Từ hiểu luật đến tự quản ở khu dân cư

Từ những tủ sách pháp luật, câu lạc bộ tuyên truyền đến các mô hình tự quản tại khu dân cư, nhiều địa phương đang đổi mới cách đưa pháp luật vào cuộc sống. Qua đó, không chỉ nâng cao ý thức chấp hành pháp luật mà còn phát huy vai trò chủ thể của Nhân dân trong phòng ngừa vi phạm, giữ gìn an ninh, trật tự ngay từ cơ sở.

Đưa pháp luật đến gần người dân

Tại thôn Khoái Trung (nay là thôn Khoái Thọ), xã Sông Lô, Câu lạc bộ tuyên truyền pháp luật được duy trì từ năm 2023 với điểm nhấn là tủ sách pháp luật có hàng trăm đầu sách về những lĩnh vực thiết thực như Luật Đất đai, Luật An toàn giao thông, pháp luật về phòng, chống tham nhũng và các tài liệu phổ biến, giáo dục pháp luật.

Với hơn 800 hộ dân, tủ sách trở thành địa chỉ để người dân chủ động tìm hiểu những quy định gắn với cuộc sống hằng ngày. Ông Đỗ Mạnh Toàn, người dân thôn Khoái Thọ cho biết: Tôi thường tranh thủ thời gian buổi chiều để đọc sách tại nhà văn hóa. Những nội dung về pháp luật giao thông giúp tôi nâng cao kiến thức, chấp hành tốt hơn khi tham gia giao thông và có thêm hiểu biết để tuyên truyền, nhắc nhở các thành viên trong gia đình.

Tủ sách pháp luật tại Nhà văn hóa kiểm mẫu Khoái Trung, thôn Khoái Thọ, xã Sông Lô trở thành địa chỉ để người dân đến tìm hiểu.

Người dân tìm hiểu quy định pháp luật từ những cuốn sách tại tủ sách pháp luật.

Cùng với tủ sách, Câu lạc bộ tuyên truyền pháp luật còn gắn hoạt động phổ biến kiến thức với sinh hoạt cộng đồng. Theo ông Bùi Văn Minh, Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh thôn Khoái Thọ, từ khi có nhà văn hóa kiểu mẫu, các hoạt động sinh hoạt, đọc sách, tuyên truyền pháp luật được tổ chức thường xuyên. Qua đó, giúp người dân nâng cao nhận thức, vận động con cháu chấp hành pháp luật, thực hiện hương ước, quy ước và cùng tham gia xây dựng quê hương.

Từ mô hình tại Khoái Thọ, đầu tháng 8/2026, Câu lạc bộ tuyên truyền pháp luật tại thôn Đồng Thịnh được ra mắt, tiếp tục đưa kiến thức pháp luật đến gần hơn với người dân.

Cùng với các mô hình tại các thôn, xã Sông Lô đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, phổ biến pháp luật. Trong 6 tháng đầu năm 2026, địa phương xây dựng 32 tin, bài trên các nền tảng thông tin; thực hiện 106 lượt tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh xã, thôn, tổ chức 51 buổi tuyên truyền tập trung với 1.668 người tham dự.

Hiệu quả tuyên truyền được thể hiện qua sự chủ động tham gia của người dân. Trong 6 tháng đầu năm, quần chúng cung cấp 6 tin có giá trị, giúp lực lượng chức năng điều tra, khám phá 6 vụ việc; đồng thời phối hợp giải quyết 18 vụ mâu thuẫn tại cơ sở.

Đồng chí Nguyễn Tiến Dũng, Phó Chủ tịch UBND xã, Trưởng Ban Chỉ đạo phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc xã Sông Lô cho biết: “Xác định bảo vệ an ninh Tổ quốc là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, xã đã huy động sự tham gia của các ban, ngành, đoàn thể và toàn thể Nhân dân trong tuyên truyền, phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật, góp phần giữ vững an ninh, trật tự ngay từ cơ sở”.

Công an xã Sông Lô cùng người dân theo dõi mô hình Camera an ninh, góp phần đảm bảo an ninh, trật tự tại địa bàn.

Phát huy sức dân từ những mô hình tự quản

Từ nâng cao nhận thức pháp luật, các địa phương đang chuyển mạnh sang phát huy vai trò tự quản của cộng đồng. Xã Sông Lô hiện có 36 Tổ bảo vệ an ninh, trật tự với 108 thành viên và 298 Tổ liên gia tự quản. Các lực lượng phối hợp với Công an xã nắm tình hình, tuyên truyền, phòng ngừa vi phạm và giải quyết những vấn đề phát sinh tại địa bàn.

Xã cũng xây dựng mô hình “Quản lý, phòng ngừa tội phạm, vi phạm pháp luật trong thanh, thiếu niên” và duy trì 10 mô hình trong phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, từng bước hình thành mạng lưới phòng ngừa, tự quản từ cơ sở.

Tại xã Xuân Lãng, công tác xây dựng phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc được triển khai theo hướng bám sát địa bàn, phát huy vai trò của cấp ủy, chính quyền, người có uy tín và quần chúng Nhân dân.

Công an xã thường xuyên gặp gỡ cán bộ thôn, người có uy tín và Nhân dân thông qua các buổi sinh hoạt cộng đồng để tuyên truyền, vận động và nắm bắt tình hình.

Tại các cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục, lực lượng Công an phối hợp với người đứng đầu và lực lượng bảo vệ chủ động nắm tình hình, dự báo nguy cơ để có biện pháp phòng ngừa.

Công tác vận động được chú trọng tại các địa bàn có đồng bào tôn giáo. Xuân Lãng hiện có hơn 400 giáo dân sinh hoạt tại 3 giáo họ Kim Thái, Bảo Đức và Thống Nhất. Công an xã thường xuyên gặp gỡ, thăm hỏi, động viên Trưởng ban họ giáo và giáo dân, qua đó tuyên truyền, vận động chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, góp phần củng cố đoàn kết, giữ vững an ninh, trật tự tại cơ sở.

Thượng tá Nguyễn Đình Tự, Trưởng Công an xã Xuân Lãng cho biết: “Phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc nhận được sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền, sự vào cuộc của các ban, ngành, đoàn thể và hưởng ứng của Nhân dân. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả phòng, chống tội phạm, giữ vững an ninh trật tự ngay từ cơ sở.”

Từ tủ sách pháp luật ở Khoái Thọ, Câu lạc bộ tuyên truyền pháp luật tại Đồng Thịnh đến các mô hình tự quản trên địa bàn xã Sông Lô và xã Xuân Lãng, công tác phổ biến pháp luật đang từng bước gắn với việc huy động sức dân giữ gìn an ninh, trật tự.

Khi người dân hiểu luật, chủ động phòng ngừa và tham gia giải quyết những vấn đề phát sinh tại cộng đồng, hiệu quả của phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc được nâng lên. Đây cũng là cơ sở để hình thành những thôn tự quản, an toàn.

Kim Liên