Lễ hội Đền Hùng 2026 - hành trình tìm về bản sắc và sự gắn kết dân tộc

Giữa tiết trời tháng Ba âm lịch năm Bính Ngọ 2026, khi những cơn mưa rào nhẹ bắt đầu tắm mát vùng Đất Tổ Phú Thọ, hàng triệu bước chân từ khắp mọi miền Tổ quốc lại cùng hướng về núi Nghĩa Lĩnh. Lễ hội Đền Hùng năm nay không chỉ đơn thuần là một kỳ lễ hội thường niên, mà thực sự trở thành một cuộc đại hội tụ văn hóa, nơi những giá trị bản sắc được tôn vinh và tinh thần gắn kết dân tộc được thắt chặt hơn bao giờ hết.

Sức sống của “hồn dân tộc”

Ông Nguyễn Tâm, một nhà giáo hưu trí đến từ Mê Linh ( TP Hà Nội) hồ hởi: "Ngay từ những ngày đầu tháng Ba, không gian linh thiêng từ Đền Hạ, Đền Trung đến Đền Thượng đã bao phủ bởi bầu không khí thành kính. Chúng tôi cảm nhận điểm khác biệt lớn nhất của lễ hội năm 2026 chính là sự lên ngôi của các giá trị văn hóa phi vật thể được thực hành một cách bài bản và có chiều sâu từ các hội trại văn hóa bởi các nghệ nhân, diễn viên. Qua hai ngày thứ Bảy và Chủ nhật vừa rồi, có dịp trải nghiệm ở các hội trại văn hóa tôi nhận thấy rõ điều đó".

Hàng triệu bước chân từ bốn phương tìm về Đền Hùng để tỏ lòng thành kính, tri ân công đức của các bậc tiền nhân đã có công dựng nước.

Hành trình tìm về bản sắc bắt đầu từ chính những nghi thức tế lễ cổ truyền được phục dựng nguyên bản. Hình ảnh đoàn rước kiệu của các làng ven di tích với trang phục áo thụng, cờ ngũ sắc rợp trời và tiếng trống hội rộn rã không chỉ là hoạt động lễ hội mà còn khẳng định tính kế thừa.

Tại khu vực trung tâm, những nghệ nhân từ các phường Xoan cổ như An Thái, Thét, Phù Đức, Kim Đới... đã mang đến cho du khách những làn điệu Xoan mượt mà, chân chất. Tiếng hát “cửa đình” vang lên giữa không gian núi rừng Nghĩa Lĩnh không chỉ là trình diễn văn nghệ, mà là sự đối thoại giữa quá khứ và hiện tại, là cách mà người Việt hôm nay gìn giữ “linh hồn” của cha ông và tiếp tục trao truyền vốn quý này cho đến muôn đời con cháu mai sau.

Bà Hoàng Thị Oanh, 56 tuổi, người dân xã Sơn Đông nhân ngày nghỉ cùng gia đình về dự hội mê mải nghe hát Xoan, hào hứng kể: "Vui lắm, năm nay tiện hơn vì có cầu Vĩnh Phú nên tôi đi cả ngày, tham quan đủ 18 trại văn hóa. Khác mọi năm, sau sáp nhập có thêm nhiều xã, phường từ khu vực Hòa Bình, Vĩnh Phúc tham dự hội trại nên không khí càng thêm rộn rã và cuốn hút du khách tìm về."

Gắn kết từ những trải nghiệm văn hóa

Một trong những điểm hấp dẫn của lễ hội năm nay là việc đưa văn hóa vào đời sống thông qua các hoạt động trải nghiệm thực tế. Ban tổ chức đã khéo léo biến lễ hội thành một “trường học di sản” khổng lồ.

Sinh viên Hà Thị Hân đến từ Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, quê ở xã Yên Lập hào hứng kể: "Tại 18 trại văn hóa, du khách và chúng em không chỉ được xem mà còn được tham gia vào quá trình gói bánh chưng, giã bánh giầy – những biểu tượng gắn liền với sự tích thời đại Hùng Vương. Tham dự hội trại, em thấy rất nhiều bạn trẻ Gen Z say sưa học cách nặn bánh, hay những du khách nước ngoài thích thú khi lần đầu tiên được cầm chiếc chày giã bánh giầy. Đây chính là minh chứng cho sự chuyển giao thế hệ của văn hóa, chúng em là lớp trẻ nhưng cũng rất thích những trải nghiệm đặc sắc này."

Những sắc màu văn hóa rực rỡ từ mọi miền quê Đất Tổ tụ hội về Đền Hùng dịp này.

