Chuyển đổi số - Hướng đi mới trong phổ biến, giáo dục pháp luật

Chuyển đổi số (CĐS) mở ra những phương thức mới, hiện đại và hiệu quả hơn trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL). Thay vì chỉ dựa vào các hình thức tuyên truyền truyền thống, việc ứng dụng công nghệ thông tin và nền tảng số giúp thông tin pháp luật được truyền tải nhanh chóng, sinh động, dễ tiếp cận và lan tỏa sâu rộng trong xã hội. Tại Phú Thọ, thời gian qua, Sở Tư pháp chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy CĐS trong công tác PBGDPL, góp phần đưa pháp luật đến gần hơn với cán bộ và Nhân dân.

Trang thông tin điện tử PBGDPL tỉnh được cập nhật thường xuyên, cung cấp văn bản pháp luật mới, thông tin hoạt động, góp phần cung cấp thông tin pháp luật kịp thời.

Một trong những minh chứng cho việc ứng dụng CĐS trong tuyên truyền pháp luật là các hoạt động phục vụ cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Nhằm tuyên truyền sâu rộng các quy định pháp luật về bầu cử, Sở Tư pháp đã tham mưu Hội đồng Phối hợp PBGDPL tỉnh tổ chức Cuộc thi trực tuyến “Tìm hiểu Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân”. Cuộc thi diễn ra từ ngày 5/2 đến ngày 25/2/2026, thu hút trên 12.000 lượt người tham gia.

Các tài liệu tuyên truyền pháp luật về bầu cử cũng được biên soạn dưới dạng tờ gấp, file âm thanh để phát trên hệ thống truyền thanh cơ sở và đăng tải trên các nền tảng thông tin điện tử, góp phần giúp cử tri dễ dàng tiếp cận và tìm hiểu các quy định của pháp luật. Hoạt động này là một phần trong tổng thể các nhiệm vụ CĐS trong công tác PBGDPL được triển khai trên địa bàn tỉnh.

Thực hiện Quyết định số 766/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “CĐS trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật giai đoạn 2025-2030”, Sở Tư pháp đã tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 1768/KH-UBND ngày 6/8/2025 nhằm cụ thể hóa việc triển khai tại địa phương. Kế hoạch xác định rõ các nhiệm vụ trọng tâm, lộ trình thực hiện, gắn với các chương trình, đề án lớn về truyền thông chính sách, nâng cao năng lực tiếp cận pháp luật của người dân và tăng cường năng lực cho đội ngũ làm công tác này.

Trong quá trình triển khai, công tác tổ chức, kiện toàn nguồn nhân lực phục vụ CĐS được đặc biệt chú trọng. Sở Tư pháp đã tham mưu UBND tỉnh công nhận 69 báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh và 14 tập huấn viên hòa giải ở cơ sở; kiện toàn Hội đồng Phối hợp PBGDPL tỉnh với sự tham gia của lãnh đạo nhiều sở, ngành.

Mạng lưới tuyên truyền pháp luật ở cơ sở cũng tiếp tục được củng cố với 4.471 tổ hòa giải và hơn 30.000 hòa giải viên, tạo nền tảng quan trọng để triển khai các hoạt động tuyên truyền pháp luật gắn với ứng dụng công nghệ thông tin.

Các nền tảng số phục vụ PBGDPL cũng được duy trì và khai thác hiệu quả. Trang thông tin điện tử của Sở Tư pháp và Trang thông tin điện tử PBGDPL tỉnh tiếp tục được cập nhật thường xuyên với nhiều nội dung như: giới thiệu văn bản pháp luật mới, hỏi - đáp pháp luật, thông tin hoạt động PBGDPL, tài liệu tuyên truyền.

Từ đầu năm đến nay, Trang thông tin điện tử Sở Tư pháp đã đăng tải hơn 100 tin, bài; Trang thông tin điện tử PBGDPL tỉnh cũng duy trì cập nhật nhiều nội dung tuyên truyền, tạo nguồn thông tin chính thống để cán bộ và người dân tra cứu, tìm hiểu pháp luật.

Nhiều cuộc thi do Sở Tư pháp tổ chức theo hình thức trực tuyến, giúp người dân dễ dàng tham gia và nâng cao kiến thức pháp luật.

Điểm nổi bật trong quá trình CĐS là việc từng bước số hóa nội dung PBGDPL. Nhiều tài liệu tuyên truyền pháp luật như tờ gấp, sổ tay pháp luật, tài liệu hỏi - đáp được biên soạn và phát hành dưới dạng mã QR để người dân có thể dễ dàng truy cập, tra cứu trên thiết bị di động. Nội dung tuyên truyền tập trung vào những lĩnh vực gắn với đời sống như an ninh mạng, bảo hiểm xã hội, bảo vệ môi trường, phòng chống bạo lực gia đình, xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông, hôn nhân và gia đình... Qua đó giúp người dân tiếp cận pháp luật thuận tiện hơn trong môi trường số. Các hình thức tuyên truyền trực tuyến cũng ngày càng được mở rộng.

Hiện nay, Sở Tư pháp đang tiếp tục tham mưu tổ chức thêm nhiều cuộc thi trực tuyến khác về phòng, chống tác hại của thuốc lá, rượu bia và pháp luật liên quan đến Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Bên cạnh đó, tuyên truyền pháp luật trên các phương tiện thông tin đại chúng được tăng cường với sự hỗ trợ của công nghệ. Hằng tháng, Sở Tư pháp phối hợp với Báo và phát thanh, truyền hình Phú Thọ xây dựng các chuyên mục “Pháp luật và đời sống”, “Giới thiệu văn bản và hỏi đáp pháp luật” trên truyền hình; duy trì chuyên mục “Sổ tay tư pháp” trên báo in.

Đồng chí Trần Việt Hùng - Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở Tư pháp cho biết: “CĐS không chỉ là xu thế tất yếu mà còn là giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng công tác PBGDPL trong giai đoạn hiện nay. Việc ứng dụng công nghệ thông tin, nền tảng số giúp đổi mới cách thức tuyên truyền, mở rộng phạm vi tiếp cận và tạo điều kiện để người dân chủ động tìm hiểu pháp luật mọi lúc, mọi nơi”.

Với những giải pháp đồng bộ, việc đẩy mạnh CĐS trong công tác PBGDPL trên địa bàn tỉnh đang từng bước phát huy hiệu quả, góp phần lan tỏa tri thức pháp luật trong cộng đồng, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ và Nhân dân, đồng thời xây dựng nền tảng xã hội thượng tôn pháp luật trong thời đại số.

Anh Thơ