Nhịp cầu đưa di sản văn hóa đến gần hơn với cộng đồng

Trong dòng chảy đương đại, việc gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống không chỉ là trách nhiệm mà còn là hành trình kết nối quá khứ với hiện tại. Với vai trò là thiết chế văn hóa quan trọng, Bảo tàng Hùng Vương đang khẳng định vị thế là “cầu nối” bền vững, đưa di sản văn hóa đến gần hơn với cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ thông qua nhiều hoạt động sáng tạo, đậm đà bản sắc.

Các nghệ nhân biểu diễn trong Chương trình trải nghiệm “Về đất Mường đón Tết xưa” tại Bảo tàng Hùng Vương cơ sở 3, phường Hòa Bình.

Điểm nhấn trong hành trình kết nối di sản chính là Chương trình trải nghiệm “Về đất Mường đón Tết xưa” được tổ chức tại Bảo tàng Hùng Vương cơ sở 3. Không dừng lại ở những hoạt động tham quan thuần túy, chương trình mở ra một không gian sống động, nơi học sinh và du khách được trực tiếp “chạm” vào di sản.

Khi bước vào không gian xuân truyền thống của đồng bào dân tộc Mường tỉnh Phú Thọ, người tham gia được hòa mình vào những nét đẹp văn hóa lâu đời thông qua các hoạt động ý nghĩa như nghe giới thiệu về Tết truyền thống, tìm hiểu ý nghĩa và thực hành dựng cây nêu, hay đắm mình trong không gian âm nhạc với phần trình diễn chiêng Sắc bùa, hát chúc phúc năm mới.

Đặc biệt, sự tương tác giữa học sinh và di sản được đẩy lên cao trào thông qua các trải nghiệm thực tế như làm bánh uôi, tham gia các trò chơi dân gian (ném còn, kéo co, đi cà kheo, bịt mắt đánh chiêng...) Sự hào hứng của thế hệ măng non khi tham gia các hoạt động này chính là minh chứng rõ nét nhất cho thành công của chương trình trong việc khơi dậy tình yêu di sản.

Nói về ý nghĩa của các hoạt động này, Nghệ nhân Bùi Thanh Bình - Giám đốc Bảo tàng Di sản văn hóa Mường, phường Thống Nhất khẳng định, đây là những hoạt động thiết thực nhằm bảo tồn và lan tỏa giá trị văn hóa. Theo nghệ nhân, công tác bảo tồn và đưa những giá trị di sản quý báu đến với thế hệ trẻ là nhiệm vụ quan trọng hiện nay. Việc tạo ra không gian để người dân và học sinh được trực tiếp thực hành văn hóa chính là cách bền vững để giữ gìn bản sắc dân tộc, đồng thời giúp di sản không bị mai một theo thời gian.

Thuyết minh viên Bảo tàng Hùng Vương cơ sở 2, phường Vĩnh Phúc giới thiệu về các hiện vật được trưng bày.

Tiếp nối thành công đó, trong 6 tháng đầu năm 2026, Bảo tàng Hùng Vương cả 3 cơ sở đã không ngừng nỗ lực trong công tác chuyên môn, đạt được nhiều kết quả ấn tượng. Bảo tàng đã tổ chức thành công 4 cuộc trưng bày chuyên đề cố định và lưu động nhằm phục vụ các ngày lễ lớn và sự kiện chính trị quan trọng.

Tiêu biểu như chuyên đề “Tinh hoa văn hóa vùng Đất Tổ” tại Festival Bắc Ninh, “Văn hóa thời đại Hùng Vương - Tinh hoa hội tụ” phục vụ Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm 2026. Bên cạnh đó, các chương trình trải nghiệm tại cơ sở 1 và cơ sở 3 nhân kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng và chào Xuân Bính Ngọ đã thu hút đông đảo sự quan tâm của người dân, học sinh và du khách.

Trong 6 tháng, Bảo tàng đã đón và phục vụ khoảng 16.200 lượt khách tham quan tại 3 cơ sở. Công tác sưu tầm, bảo quản cũng được chú trọng với việc tiếp nhận, xử lý hàng nghìn hiện vật, lập hồ sơ khoa học cho nhiều di sản tư liệu quý giá; đồng thời tăng cường truyền thông trên các nền tảng số với 81 tin, bài được đăng tải.

Đồng chí Tô Anh Tú - Giám đốc Bảo tàng Hùng Vương cho biết: Những tháng cuối năm 2026, Bảo tàng sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác trưng bày - truyền thông. Theo đó, đơn vị dự kiến nghiên cứu và tổ chức nhiều trưng bày chuyên đề quy mô, ý nghĩa như: Chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9; trưng bày lưu động “Hoàng Sa, Trường Sa - Biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc” tại các trường học; trưng bày phục vụ kỷ niệm 75 năm Chiến thắng Tu Vũ; trưng bày di sản văn hóa các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh...

Ngoài ra, Bảo tàng cũng sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông trên fanpage; duy trì thường xuyên việc mở cửa đón khách tham quan tại 3 cơ sở; tổ chức tuyên truyền, giới thiệu giá trị các di tích lịch sử cách mạng tiêu biểu tại các trường học trên địa bàn tỉnh.

Với những định hướng cụ thể cùng sự tâm huyết của đội ngũ cán bộ, Bảo tàng Hùng Vương đang và sẽ tiếp tục là điểm tựa vững chắc trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc. Mỗi chương trình trải nghiệm, mỗi cuộc trưng bày là sự nỗ lực làm mới hình thức hoạt động để đưa di sản đến gần hơn với cộng đồng, để văn hóa truyền thống mãi trường tồn và lan tỏa trong dòng chảy đương đại.

Hương Lan