Khơi sức dân, vun đắp khối đại đoàn kết - Kỳ 1: Lắng nghe để hiểu dân hơn

Nhân dân là chủ thể, là trung tâm của khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong bối cảnh tỉnh Phú Thọ vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và đẩy mạnh chuyển đổi số, Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) các cấp đang đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động, mở rộng các kênh lắng nghe, đối thoại, phát huy quyền làm chủ của Nhân dân. Từ những nền tảng số đến Diễn đàn “Lắng nghe dân nói”, khoảng cách giữa cấp ủy, chính quyền với người dân được rút ngắn, tạo đồng thuận xã hội, khơi dậy nguồn lực to lớn trong Nhân dân để xây dựng quê hương phát triển nhanh và bền vững.

Cán bộ MTTQ phường Hòa Bình hướng dẫn người dân gửi ý kiến thông qua nền tảng “Mặt trận số”.

Đồng thuận bắt đầu từ thấu hiểu

Trong tháng 6, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã tổ chức Diễn đàn “Lắng nghe dân nói” tại ba khu vực trong tỉnh, thu hút hơn 1.000 người tham dự. Không còn khoảng cách giữa người phát biểu và người tiếp nhận, diễn đàn trở thành nơi để đoàn viên, hội viên và các tầng lớp Nhân dân trực tiếp phản ánh tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị, đồng thời hiến kế cho sự phát triển của địa phương.

Điểm mới của diễn đàn không chỉ nằm ở việc tiếp nhận ý kiến mà còn tạo điều kiện để người dân tham gia cùng chính quyền tìm lời giải cho các vấn đề của địa phương. Từ những câu chuyện dân sinh đến định hướng phát triển lâu dài, người dân đều có cơ hội bày tỏ chính kiến, đề xuất giải pháp và cùng chia sẻ trách nhiệm trong xây dựng quê hương.

Phát biểu tại diễn đàn đầu tiên tổ chức ở khu vực Hòa Bình, đồng chí Bùi Thị Minh - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh nhấn mạnh: Mục tiêu của diễn đàn không chỉ lắng nghe những bức xúc, kiến nghị mà còn tiếp nhận sáng kiến, hiến kế của Nhân dân để đồng hành cùng cấp ủy, chính quyền trong quá trình phát triển địa phương. Thông điệp ấy thể hiện rõ sự đổi mới trong tư duy hoạt động của MTTQ. Người dân không chỉ là đối tượng được phục vụ mà thực sự là chủ thể của quá trình phát triển. Mỗi ý kiến đóng góp là một nguồn thông tin quý để hoàn thiện chủ trương, chính sách; mỗi sáng kiến từ cơ sở đều có thể trở thành giải pháp cho những vấn đề thực tiễn. Tại các diễn đàn, người dân thẳng thắn trao đổi nhiều nội dung liên quan đến quản lý đất đai, quy hoạch, giải phóng mặt bằng, bảo vệ môi trường, đầu tư hạ tầng, cải cách thủ tục hành chính, an sinh xã hội và tạo việc làm. Nhiều ý kiến không chỉ phản ánh những khó khăn trước mắt mà còn đề xuất giải pháp phát huy tiềm năng, lợi thế của từng địa phương sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Những nội dung thuộc thẩm quyền được lãnh đạo tỉnh, các sở, ngành và địa phương trực tiếp giải đáp ngay tại diễn đàn; các kiến nghị khác được MTTQ tổng hợp, chuyển đến cơ quan chức năng xem xét, giải quyết. Quan trọng hơn là người dân đã cảm nhận được tinh thần cầu thị, trách nhiệm và sự đồng hành của các cấp, các ngành. Bên cạnh đó, thông qua nền tảng số https://pakn.mattranso.vn, MTTQ các cấp đã tiếp nhận và xử lý dứt điểm 135 ý kiến, kiến nghị của Nhân dân. Không chỉ cấp tỉnh, nhiều xã, phường như Hùng Việt, Tân Lạc, Yên Lạc, Phùng Nguyên, Mai Hạ... cũng tổ chức Diễn đàn “Lắng nghe dân nói”, tạo điều kiện để người dân trực tiếp tham gia góp ý những vấn đề liên quan đến cộng đồng. Qua những cuộc đối thoại cởi mở, nhiều vướng mắc được tháo gỡ ngay từ cơ sở, góp phần hạn chế phát sinh điểm nóng.

