của tỉnh nên cụm đã lựa chọn xây dựng trại văn hóa theo theo kết cấu ba gian hai chái quen thuộc, trong đó gian giữa rộng và cao hơn, đóng vai trò là không gian trung tâm - nơi tổ chức các hoạt động giao lưu, đón tiếp và trưng bày.

Phối cảnh hội trại văn hóa cụm số 4

Đồng chí Nguyễn Hồng Phương - Giám đốc Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Lâm Thao cho biết: Xã được giao chủ trì thực hiện xây dựng hội trại văn hóa của cụm. Công trình hội trại của cụm có tổng diện tích khoảng 300m2, gồm nhà chính, cổng trại, khuôn viên và sân khấu. Tổng thể kiến trúc kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, nổi bật với phần mái lấy cảm hứng từ hình dáng mũ Vua Hùng.

Vật liệu chủ yếu là gỗ và đá ong - những chất liệu đặc trưng của kiến trúc cổ Bắc Bộ. Hệ khung gỗ liên kết bằng mộng truyền thống, nền và các chi tiết phụ trợ sử dụng đá ong tạo sắc thái trầm ấm, cổ kính. Không gian được trang trí với các họa tiết như chim hạc, mặt trời, hoa văn trống đồng, vừa mang giá trị thẩm mỹ, vừa thể hiện ý nghĩa về cội nguồn dân tộc. Không gian bên trong được thiết kế mở, hạn chế tối đa vách ngăn, tạo sự thông thoáng, thuận tiện cho sinh hoạt tập thể và các hoạt động cộng đồng.

Đến với hội trại văn hóa năm nay, nhiều cụm xã, phường vùng đồng bào dân tộc đã mang đến kiến trúc nhà sàn đặc trưng của bà con dân tộc Mường, Dao, Cao Lan. Không gian nhà sàn được bố trí hợp lý: phía trên là nơi đón khách, giao lưu; phía dưới trưng bày sản vật và hiện vật sinh hoạt, tái hiện đời sống văn hóa đặc trưng.

Cụm số 9 bao gồm các xã Mường Động, Kim Bôi, Dũng Tiến, Hợp Kim, Nật Sơn, Lương Sơn, Cao Dương, Liên Sơn - nơi tập trung trên 90% đồng bào dân tộc Mường sinh sống. Cụm đã xây dựng mô hình hội trại là nếp nhà sàn của đồng bào dân tộc Mường với đầy đủ bếp lửa, không gian sinh hoạt, dụng cụ sản xuất, sinh hoạt hàng ngày với mong muốn kể lại câu chuyện thường ngày của người đồng bào cho du khách khi đến thăm quan hội trại. Đặc biệt, cụm bố trí không gian trưng bày, giới thiệu văn hóa Mường, tiêu biểu là cồng, chiêng Mường để giới thiệu đến đồng bào, du khách.

Đồng chí Nguyễn Đình Chính - Phó Chủ tịch UBND xã Mường Động cho biết, nhà sàn được dựng theo nguyên mẫu truyền thống, với sàn cao, mái dốc dài, hệ cột gỗ vững chắc. Không gian dưới sàn được tận dụng để trưng bày sản vật, công cụ sản xuất, phản ánh đời sống lao động thường ngày.

Trên sàn, bếp lửa được bố trí ở trung tâm, tạo không gian sinh hoạt ấm cúng. Các vật dụng quen thuộc được sắp đặt khoa học, vừa phục vụ trưng bày, vừa kể câu chuyện văn hóa. Điểm nhấn là khu trưng bày cồng, chiêng Mường - những nhạc cụ gắn liền với đời sống tinh thần của đồng bào, góp phần mang đến trải nghiệm sinh động cho du khách.

Mặc dù quá trình triển khai đòi hỏi nhiều công sức, kinh phí và sự phối hợp chặt chẽ, song với sự hỗ trợ của tỉnh và quyết tâm của các địa phương, các công trình hội trại đang dần hoàn thiện, sẵn sàng phục vụ du khách.

Hội trại văn hóa tại Khu Di tích lịch sử Đền Hùng trong khuôn khổ Lễ hội Đền Hùng năm 2026 diễn ra từ ngày 17-26/4 (tức từ mùng 1-10/3 âm lịch) không chỉ là một hoạt động phụ trợ mà sẽ là điểm nhấn đặc sắc, mang đậm dấu ấn sáng tạo và bản sắc văn hóa vùng miền.

Với sự chuẩn bị chu đáo, đầu tư công phu, tư duy sáng tạo cùng tinh thần gìn giữ, phát huy giá trị truyền thống của các địa phương hứa hẹn sẽ tạo nên một không gian hội tụ đa sắc màu, vừa gần gũi, vừa mới mẻ, hấp dẫn du khách.

Hội trại không chỉ góp phần làm phong phú các hoạt động lễ hội mà còn khẳng định sức sống bền bỉ của văn hóa dân tộc, trở thành điểm dừng chân ấn tượng trong hành trình hành hương về Đất Tổ, để lại dư âm sâu sắc trong lòng mỗi du khách.

Lệ Oanh