Cách dùng sắn dây thanh nhiệt, giải độc

Hiện nay đang là mùa thu hoạch sắn dây. Cây sắn dây được trồng lấy rễ (củ) luộc ăn và làm thuốc, có thể dùng để phòng trị rất nhiều bệnh, lấy tên thuốc là cát căn.

Ở nước ta, có hai loại sắn dây: sắn dây ta và sắn dây có nguồn gốc từ Trung Quốc. Sắn dây Trung Quốc cho lượng bột nhiều hơn nhưng chất lượng giải nhiệt và mùi thơm không bằng sắn ta.

1. Cách chế biến sắn dây

Bột sắn dây: Cắt rễ thành từng khúc dài 15-20cm rồi đem mài hoặc cho vào cối giã thật nhuyễn. Sau đó bỏ vào chậu nước sạch và trong vò nát, vắt kiệt lớp xơ với nhiều lần nước sạch để lấy hết tinh bột. Làm như vậy đến khi bột trắng thì thôi. Lần cuối cùng lọc bột qua vải sạch phơi nắng hoặc sấy khô.

Bột sắn dây còn được dùng làm chất kết dính trong việc bào chế thuốc viên.

Bột sắn dây.

Vị thuốc cát căn: Cắt rễ sắn dây thành từng khúc 10-20cm, bổ đôi theo chiều dọc nếu đường kính của rễ to. Hoặc thái rễ thành từng miếng dày 0,5-1cm. Đem xông diêm sinh trong 1 ngày, 1 đêm. Lấy ra phơi hay sấy khô.

Theo Y học cổ truyền, cát căn là một vị thuốc mát, có tác dụng giải nhiệt, sinh tân, chống khát, làm ra mồ hôi, dễ tiêu, cầm tiêu chảy, chữa các chứng sốt nóng, nhức đầu, mẩn ngứa, nhức đầu, rôm sảy, viêm ruột, đau dạ dày... Người lớn và trẻ em dùng rất tốt.

Kiêng kỵ: Người thể chất hàn không nên dùng

2. Cách dùng sắn dây

2.1 Nước giải khát từ bột sắn dây

Bột sắn dây 10-15g hòa với 150-200 ml nước đun sôi để nguội, thêm 1-2 lát chanh tươi, đường, đá viên vừa đủ khuấy đều.

Công dụng: Thanh nhiệt, giải độc, trừ phiền, chống được say nắng, mẩn ngứa.

Có thể dùng bột sắn dây phối hợp với rau má:

Rau má tươi 30g, rửa sạch, xay nhỏ, lọc lấy 200ml nước cốt, bỏ bã, hòa 10-15g bột sắn dây vào, thêm đường uống.

Hoà bột sắn dây với nước, đường tinh luyện rồi nấu như nấu bột trẻ em.

2.2 Bài thuốc từ sắn dây (cát căn)

Thanh nhiệt, giải độc, trị đau đầu, giảm mệt mỏi

Dùng bài: Cát căn, địa liền, bạch chỉ. Liều lượng bằng nhau.

Cách dùng: Tất cả thái nhỏ, phơi khô, tán bột mịn. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 4-6g với nước ấm. Uống liền 7 ngày.

Ích khí, giải biểu, trị đau đầu, nghẹt mũi, ho nhiều đờm, ngực đầy tức

Dùng bài: Cát căn 12g, đẳng sâm 12g, tô diệp 12g, tiền hồ 12g, bán hạ 12g, bạch linh 12g, trần bì 8g, cam thảo 8g, cát cánh 8g, chỉ xác 8g, mộc hương 8g.

Cách dùng: Các vị thuốc sắc với 800 ml nước, còn 300ml, bỏ bã, chia làm 3 phần, uống trong ngày

Giải cảm, hỗ trợ điều trị viêm ruột cấp tính, lỵ trực khuẩn

Dùng bài: Cát căn 12g, đại táo 10g, ma hoàng 8g, gừng sống 6g, quế chi 4g, bạch thược 6g, cam thảo nướng 6g.

Cách dùng: Các vị thuốc sắc với 600ml, còn 200ml, bỏ bã, chia làm 2 phần, uống trong ngày, uống ấm tốt hơn uống lạnh.

Giải nhiệt, hỗ trợ chữa bệnh sởi trẻ em khó mọc hoặc mọc không đều, ho gió, chảy nước mắt

Dùng bài: Cát căn 12g, thăng ma 8g, thược dược 8g, chích cam thảo 6g.

Cách dùng: Các vị thuốc sắc với 400ml nước, còn 150ml, chia làm 2 phần uống trong ngày.

Thanh nhiệt, giải biểu, hạ sốt, trị tiêu chảy cấp

Dùng bài: Cát căn 16g, hoàng cầm 12g, hoàng liên 4g, chích cam thảo 4g.

Cách dùng: Các vị thuốc sắc với 300ml nước, còn 150ml, bỏ bã, chia làm 2 phần, uống trong ngày, uống ấm.

Theo suckhoedoisong.vn