Vì sao nhiều người ngại nói về lương khi phỏng vấn và cách vượt qua?

Nói về lương khi phỏng vấn luôn là một chủ đề nhạy cảm với nhiều ứng viên. Nhiều người cảm thấy bối rối, lo sợ hoặc thậm chí xấu hổ khi đề cập đến con số cụ thể. Thực tế, việc trì hoãn hoặc né tránh câu hỏi lương có thể khiến bạn bỏ lỡ cơ hội được trả đúng giá trị của mình.

Lí do nhiều ứng viên ngại nói về lương khi phỏng vấn

Với không ít người, câu hỏi về lương không đơn thuần là con số mà là một áp lực vô hình. Khi được hỏi, họ sẽ rơi vào trạng thái lưỡng lự: nếu đưa ra mức lương cao, liệu nhà tuyển dụng có nghĩ mình tham lam hay thiếu thực tế? Nhưng nếu nói quá thấp, họ lại sợ tự hạ thấp giá trị bản thân và chấp nhận thiệt thòi. Chính nỗi sợ bị đánh giá ấy khiến câu chuyện lương bổng trở thành một “câu hỏi bẫy” đầy căng thẳng. Đó là chưa kể áp lực chọn lương Gross hay Net vì chưa biết công cụ tính lương Net sang Gross và ngược lại.

Sâu xa hơn, sự ngại ngần này còn đến từ việc thiếu tự tin. Khi không thật sự hiểu rõ mặt bằng lương của thị trường hoặc chưa nhận thức đầy đủ giá trị năng lực của chính mình, nhiều người chọn cách né tránh. Họ im lặng, trả lời mơ hồ hoặc hy vọng câu hỏi sẽ được bỏ qua, bởi bản thân cũng không chắc đâu là con số phù hợp để nói ra.

Bên cạnh đó, yếu tố văn hóa và tâm lý cũng góp phần không nhỏ. Ở nhiều nơi, tiền bạc vốn được xem là chuyện riêng tư, khó nói. Việc đề cập trực tiếp đến lương dễ khiến người ta cảm thấy thiếu tế nhị, thậm chí ái ngại như thể đang bước qua một ranh giới vô hình.

Lí do lớn nhất khiến mọi người ngại nói về lương khi phỏng vấn là sợ làm hỏng cơ hội. Nhiều ứng viên tin rằng nếu nói về lương quá sớm hoặc đưa ra con số không đúng ý, họ có thể bị loại ngay từ đầu. Vì sợ cánh cửa cơ hội khép lại quá nhanh nên họ chấp nhận né tránh, trì hoãn và giữ im lặng dù trong lòng đầy băn khoăn.

Cách vượt qua nỗi sợ khi nói về lương

Nghiên cứu kỹ lưỡng

Trước khi bước vào buổi phỏng vấn, việc nghiên cứu kỹ lưỡng về mức lương trung bình trong ngành, vị trí và khu vực bạn ứng tuyển là điều vô cùng cần thiết. Khi nắm được bức tranh chung của thị trường, bạn sẽ không còn nói về lương bằng cảm tính hay lo lắng mơ hồ mà có thể đưa ra một con số thực tế, hợp lý và có cơ sở.

Sự chuẩn bị này không chỉ giúp bạn tránh tự hạ thấp giá trị bản thân mà còn mang lại cảm giác vững vàng, tự tin hơn khi trao đổi thẳng thắn với nhà tuyển dụng, bởi lúc ấy, bạn biết rõ mình đang đứng ở đâu và xứng đáng với điều gì.

Xác định mức lương mong muốn

Trước khi trả lời câu hỏi về lương, bạn cần xác định rõ mức lương tối thiểu mà mình có thể chấp nhận, đồng thời hình dung mức thu nhập lý tưởng phản ánh đúng năng lực và kỳ vọng của bản thân. Khi đã có ranh giới rõ ràng này, bạn sẽ không còn lúng túng hay dao động trước những đề nghị bất ngờ, mà có thể trả lời một cách bình tĩnh và tự tin hơn. Quan trọng hơn, sự chuẩn bị ấy giúp bạn bảo vệ giá trị thực của mình, tránh việc bị ép chấp nhận mức lương thấp hơn những gì bạn xứng đáng nhận được.

Thực hành trả lời

Việc thực hành trước cách trả lời câu hỏi về lương sẽ giúp bạn bớt căng thẳng và chủ động hơn khi bước vào buổi phỏng vấn thật. Khi đã quen với việc diễn đạt suy nghĩ của mình bằng lời, bạn sẽ không còn nói trong sự do dự mà thay vào đó là sự điềm tĩnh và rõ ràng.

Bạn có thể bắt đầu bằng những câu trả lời như: “Dựa trên kinh nghiệm và giá trị tôi có thể mang lại, mức lương tôi mong muốn là...” để thể hiện sự tự tin vào năng lực của bản thân. Hoặc nếu muốn mở ra không gian trao đổi tích cực hơn, bạn có thể chia sẻ rằng: “Tôi linh hoạt về mức lương, nhưng tôi đặc biệt quan tâm đến cơ hội phát triển và môi trường làm việc.” Những lần luyện tập này tuy nhỏ nhưng chính là bước đệm giúp bạn nói về lương một cách vững vàng và chân thành hơn.

Chuyển hướng sang giá trị bản thân

Thay vì chỉ tập trung vào một con số khô khan, bạn hoàn toàn có thể chuyển hướng cuộc trò chuyện sang giá trị thật sự của bản thân. Khi bạn chia sẻ về kinh nghiệm, kỹ năng và những kết quả mình đã tạo ra, mức lương lúc này không còn là yêu cầu cá nhân mà trở thành sự phản ánh xứng đáng cho những gì bạn mang lại.

Chẳng hạn, bạn có thể nói một cách nhẹ nhàng nhưng đầy thuyết phục rằng: “Với 5 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này cùng những dự án đã triển khai thành công, em tin rằng mức lương X là phù hợp với năng lực và giá trị em có thể đóng góp”. Cách tiếp cận này giúp bạn nói về lương bằng sự tự tin, chân thành và đầy tự trọng.

Không ngại thương lượng

Đừng ngại thương lượng, bởi nói về lương không phải là điều gì sai trái hay nhạy cảm mà là một phần tự nhiên và cần thiết của quá trình làm việc chuyên nghiệp. Trên thực tế, nhà tuyển dụng cũng mong muốn có một cuộc trao đổi rõ ràng ngay từ đầu để tránh những hiểu lầm hay thất vọng về sau. Khi bạn xem đàm phán lương như một kỹ năng cần rèn luyện, thay vì một cuộc đối đầu, bạn sẽ dễ dàng thể hiện sự điềm tĩnh và tự tin hơn. Thái độ ấy không chỉ giúp bạn bảo vệ quyền lợi của mình mà còn tạo ấn tượng tích cực về sự trưởng thành và chuyên nghiệp trong mắt nhà tuyển dụng.

Ngại nói về lương khi phỏng vấn là cảm giác phổ biến nhưng không nên để nỗi sợ này kìm hãm bạn. Bằng cách nghiên cứu kỹ, xác định giá trị bản thân và luyện tập trả lời, bạn sẽ tự tin hơn và có khả năng nhận được mức lương xứng đáng. Hãy nhớ rằng, nói về lương không phải là tham lam mà là một cách trân trọng bản thân và bảo vệ giá trị bạn đã dày công xây dựng.

Ngọc Quyên