Thắp sáng hành trình trở về

Trong những ngày tháng Bảy lịch sử, tại các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh, những tổ công tác của Bộ Chỉ huy quân sự (CHQS) tỉnh đang ngày đêm khẩn trương triển khai lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được danh tính để giám định ADN. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng mà còn là mệnh lệnh thiêng liêng từ trái tim, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc Việt Nam.

Công an tỉnh triển khai cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính tại xã Thanh Thủy.

Chung sức tri ân

Là cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, Bộ CHQS tỉnh đã chỉ đạo cán bộ, chiến sĩ Đội Quy tập mộ liệt sĩ đồng loạt triển khai lấy mẫu hài cốt tại nhiều nghĩa trang trên địa bàn. Toàn bộ quy trình được thực hiện nghiêm ngặt, bảo đảm chính xác, an toàn, không để xảy ra sai sót hay nhầm lẫn.

Tại Nghĩa trang liệt sĩ xã Tu Vũ hiện có 301 phần mộ. Trong đó có 206 phần mộ chưa xác định được danh tính và 18 phần mộ mới xác định được một phần thông tin, cần lấy mẫu phục vụ giám định ADN. Để bảo đảm việc lấy mẫu diễn ra thuận lợi, cấp ủy, chính quyền địa phương đã chuẩn bị chu đáo về nhân lực, cơ sở vật chất và các điều kiện phục vụ nhiệm vụ. Đồng chí Đặng Xuân Tâm - Phó Chủ tịch UBND xã Tu Vũ cho biết: Ngay sau khi nhận được chỉ đạo của Ban Chỉ đạo tỉnh, địa phương đã huy động gần 100 cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, dân quân tự vệ phối hợp khai quật, lấy mẫu ADN. Đồng thời chuẩn bị đầy đủ tiểu quách mới để an táng lại hài cốt các liệt sĩ sau khi lấy mẫu. Điều quan trọng nhất là mọi công việc đều được thực hiện bằng tất cả sự trân trọng, thành kính và trách nhiệm đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.

Dân quân xã Thanh Ba hỗ trợ lấy mẫu hài cốt tại Nghĩa trang liệt sĩ Thanh Vân, xã Thanh Ba.

Theo Đại tá Trần Ngọc Minh - Phó Chính ủy Bộ CHQS tỉnh, ngay sau khi Chiến dịch “500 ngày đêm” được phát động, tỉnh đã thành lập một Tổ công tác liên ngành cùng 148 tổ công tác cấp xã để rà soát, xác minh thông tin, huy động nhân chứng lịch sử và Nhân dân cung cấp thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ. Điểm nổi bật của chiến dịch lần này là việc lấy mẫu được tiến hành bài bản, khoa học nhằm xây dựng ngân hàng dữ liệu ADN phục vụ đối sánh, xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin.

Cùng với lực lượng quân đội, Công an tỉnh cũng đồng loạt triển khai cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Theo thống kê, toàn tỉnh có trên 21.000 thân nhân liệt sĩ thuộc diện lấy mẫu ADN. Để bảo đảm tiến độ, Công an tỉnh thành lập 32 điểm thu nhận tại 148 xã, phường; huy động lực lượng từ các phòng nghiệp vụ, công an địa phương, phối hợp với ngành Y tế và Đoàn Thanh niên tham gia thực hiện. Đối với người cao tuổi, sức khỏe yếu hoặc gặp khó khăn trong đi lại, các tổ công tác trực tiếp đến tận nhà lấy mẫu, bảo đảm không bỏ sót bất cứ trường hợp nào.

Trực tiếp kiểm tra công tác thu nhận mẫu tại 2 điểm Việt Trì và Tam Sơn, Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn - Giám đốc Công an tỉnh nhấn mạnh: Thu nhận mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là trách nhiệm thiêng liêng của lực lượng công an nhân dân đối với những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Mỗi mẫu ADN lấy được hôm nay sẽ là chìa khóa mở ra cơ hội để các gia đình, sau nhiều thập kỷ, biết chính xác nơi người thân mình yên nghỉ.

Lãnh đạo Bộ CHQS tỉnh trực tiếp có mặt tại các điểm lấy mẫu kiểm tra để chỉ đạo, động viên cán bộ, chiến sĩ thực hiện tốt nhiệm vụ.