Thực tiễn cho thấy, ở đâu người dân được cung cấp đầy đủ thông tin, được đối thoại thẳng thắn và được giải đáp những băn khoăn thì ở đó sự đồng thuận được hình thành. Điều này thể hiện rõ trong quá trình triển khai chủ trương sắp xếp, đổi tên thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh. Đây là chủ trương lớn, tác động trực tiếp đến truyền thống, tình cảm và bản sắc của mỗi cộng đồng dân cư. Nhờ kiên trì lắng nghe, tiếp thu ý kiến chính đáng của người dân để hoàn thiện đề án, nhiều địa phương đạt trên 99% ý kiến đồng thuận; đặc biệt, ở xã Chí Tiên có 100% cử tri đại diện hộ gia đình đồng ý với phương án sắp xếp các thôn trên địa bàn.

Đằng sau những con số ấy là sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Không né tránh những băn khoăn, không áp đặt bằng mệnh lệnh hành chính, sự đồng thuận được tạo dựng từ đối thoại, từ sự tôn trọng và thấu hiểu. Diễn đàn “Lắng nghe dân nói” đang từng bước trở thành phương thức hoạt động mới của MTTQ, đưa chủ trương của Đảng đến gần dân hơn và đưa ý chí, nguyện vọng của Nhân dân đến với cấp ủy, chính quyền nhanh chóng, đầy đủ hơn.

Chuyển đổi số - thêm một cách để gần dân

Cùng với đối thoại trực tiếp, chuyển đổi số đang mở ra những kênh tương tác mới giữa MTTQ và Nhân dân. Sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phường Hòa Bình đã nâng cấp hòm thư số “Nhân dân nói - Mặt trận lắng nghe, chính quyền trả lời”, đồng thời triển khai “Góc công dân số” tại Nhà văn hóa các tổ dân phố. Chỉ cần vài thao tác trên điện thoại thông minh, người dân đã có thể gửi phản ánh, tra cứu thủ tục hành chính, tiếp cận các nền tảng số của mặt trận và theo dõi kết quả xử lý trên môi trường số.

Không chỉ phường Hòa Bình, nhiều địa phương trong tỉnh đã triển khai các mô hình “Mặt trận số”, “Dân vận số”, “Góc công dân số”, “Hòm thư số”, “An sinh xã hội số”. Điểm chung của những mô hình này là lấy người dân làm trung tâm, tạo thêm nhiều kênh để Nhân dân tham gia quản lý xã hội, giám sát hoạt động của chính quyền và bày tỏ tâm tư, nguyện vọng một cách thuận tiện. Mô hình “Mặt trận số” gắn với “Lắng nghe dân nói” ở xã Lương Sơn bước đầu cho thấy hiệu quả khi các phản ánh về giao thông, môi trường, xây dựng hay cải cách hành chính đều được tiếp nhận, theo dõi và công khai tiến độ xử lý.

Theo Chủ tịch Ủy ban MTTQ xã Lương Sơn Đinh Thị Thúy Hòa, việc ứng dụng mã QR và các nhóm Zalo giúp người dân gửi ý kiến mọi lúc, mọi nơi, tiết kiệm thời gian, chi phí và khắc phục những hạn chế của phương thức góp ý truyền thống. Sự đổi mới này không chỉ rút ngắn thời gian tiếp nhận, xử lý mà còn góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, hiệu quả trong công tác tiếp nhận, giải quyết ý kiến của người dân. Người dân không còn cảm giác “gửi rồi để đó” bởi mỗi phản ánh đều được tiếp nhận, theo dõi tiến độ và phản hồi kết quả. Công nghệ không thay thế vai trò của cán bộ mặt trận mà trở thành công cụ giúp nắm chắc tình hình cơ sở, phát hiện sớm những vấn đề phát sinh để phối hợp giải quyết ngay từ đầu.

Đặc biệt, các Tổ công nghệ số cộng đồng đã trở thành những “cầu nối số” ngay tại cơ sở. Thành viên của các tổ đến từng hộ dân hướng dẫn cài đặt VNeID, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt và tiếp cận các nền tảng số an toàn.

Đổi mới phương thức hoạt động, mở rộng đối thoại trực tiếp và ứng dụng chuyển đổi số đều hướng tới một mục tiêu chung: Đưa mặt trận đến gần dân hơn, hiểu dân hơn và phục vụ Nhân dân tốt hơn. Khi người dân được lắng nghe, được tham gia và được đồng hành trong quá trình phát triển, sự đồng thuận sẽ được bồi đắp, khối đại đoàn kết toàn dân tộc được củng cố vững chắc. Đó cũng là nền tảng quan trọng để khơi dậy sức dân, tạo nguồn lực nội sinh cho sự phát triển nhanh và bền vững của Phú Thọ trong giai đoạn mới.

(Còn nữa)

Phương Thanh