Sự gắn kết dân tộc ở đây không phải là một khái niệm trừu tượng mà hiện hữu qua sự sẻ chia một chiếc bánh, qua một nụ cười đồng cảm khi cùng nhau vượt qua hàng nghìn bậc đá lên đỉnh Nghĩa Lĩnh. Không chỉ tham quan bằng mắt, bằng cảm nhận, năm nay việc ứng dụng công nghệ thực tế ảo (VR) để tái hiện lại quy mô kinh đô Văn Lang xưa ngay tại khu vực bảo tàng đã thu hút đông đảo giới trẻ trải nghiệm. Điều này cho thấy bản sắc văn hóa không hề cũ kỹ mà đang được làm mới, được “số hóa” để tiếp tục sống và phát triển trong dòng chảy của thời đại mới.

Sinh viên Tống Thanh Phương đến từ Đại học FPT cho biết: "Ngay từ cổng vào, hệ thống bảng chỉ dẫn điện tử, mã QR tra cứu thông tin, bản đồ số... đã giúp chúng em dù lần đầu về dự lễ hội đã dễ dàng tìm kiếm điểm tham quan, nắm bắt lịch trình các hoạt động lễ hội. Những tiện ích này đang từng bước thay đổi cách tiếp cận du lịch truyền thống, hướng tới sự chủ động, thuận tiện và thân thiện hơn. Em cho rằng Ban Quản lý Khu di tích đã làm tốt việc quảng bá lễ hội và di sản của vùng Đất Tổ đến với du khách, đồng thời thay đổi cách truyền tải thông tin, tra cứu một cách cực kỳ hữu ích trong thời đại số."

Đề cao ý thức tự tôn dân tộc

Lễ hội Đền Hùng 2026 còn là dịp để mỗi người Việt soi chiếu lại trách nhiệm của mình đối với đất nước. Giữa những biến động của tình hình thế giới, việc tìm về Đất Tổ là một cách để củng cố nội lực tinh thần, cố kết thêm tình đoàn kết và bồi đắp mạnh mẽ hơn nghĩa đồng bào.

Ở bất cứ khu vực nào của lễ hội, đều thấy tinh thần tự giác cao độ: từ việc người dân tự bảo nhau giữ gìn vệ sinh chung, đến sự hỗ trợ tận tình của các tình nguyện viên trẻ dành cho người già và trẻ nhỏ trên đường hành lễ... Đó chính là “văn hóa ứng xử” trong lễ hội của người dân Đất Tổ, một khía cạnh quan trọng của bản sắc dân tộc.

Hấp dẫn chương trình biểu diễn văn nghệ đậm bản sắc ngay bên nếp nhà sàn truyền thống của người Mường tại khu vực trại văn hóa.

Sự gắn kết dân tộc còn thể hiện ở việc rất nhiều kiều bào dịp này từ khắp nơi trên thế giới đã vượt dặm dài để về tham dự lễ Giỗ Tổ. Trong tâm thức của những người con xa quê, Đền Hùng mãi mãi là điểm tựa tinh thần vững chãi nhất, nơi để khẳng định rằng “người Việt dù đi đâu, ở đâu cũng không bao giờ quên nguồn gốc”.

Khi những hồi trống khai mạc lễ hội vang lên, dư âm chắc chắn sẽ còn đọng mãi trong tâm khảm mỗi người dân và du khách. Lễ hội Đền Hùng 2026 không chỉ mang ý nghĩa của một kỳ đại lễ mà còn góp phần quan trọng trong việc khơi dậy niềm tự hào, tự tôn dân tộc mãnh liệt.

Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm nay còn là hành trình tìm về bản sắc văn hóa và sự gắn kết dân tộc với đa dạng sắc màu văn hóa độc đáo, hấp dẫn.

"Hành trình tìm về bản sắc tại Đất Tổ năm nay đã chỉ ra một sự thật hiển nhiên: Văn hóa chính là sợi dây bền chặt nhất gắn kết mọi người dân Việt Nam. Khi chúng ta hiểu rõ mình là ai, từ đâu tới thì sẽ có thêm sức mạnh để cùng nhau bước tới tương lai. Đền Hùng mãi là biểu tượng của sự đoàn kết, nơi mỗi trái tim người Việt chung một nhịp đập, chung một niềm tin về một Việt Nam hùng cường và đậm đà bản sắc” - cô Nguyễn Thị Tân Hồng, giáo viên môn Lịch Sử, Trường THPT Việt Trì nhấn mạnh như vậy về câu chuyện hành trình tìm về bản sắc và sự gắn kết dân tộc thông qua Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm nay.

Quốc Hội