Để các anh trở về

Theo Bộ CHQS tỉnh, toàn tỉnh hiện có 292 nghĩa trang liệt sĩ và 2 đài tưởng niệm với 28.826 phần mộ, trong đó còn 5.386 phần mộ chưa xác định được thông tin. Trong chiến dịch lần này, tỉnh sẽ lấy mẫu giám định ADN tại 131 nghĩa trang với 4.837 phần mộ. Giai đoạn 1, tập trung lấy mẫu đối với 4.531 phần mộ chưa xác định danh tính tại 126 nghĩa trang.

Có mặt tại Nghĩa trang liệt sĩ xã Tu Vũ trong ngày lấy mẫu, ông Phạm Văn Thuần (80 tuổi) và bà Nguyễn Thị Thìn (75 tuổi), ở xã Hoàng Diệu, tỉnh Hưng Yên, không giấu được sự xúc động. Ông Thuần chậm rãi kể: “Chú ruột của tôi hy sinh năm 1952, ban đầu được an táng tại nghĩa trang cũ ở Tu Vũ. Đến năm 1978, do sạt lở bờ sông Đà, nghĩa trang phải di dời nên phần mộ bị thất lạc thông tin. Suốt nhiều chục năm qua, gia đình tôi luôn đau đáu mong tìm lại tên tuổi và phần mộ của chú để có nơi hương khói. Hy vọng việc giám định ADN sẽ giúp thực hiện được tâm nguyện của gia đình”.

Cùng mang theo niềm hy vọng đó là ông Bùi Văn Siêng, xã Nhân Nghĩa. Anh trai ông là liệt sĩ Bùi Văn Chứng hy sinh tại chiến trường Quảng Trị năm 1972. Khi ấy ông Siêng còn nhỏ, hoàn cảnh gia đình khó khăn nên việc tìm kiếm nơi an táng của anh suốt nhiều năm vẫn chưa có kết quả. Ông xúc động chia sẻ: “Gia đình chỉ mong tìm được anh để đưa anh trở về quê hương. Chúng tôi tin rằng với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước cùng sự nỗ lực của các lực lượng tham gia chiến dịch, điều mong ước của gia đình sẽ sớm trở thành hiện thực”.

Theo thống kê sơ bộ đến ngày 21/7, Bộ CHQS tỉnh đã hoàn thành lấy mẫu tại 49 nghĩa trang với 1.919 phần mộ liệt sĩ; lấy được 1.619 mẫu, bàn giao 1.376 mẫu. Cùng với đó, Bộ CHQS tỉnh đã quy tập được 3 hài cốt liệt sĩ. Những kết quả bước đầu cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng, tinh thần trách nhiệm cao và sự phối hợp chặt chẽ của các lực lượng tham gia. Ban Chỉ đạo tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành việc lấy mẫu trước ngày 22/12 theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo quốc gia.

Đại tá Trần Nho Lương - Phó Chỉ huy trưởng Bộ CHQS tỉnh khẳng định: Trong những ngày qua, dù thời tiết nắng mưa thất thường, cán bộ, chiến sĩ Bộ CHQS tỉnh vẫn quyết tâm phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, địa phương hoàn thành chiến dịch. Bởi đây không đơn thuần là nhiệm vụ quân sự mà còn là trách nhiệm, là nghĩa tình và sự tri ân của thế hệ hôm nay đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Mục tiêu là đưa Chiến dịch “500 ngày đêm” về đích trước thời hạn để thêm nhiều gia đình được đón người thân trở về.

Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” không chỉ là cuộc chạy đua với thời gian, mà còn là hành trình tri ân giàu ý nghĩa nhân văn, góp phần xoa dịu nỗi đau của hàng nghìn gia đình liệt sĩ. Mỗi mẫu ADN được lấy hôm nay là thêm một tia hy vọng, thêm một cơ hội để những người con ưu tú của Tổ quốc được gọi đúng tên mình, trở về trong vòng tay gia đình và quê hương sau nhiều thập kỷ chờ đợi. Đó cũng là minh chứng sinh động cho truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, để sự hy sinh của các Anh hùng liệt sĩ mãi được khắc ghi trong lòng dân tộc.

Huy Thắng