Thắp sáng những bản làng xa

Giữa những dãy núi trùng điệp của vùng Trung du và miền núi phía Bắc, ở những bản làng xa trung tâm, điện không chỉ là nguồn năng lượng phục vụ sinh hoạt mà còn là ánh sáng của niềm tin, của phát triển và đổi thay. Với tinh thần “điện đi trước một bước”, những năm qua, Công ty Điện lực Phú Thọ đã không ngừng đầu tư xây dựng, cải tạo và mở rộng hệ thống lưới điện tại các khu vực vùng sâu, vùng xa, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa miền núi và đồng bằng.

Đóng điện thuộc dự án Nâng công suất MBA T2 TBA 110kV Hòa Bình.

Phú Thọ hiện có trên 2.000 thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, trong đó có 745 thôn đặc biệt khó khăn; 72 xã thuộc khu vực vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Địa hình chia cắt, giao thông đi lại khó khăn, dân cư phân bố thưa thớt là những trở ngại lớn đối với việc đầu tư xây dựng hạ tầng điện.

Thực tế, các hộ dân chưa được sử dụng điện lưới quốc gia chủ yếu nằm ở khu vực vùng sâu, vùng xa, nơi giao thông khó tiếp cận, số hộ ít và phân tán nên suất đầu tư rất lớn. Điều kiện thời tiết khắc nghiệt, mùa mưa kéo dài cũng ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình vận chuyển vật tư, thiết bị và tổ chức thi công.

Có những nơi, hàng chục cột điện phải dựng vượt núi chỉ để cấp điện cho vài chục hộ dân. Nhiều vị trí không thể đưa máy móc vào, công nhân ngành điện phải vận chuyển vật tư bằng thủ công, gùi từng cuộn dây, thanh sắt vượt qua những triền đồi trơn trượt. Không ít thời điểm, cán bộ, công nhân phải dựng lán tạm trong rừng để bám công trình nhiều ngày liên tục...

Đội Hotline, Công ty Điện lực Phú Thọ làm việc dưới điều kiện thời tiết khắc nghiệt để đảm bảo cung ứng điện an toàn.

Dẫu còn nhiều khó khăn, ngành điện Phú Thọ vẫn kiên trì đưa điện đến với đồng bào vùng cao. Những năm gần đây, hàng loạt công trình cải tạo đường dây trung, hạ thế; xây mới và nâng công suất trạm biến áp; chống quá tải lưới điện nông thôn đã được triển khai tại các địa bàn miền núi.

Năm 2025, công tác đầu tư xây dựng của Công ty Điện lực Phú Thọ đạt nhiều kết quả nổi bật. Đơn vị đã xây dựng mới 2x18,1km đường dây 110kV; cải tạo 7,454km đường dây 110kV từ mạch đơn lên mạch kép; lắp đặt bổ sung 1 máy biến áp 110kV-63MVA; xây mới và cải tạo 287km đường dây trung thế, 807km đường dây hạ thế cùng 705 trạm biến áp phân phối với tổng công suất 256.799kVA...

Cùng với đó, Công ty phối hợp chặt chẽ với các ban quản lý dự án của EVNNPC, EVNNPT và EVN triển khai các dự án điện 110/220/500kV trên địa bàn tỉnh; hoàn thành chủ trương đầu tư 17 dự án 110kV. Nhiều dự án được triển khai tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, góp phần nâng cao chất lượng điện năng và đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Hiện nay, Công ty đang tiếp tục chuẩn bị đầu tư các dự án nâng cao chất lượng lưới điện trung, hạ áp tại các xã Thanh Sơn, Hương Cần, Văn Miếu, Tân Sơn, Minh Đài, Long Cốc; đồng thời triển khai các dự án tại khu vực Đà Bắc, Cao Sơn, Tiền Phong, Quy Đức, Tân Pheo... Đây đều là những địa bàn có địa hình hiểm trở, việc thi công gặp nhiều khó khăn nhưng mang ý nghĩa thiết thực đối với đời sống Nhân dân.

Không chỉ tập trung cấp điện phục vụ sinh hoạt, ngành điện còn chú trọng đầu tư nâng cấp lưới điện nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế tại địa phương. Nhiều dự án chống quá tải, giảm tổn thất điện năng, nâng cao độ tin cậy cung cấp điện được triển khai đồng bộ. Công ty cũng đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý vận hành, từng bước hiện đại hóa lưới điện theo hướng an toàn, ổn định và thông minh.

Nhân viên Đội Quản lý Điện lực khu vực Mai Châu làm việc tại hiện trường, nhanh chóng khắc phục sự cố, đảm bảo điện được cung ứng ổn định, thông suốt.

Tại xã vùng cao Lai Đồng, nơi đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 94% dân số, hạ tầng điện được đầu tư đồng bộ đã tạo chuyển biến tích cực trong đời sống Nhân dân. Đến nay, 100% hộ dân trên địa bàn được sử dụng điện lưới quốc gia. Từ nguồn điện ổn định, nhiều mô hình kinh tế mới được hình thành và nhân rộng, góp phần nâng cao thu nhập, giải quyết việc làm cho người dân. Đến năm 2025, thu nhập bình quân đầu người của xã đạt trên 33 triệu đồng, tăng 1,8 lần so với năm 2020; tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo giảm bình quân 2,8% mỗi năm.

Không chỉ riêng Lai Đồng, nhiều địa phương vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trong tỉnh cũng ghi nhận những chuyển biến tích cực. Đến năm 2025, khoảng 99% hộ dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được sử dụng điện lưới quốc gia và các nguồn điện phù hợp khác.

Giai đoạn 2021-2025, tốc độ tăng trưởng kinh tế khu vực này đạt bình quân từ 7,5-8,5%/năm; tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 2-3% mỗi năm. Đã có 16 xã thoát khỏi diện đặc biệt khó khăn, 115 xã đạt chuẩn nông thôn mới.

Để tiếp tục mở rộng lưới điện và nâng cao chất lượng cung ứng điện cho khu vực miền núi, Công ty Điện lực Phú Thọ đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong đó, tập trung kiến nghị các cấp, ngành quan tâm bố trí nguồn vốn từ các chương trình mục tiêu quốc gia và nguồn vốn xã hội hóa để đầu tư lưới điện cho các thôn, bản khó khăn; phối hợp với địa phương đẩy nhanh tiến độ các dự án đang triển khai; đồng thời rà soát, đánh giá hiện trạng lưới điện để từng bước cải tạo, nâng cấp theo hướng hiện đại.

Ánh điện hôm nay không chỉ thắp sáng những nếp nhà nơi bản xa mà còn thắp lên niềm tin, khát vọng vươn lên thoát nghèo của đồng bào vùng cao. Những công trình điện vượt núi, băng rừng đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, góp phần xây dựng vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh ngày càng khởi sắc.

Chử Trọng - Bùi Anh